Theo Đề án hỗ trợ phát triển doanh nghiệp (DN) tiên phong, đến năm 2030, Việt Nam phấn đấu có 1.000 DN tiên phong, trong đó tối thiểu 200 DN đạt mức tăng trưởng nhanh, bứt phá vượt trội; 20 DN tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu và khoảng 15% DN do phụ nữ làm chủ.
Các DN này được kỳ vọng trở thành động lực quan trọng thúc đẩy đổi mới sáng tạo và nâng cao năng suất của nền kinh tế.
Không để “một con sâu làm rầu nồi canh”
Chương trình phát triển 1.000 doanh nghiệp tiên phong giai đoạn 2026-2030 sẽ tập trung hỗ trợ các DN thuộc các lĩnh vực ưu tiên như công nghiệp chế biến - chế tạo, nông nghiệp công nghệ cao, khoa học công nghệ, chuyển đổi số và kinh tế xanh. Đây là những ngành có tiềm năng tạo giá trị gia tăng lớn và thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế.
Để tham gia Chương trình, các DN phải đáp ứng các tiêu chí về pháp lý, hiệu quả hoạt động, năng lực đổi mới sáng tạo và chiến lược phát triển bền vững.
Nhà nước sẽ triển khai 6 nhóm hỗ trợ trọng tâm, bao gồm hỗ trợ thủ tục đầu tư, tín dụng, khoa học công nghệ, chuyển đổi số, xúc tiến thương mại và nâng cao năng lực quản trị…
Ông Nguyễn Sĩ Hòe - Chủ tịch Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Bình Định - cho rằng: Để trở thành DN tiên phong, các DN cần chuẩn hóa toàn diện về pháp lý nhà nước, pháp lý kinh doanh, đồng thời đầu tư xây dựng nhà máy đạt tiêu chuẩn quốc tế.
Đặc biệt, ngành gỗ Việt Nam vẫn còn nhiều dư địa phát triển, do đó cần từng bước hoàn thiện chuỗi sản xuất khép kín, trên nền tảng đã có nhưng phải được chuẩn hóa lại với sự hỗ trợ của Nhà nước.
Ông cũng đề nghị khi đã xác định DN tiên phong, Nhà nước cần có cơ chế ưu đãi về nguồn lực, tài nguyên để tạo điều kiện cho DN phát triển bền vững.
Ở khía cạnh khác, ông Đoàn Nguyên Đức - Chủ tịch Hội đồng quản trị Tập đoàn Hoàng Anh Gia Lai - nhấn mạnh: Việc lựa chọn DN tiên phong có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với tỉnh Gia Lai. Do đó, cần lựa chọn những DN thực sự chuẩn mực, đủ năng lực và uy tín, tránh để những trường hợp không đủ tiêu chuẩn tham gia, ảnh hưởng đến hình ảnh của tỉnh và cộng đồng DN; không để "một con sâu làm rầu nồi canh".
“Tập đoàn Hoàng Anh Gia Lai cam kết trong giai đoạn 2026-2030 sẽ duy trì mức tăng trưởng hai con số, phấn đấu trở thành DN nông nghiệp hàng đầu cả nước” - ông Đức nói.
Theo bà Vũ Thị Lan - Chủ tịch Hội đồng Quản trị kiêm Giám đốc Công ty cổ phần Nông nghiệp AgriS Gia Lai, Công ty tập trung phát triển lĩnh vực mía đường và chiến lược nông nghiệp công nghệ cao, chế biến sâu. Công ty đánh giá cao Chương trình phát triển 1.000 DN tiên phong và mong muốn nhận được sự hỗ trợ của tỉnh để tham gia.
“Hiện đơn vị hiện gắn bó với khoảng 7.000 hộ nông dân tại 19 xã, phường khu vực phía Tây Gia Lai. Được tham gia Chương trình phát triển 1.000 DN tiên phong sẽ là cơ hội để đơn vị mở rộng liên kết sản xuất, đầu tư hạ tầng và triển khai các giải pháp thích ứng với biến đổi thời tiết, thị trường, hướng tới phát triển bền vững” - bà Lan chia sẻ.
Trên lĩnh vực thủy sản, bà Cao Thị Kim Lan - Giám đốc Công ty cổ phần Thủy sản Bình Định - cho biết: Nguồn lợi thủy sản ngày càng suy giảm, cùng với các rào cản hội nhập quốc tế gia tăng đang đặt ra nhiều thách thức cho DN trong ngành.
Theo bà Lan, ngành thủy sản hiện có hơn 600 DN hoạt động, nhưng nguồn nguyên liệu trong nước còn thiếu, phải phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu. Trong khi đó, số DN chế biến thủy sản trong tỉnh còn ít (chưa đến 10 DN), chi phí logistics, vận chuyển nguyên liệu cao. Vì vậy, cần có chính sách hỗ trợ DN trong việc nhập khẩu nguyên liệu, giảm chi phí, tạo điều kiện để các DN đủ năng lực tham gia Chương trình và nâng cao sức cạnh tranh trên thị trường.
“Gắn với Chương trình phát triển 1.000 DN tiên phong, cần có cơ chế hỗ trợ thiết thực để các DN thủy sản nâng cao năng lực, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị và phát triển bền vững” - bà Lan đề xuất.
Chính quyền đồng hành, DN phải “nghĩ lớn, làm mạnh”
Phát biểu kết luận hội nghị, Chủ tịch UBND tỉnh Phạm Anh Tuấn khẳng định: Chương trình phát triển 1.000 DN tiên phong giai đoạn 2026-2030 được xem là bước đi chiến lược nhằm xây dựng đội ngũ DN tư nhân nòng cốt, có năng lực cạnh tranh quốc tế và đóng vai trò dẫn dắt nền kinh tế.
Người đứng đầu chính quyền tỉnh cũng nhấn mạnh, quan điểm của tỉnh là luôn đồng hành, ủng hộ DN với tinh thần “nói thật, làm thật, làm nghiêm túc”. Đặc biệt, tỉnh Gia Lai cũng đã và đang triển khai đồng bộ nhiều đề án phát triển kinh tế trên các lĩnh vực theo hướng phát triển bền vững; xác định các ngành, lĩnh vực trọng điểm và định hướng một số DN đi đầu để tổ chức triển khai thực chất.
Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị cộng đồng DN trên địa bàn tỉnh cần "nghĩ lớn, làm mạnh", mạnh dạn đổi mới, ứng dụng công nghệ; đặc biệt là AI trong quản trị, điều hành và xây dựng kế hoạch phát triển dài hạn. Các định hướng phát triển phải gắn với chiến lược chung của tỉnh; chính quyền sẽ luôn đồng hành, hỗ trợ để DN phát triển.
Đồng chí Phạm Anh Tuấn cũng khuyến khích các DN mở rộng đầu tư ra nước ngoài, nhất là khu vực Nam Lào và Đông Bắc Campuchia. Chú trọng liên kết hình thành cộng đồng DN, đoàn kết, cạnh tranh lành mạnh, hỗ trợ nhau cùng phát triển. Bên cạnh đó, các DN cũng cần gắn hoạt động sản xuất, kinh doanh với trách nhiệm an sinh xã hội, trở thành DN của cộng đồng.
Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị sau hội nghị, các DN thực hiện đăng ký tham gia Chương trình phát triển 1.000 DN tiên phong giai đoạn 2026-2030 theo yêu cầu. Tỉnh sẽ hướng dẫn, xây dựng kế hoạch triển khai cụ thể với tầm nhìn dài hạn. Ông cũng lưu ý các sở, ngành có trách nhiệm công khai, minh bạch trong giải quyết thủ tục, hồ sơ, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho DN tham gia.