Kbang nên đổi tên đường Y Wừu thành đường Wừu

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
(GLO)- Ở Gia Lai, nhiều người biết rõ hoặc từng nghe nhắc đến Anh hùng Wừu. Nhiều năm qua, tên ông đã thành tên đường phố, tên trường học. Tuy nhiên, tại thị trấn huyện Kbang hiện có một con đường mang tên Y Wừu. Vì sao lại có chuyện này?

Năm 1946, khi Pháp tái chiếm Gia Lai cũng là thời gian bok Wừu tham gia du kích tại quê hương mình-xã Đak Sơ Mei, huyện Đak Đoa ngày nay. Đến cuối năm 1950, ông được kết nạp vào Đảng. Từ năm 1950 đến 1952, ông là Chủ tịch Ủy ban Kháng chiến hành chính xã Nam Đak Đoa kiêm Xã đội trưởng. Thời gian này, ông bị địch bắt 3 lần. Hai lần đầu, ông trốn thoát. Lần thứ 3, ông bị chúng tra tấn hết sức dã man. Biết mình không còn có thể sống để tiếp tục hoạt động cách mạng, bok Wừu đã lừa địch vào khu bố phòng khiến một số tên bị sập hầm chông. Chúng đã khoét mắt rồi bắn chết ông bên bờ suối.

Tại Đại hội liên hoan chiến sĩ thi đua Liên khu 5 (1953), bok Wừu được tuyên dương toàn liên khu. Năm 1956, ông được Quốc hội nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa truy tặng Huân chương Quân công hạng nhì và danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân.

Bảng tên đường Y Wừu và biển số nhà ở thị trấn Kbang. Ảnh: N.Q.T

Bảng tên đường Y Wừu và biển số nhà ở thị trấn Kbang. Ảnh: N.Q.T

Năm 1958, Nhà nước ta cho dựng 7 bia đá ghi công trạng của 7 anh hùng chống Pháp tiêu biểu, trong đó có Anh hùng Wừu tại bờ Bắc sông Bến Hải, huyện Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị. Ngày 27-6-2018, UBND tỉnh xếp hạng Khu lưu niệm Anh hùng Wừu tại xã Đak Sơ Mei là di tích lịch sử cấp tỉnh.

Tất cả các bài báo, cuốn sách chính thống, đặc biệt là sách lịch sử Đảng bộ liên quan, trong đó có Lịch sử Đảng bộ tỉnh Gia Lai đều nhắc đến chiến công, ý chí ngoan cường của bok Wừu và nhất quán không viết thành Y Wừu. Cùng với rất nhiều trường học trên địa bàn tỉnh, tên Anh hùng Wừu đã trở thành tên đường ở các đơn vị cấp huyện: Ayun Pa, Đak Đoa, Đak Pơ, Chư Păh, Chư Pưh, Chư Sê, Chư Prông, Mang Yang, Pleiku. Riêng huyện Kbang thay vì sử dụng danh từ Wừu lại thêm chữ Y thành Y Wừu.

Trao đổi với người viết bài này, một cán bộ lãnh đạo Phòng Văn hóa-Thông tin huyện Kbang cho biết: Tên đường Y Wừu xuất hiện từ trước năm 2000 và có thể do bộ phận kinh tế-hạ tầng của UBND huyện đặt tạm rồi giữ nguyên từ đó đến nay. Con đường dài gần 2 km, là nơi cư trú của hơn 1.000 hộ dân thuộc các tổ dân phố 8, 9, 10 của thị trấn Kbang.

Ngày 8-12-2021, UBND tỉnh ban hành Cơ sở dữ liệu tên đường và công trình công cộng của địa phương theo Quyết định số 861/QĐ-UBND, với 374 mục từ liên quan. Trong “ngân hàng” này, danh từ Wừu nằm ở vị trí số 315 và được xác định là nhân vật lịch sử của địa phương. Như vậy, có thể khẳng định, tên đường Y Wừu ở thị trấn huyện Kbang là chưa chính xác. Nói một cách ngắn gọn, trên thực tế không có nhân vật Y Wừu trong lịch sử Gia Lai và toàn quốc. Huyện Kbang có thể đổi tên con đường hiện tại từ Y Wừu (sai) thành Wừu (đúng) được không? Theo chúng tôi, không có trở ngại pháp lý nào ngăn cản điều này.

Điều 5 Nghị định số 91/2005/NĐ-CP ngày 11-7-2005 của Quy chế đặt tên, đổi tên đường, phố và công trình công cộng yêu cầu: “Không đổi tên đường, phố và công trình công cộng đã có tên gọi quen thuộc, đã gắn bó với lịch sử-văn hóa của dân tộc, của địa phương và đã ăn sâu vào trong tiềm thức, tình cảm của Nhân dân qua nhiều thế hệ”. Nhưng văn bản này cũng khẳng định: “Trường hợp đường, phố và công trình công cộng đã đặt tên mà xét thấy không có ý nghĩa lịch sử-văn hóa, không phù hợp với thuần phong mỹ tục của dân tộc, không phải là nhân vật tiêu biểu của đất nước hoặc của địa phương, gây ảnh hưởng, tác động xấu trong xã hội thì phải đổi tên, nhưng cần xem xét thận trọng”.

Đổi tên đường như thế nào? Khoản 2 Điều 2 Quyết định số 861/QĐ-UBND hướng dẫn: “Ủy ban nhân dân các huyện, thị xã, thành phố được giao nhiệm vụ quản lý các tuyến đường, công trình công cộng có trách nhiệm nghiên cứu, lựa chọn dữ liệu trong Cơ sở dữ liệu tên đường và công trình công cộng đã được UBND tỉnh phê duyệt để tiến hành đặt, đổi tên đường và công trình công cộng theo trình tự, thủ tục quy định”.

Khó khăn mà huyện Kbang vướng phải trong trường hợp này là đổi tên đường sẽ kéo theo sự điều chỉnh một chi tiết (Y Wừu thành Wừu) trên các giấy tờ liên quan, ít nhất là đối với các cư dân thuộc 3 tổ dân phố đã nêu. Theo chúng tôi, trở ngại này không quá lớn. Chưa kể, việc này nếu không làm sớm, càng để lâu, sự thay đổi, điều chỉnh sẽ càng trở nên khó khăn hơn khi dân cư và các vấn đề liên quan tại khu vực này càng thêm phát triển.

Có thể bạn quan tâm

Khẩn trương thực hiện các giải pháp tiêu thoát lũ hạ du sông Hà Thanh

Khẩn trương thực hiện các giải pháp tiêu thoát lũ hạ du sông Hà Thanh

(GLO)- Chính quyền địa phương và các sở, ngành đang khẩn trương triển khai các giải pháp tiêu thoát lũ hạ du sông Hà Thanh, tập trung xử lý các điểm tắc nghẽn nhằm giảm ngập úng. Đồng thời, di dời khẩn cấp các công trình lấn chiếm nghiêm trọng hành lang thoát lũ sông Cát để mở rộng dòng chảy.

Gia Lai: Phê duyệt dự án đường Trần Văn Bình với tổng mức đầu tư 100 tỷ đồng

Gia Lai: Phê duyệt dự án đường Trần Văn Bình với tổng mức đầu tư 100 tỷ đồng

(GLO)- UBND tỉnh Gia Lai vừa phê duyệt Dự án đầu tư xây dựng đường Trần Văn Bình trên địa bàn phường Pleiku (đoạn từ Khu đô thị Cầu Sắt đến đường Lý Thường Kiệt) với tổng mức đầu tư 100 tỷ đồng từ nguồn ngân sách nhà nước do tỉnh quản lý, dự kiến triển khai trong giai đoạn 2026-2028.

Việt Nam thừa hay thiếu sân bay?

Việt Nam thừa hay thiếu sân bay?

Mạng lưới cảng hàng không VN đang đứng trước làn sóng mở rộng quy mô chưa từng có với hàng loạt dự án mới được đưa vào quy hoạch. Thế nhưng, mỗi lần có một sân bay mới được bổ sung, lại nổi lên tranh luận về hiệu quả kinh tế khi nhiều cảng hàng không hiện hữu đang phải gồng mình gánh lỗ.

Dự án đường bộ cao tốc Quy Nhơn - Pleiku: Gỡ “nút thắt” về vốn

Dự án đường bộ cao tốc Quy Nhơn - Pleiku: Gỡ “nút thắt” về vốn

(GLO)- Trong bối cảnh các gói thầu Dự án đường bộ cao tốc Quy Nhơn - Pleiku đang đồng loạt tăng tốc thi công để tận dụng thời tiết thuận lợi mùa khô, tỉnh kiến nghị Trung ương sớm bố trí nguồn vốn năm 2026 nhằm tháo gỡ khó khăn cho nhà thầu, bảo đảm tiến độ dự án giao thông chiến lược.

Gấp rút hoàn thiện các tuyến kè chống sạt lở

Gấp rút hoàn thiện các tuyến kè chống sạt lở

(GLO)- Hơn 10 năm qua, nhiều hộ dân ở xóm Nghĩa Trí (thôn Kim Sơn, xã Kim Sơn, tỉnh Gia Lai) luôn sống trong cảnh lo lắng vì bờ sông Nước Lương liên tục sạt lở vào mùa mưa bão. Chỉ trong khoảng 5 năm trở lại đây, hàng nghìn mét vuông đất lúa, hoa màu của người dân đã bị nước sông cuốn trôi.

Thông xe cao tốc Bắc - Nam phía Đông qua địa bàn Gia Lai: Thuận lợi đi lại, đảm bảo an toàn

Thông xe cao tốc Bắc - Nam phía Đông qua địa bàn Gia Lai: Thuận lợi đi lại, đảm bảo an toàn

(GLO)- Nhiều đoạn cao tốc Bắc - Nam phía Đông qua địa bàn tỉnh Gia Lai được đưa vào khai thác đúng dịp nghỉ lễ 30-4 và 1-5 góp phần rút ngắn thời gian di chuyển, giảm tải cho QL 1. Tuy nhiên, việc vận hành tuyến mới cũng đặt ra yêu cầu cao về tuân thủ tốc độ, kiểm soát phương tiện và đảm bảo ATGT.

Từ sức dân, xã Gào tháo gỡ “điểm nghẽn” giao thông nông thôn.

Từ sức dân, xã Gào tháo gỡ “điểm nghẽn” giao thông nông thôn

(GLO)- Chỉ sau một cuộc họp, hàng chục hộ dân và doanh nghiệp ở xã Gào (tỉnh Gia Lai) đã tự nguyện hiến hàng chục nghìn mét vuông đất, góp tiền làm đường. Từ sự đồng thuận đó, địa phương từng bước tháo gỡ “điểm nghẽn” giao thông nông thôn, mở lối phát triển kinh tế bền vững.

null