(GLO)- Những năm qua, ngành chức năng, chính quyền địa phương huyện Ia Pa đã tập trung mọi nguồn lực để đẩy mạnh chuyển đổi những diện tích cây trồng kém hiệu quả, nhất là diện tích lúa một vụ ở 4 xã phía Đông sông ba sang trồng các cây khác có hiệu quả kinh tế cao hơn như ngô, mía, thuốc lá… Góp phần từng bước thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương, nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống người dân.
Hạn giữa mùa mưa
Vùng đất của 4 xã phía Đông sông Ba huyện Ia Pa (gồm: xã Ia Tul, Ia Kdăm, Chư Mố và Ia Broái) là một vùng đất khá rộng lớn, bằng phẳng và màu mỡ rất thích hợp để phát triển cây lúa nước. Tuy nhiên, do thiếu các công trình thủy lợi cộng với khí hậu biến đổi bất lợi trong những năm trở lại đây đã gây ảnh hưởng không nhỏ đến đời sống sản xuất của người dân nơi đây.
 |
| Người dân xã Ia Kdăm chịu thiệt hại nặng trong đợt nắng hạn kéo dài từ tháng 8 và 9 vừa qua. Ảnh: Q.T |
Hàng trăm ha lúa nước 1 vụ của người dân 4 xã phía Đông sông Ba chủ yếu sản xuất dựa vào nước trời nên thường xuyên phải đối mặt với khô hạn, mất mùa. Đặc biệt là những năm trở lại đây, thời tiết ngày càng diễn biến theo chiều hướng bất lợi, hàng trăm ha lúa của người dân bị nắng hạn, khô cháy ngay giữa mùa mưa.
Cánh đồng Ia Kdăm, xã Ia Kdăm có tổng diện tích sản xuất lúa 1 vụ hàng năm gần 500 ha nhưng có tới 300 ha chủ yếu sản xuất dựa vào nước trời, việc không chủ động được nguồn nước nên mỗi năm có cả trăm ha bị khô hạn do thiếu nước, gây thiệt hại lớn cho người dân.
Vụ mùa 2017, gia đình ông Ksor Grek (Plei Toan 2, xã Ia Kdăm, huyện Ia Pa) gieo sạ được 7 sào lúa tại cánh đồng Ia Kdăm. Tuy nhiên, sau khi xuống giống được hơn 1 tháng thì xảy ra nắng hạn kéo dài trong khoảng tháng 8 và 9 dẫn đến đồng lúa khô hạn, cháy khô. “Mình mới vay tiền để bón phân đợt 1 cho lúa, không ngờ trời không mưa, nước không có nên lúa khô cháy hết, đây là nguồn cung cấp lương thực chính của gia đình mình”-ông Grek buồn rầu nói.
Cũng theo ông Grek cho biết thêm, những năm trở lại đây, lượng mưa trên địa bàn khá ít và phân bổ không đều nên thường xuyên xảy ra hạn hán, ngay cả giữa mùa mưa.
 |
| Hàng chục ha lúa của người dân Plei Toan 2 bị khô cháy. Ảnh: Q.T |
Tương tự, 5 sào lúa của gia đình bà Ksor H’Nhuy (Plei Kdăm 1), 6 sào lúa của gia đình ông Rcom Khưm (Plei Kdăm 2), 8 sào lúa của gia đình bà Kpă H’Bố (Plei Kdăm 2)… xã Ia Kdăm cũng chịu ảnh hưởng của nắng hạn khiến cây lúa không phát triển, khô cháy, gây thiệt hại nặng cho người dân.
Theo ông Bùi Thanh Định-Phó Chủ tịch UBND xã Ia Kdăm, tính đến thời điểm này, đã có gần 90 ha lúa vụ mùa tại cánh đồng Ia Kdăm bị khô hạn, cháy khô, thiệt hại trên 80% năng suất. Còn ông Ksor Jú-Chủ tịch UBND xã Chư Mố cho biết, trong 314 ha lúa vụ mùa của địa phương thì ngoài 20 ha lúa 2 vụ có trạm bơm không bị ảnh hưởng của nắng hạn, phần diện tích còn lại hầu hết bị ảnh hưởng nặng trong đợt nắng kéo dài khoảng tháng 8 và 9, gây khô cháy, ảnh hưởng khoảng 90% năng suất.
Đẩy mạnh chuyển đổi cây trồng
Trước thực trạng trên, trong 2 năm trở lại đây, chính quyền địa phương, ngành chức năng huyện Ia Pa đã tập trung tuyên truyền, vận động người dân đẩy mạnh chuyển đổi những diện tích lúa một vụ kém hiệu quả sang trồng những cây trồng có hiệu quả kinh tế cao hơn như ngô, thuốc lá… đặc biệt là cây mía.
Cụ thể, niên vụ mía 2016-2017, huyện Ia Pa đã phối hợp với Công ty TNHH một thành viên Thành Thành Công Gia Lai triển khai chuyển đổi gần 25 ha diện tích lúa một vụ kém hiệu quả sang trồng mía tại xã Chư Mố. Kết quả mang lại rất khả quan, lợi nhuận mang lại trên một diện tích cao gấp nhiều lần so với trồng lúa như trước đây.
Năm 2016, được xã vận động, gia đình bà Ksor H’Dlưn (thôn Âm H’Lăk, xã Chư Mô) đã mạnh dạn chuyển 1,2 lúa một vụ thường xuyên bị khô hạn, mất mùa sang trồng mía. Bà H’Dlưn phấn khởi cho biết: “Đất nơi đây rất thích hợp với cây mía, lại ít cần nước hơn nên sinh trưởng và phát triển rất nhanh. Vụ mía vừa rồi, dù là mía năm một nhưng năng suất đạt khá cao, khoảng 90 tấn/ha, sau khi trừ đi các chi phí đầu tư ban đầu, gia đình mình thu lợi được 48 triệu đồng, cao hơn cây lúa rất nhiều…”.
 |
| Lợi nhuận thu được từ cây mía tăng gấp nhiều lần so với diện tích lúa một vụ trước đây. Ảnh: Q.T |
Theo ông Ksor Jú cho biết, hiệu quả từ việc chuyển đổi diện tích trồng lúa một vụ sang trồng mía là rất rõ rệt, đời sống kinh tế của các hộ dân được nâng lên đáng kể. Do đó, xã hiện đã và đang tuyên truyền, vận động người dân đẩy mạnh chuyển đổi, vụ mùa này xã đã vận động người dân chuyển đổi thêm được hơn 60 ha trồng lúa một vụ sang trồng mía…
Trao đổi với chúng tôi, ông Trần Văn Hùng-Trưởng phòng Nông nghiệp và PTNT huyện Ia Pa cho biết, hiện huyện đang phối hợp với Công ty TNHH một thành viên Thành Thành Công Gia Lai phát triển vùng nguyên liệu ở 4 xã phía Đông sông Ba, trong đó tập trung chuyển đổi những diện tích kém phát triển sang trồng mía. Tính đến nay đã chuyển đổi được trên 300 ha (trong đó, xã Ia Kdăm khoảng 200 ha, Chư Mố gần 100 ha, Ia Tul 21 ha và Ia Broái 16 ha), phấn đấu đến năm 2020 nâng diện tích vùng nguyên liệu này lên 2.500 ha…
Bên cạnh đó, huyện cũng đang xây dựng kế hoạch phối hợp với Công ty Sữa đậu nành Việt Nam Vynasoy để thực hiện thí điểm mô hình chuyển đổi 50 ha lúa một vụ kém hiệu quả sang trồng đậu tương-loại cây trồng cạn, chịu hạn tốt tại xã Chư Mố…
Quang Tấn
