Anh hùng Wừu trong trái tim đồng đội

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
(GLO)- “Mọi người đừng sợ, tôi không bao giờ đầu hàng, không phản bội nhân dân, không làm hại dân làng. Đồng bào hãy đoàn kết đứng lên đấu tranh”-nhắc lại lời nói của Anh hùng Wừu trước đòn roi tra tấn của kẻ thù, giọng ông Lê Chí Quyết-nguyên Bí thư huyện 3 (huyện Đak Đoa ngày nay) như nghẹn lại. Với ông Quyết, từng hành động, lời nói của Anh hùng Wừu vẫn in sâu trong trái tim ông.
Ký ức không thể nào quên
Mặc dù đã bước sang tuổi 91 nhưng ông Lê Chí Quyết vẫn lặn lội đường xa để tham dự lễ kỷ niệm 68 năm Ngày thành lập Đảng bộ huyện Đak Đoa và đón nhận bằng công nhận di tích lịch sử cấp tỉnh Khu lưu niệm Anh hùng Wừu tại xã Đak Sơ Mei. Bởi với ông, đây không chỉ là một buổi lễ thông thường mà có thể là lần cuối cùng ông được về thăm lại quê hương của liệt sĩ Wừu, người đồng chí, đồng đội mà ông vô cùng cảm phục. Trên hàng ghế đại biểu, ông Quyết nắm chặt tay bà Kit, con gái út của Anh hùng Wừu trong niềm rưng rưng xúc động.  
Ông Lê Chí Quyết-nguyên Bí thư huyện 3 (nay là huyện Đak Đoa) cùng bà Kit-con gái út của anh hùng Wừu. Ảnh: Tuấn Nguyễn
Ông Lê Chí Quyết-nguyên Bí thư huyện 3 (nay là huyện Đak Đoa) cùng bà Kit-con gái út của anh hùng Wừu. Ảnh: Tuấn Nguyễn
Phát biểu trước đông đảo cán bộ, nhân dân huyện Đak Đoa, ông Quyết giọng đầy hào sảng kể về bok Wừu. Lúc bấy giờ, ông Quyết là Trung đội trưởng Trung đội 1 (Đại đội 1) thực hiện đấu tranh du kích, hỗ trợ lực lượng vũ trang tiếp cận nhân dân ở vùng phía Nam Đak Đoa. Còn bok Wừu được giao nhiệm vụ làm Chủ tịch Ủy ban kháng chiến hành chính xã Nam Đak Đoa kiêm Xã đội trưởng. Vì vậy, trong 2 lần bok Wừu bị bắt, ông Quyết đều chứng kiến. Từng lời nói, từng hành động thể hiện ý chí, sự kiên gan, dũng cảm và mưu trí của bok Wừu vẫn luôn in đậm trong tâm trí ông.
Ông Quyết kể, cuối năm 1950, bok Wừu vừa được kết nạp vào Đảng được vài tháng thì bị giặc vây bắt. Lần đầu tiên, trên đường bị áp giải lên Kon Tum, ngang qua ngã ba Trà Huỳnh, xe đi chậm lại. Lúc ấy, bok Wừu đã nhanh trí nhảy vọt xuống xe, chạy nhanh vào rừng, thoát khỏi sự truy đuổi của địch trong gang tấc và trở về làng. Biết là địch sẽ nhanh chóng về làng tìm kiếm, đàn áp nhân dân, bok Wừu bí mật tập hợp dân làng để bàn việc tác chiến. Nhưng không may cuộc họp bị kẻ gian khai báo, giặc lại ập đến bắt ông lần nữa. Sau khi bị áp giải lên Kon Tum, bok Wừu tiếp tục bị địch đưa về làng để tra hỏi. Mặc cho đòn roi tra tấn hết sức dã man nhưng địch không khai thác được gì ngoài những câu nói dõng dạc của người cán bộ cách mạng kiên trung: “Mọi người đừng sợ, tôi không bao giờ đầu hàng, không phản bội nhân dân, không làm hại dân làng. Đồng bào hãy đoàn kết đứng lên đấu tranh. Thà chết chứ không bao giờ đầu hàng”. Không chỉ vậy, bok Wừu còn mưu trí lừa dẫn quân địch đi tìm cách mạng. Trên đường đi, ông lại tiếp tục trốn thoát dưới làn đạn bỏng rát. Cho đến lần thứ 3 bok Wừu bị bắt...
Kể đến đây, giọng ông Quyết nghẹn lại, những giọt nước mắt lăn dài. Giữa năm 1952, bok Wừu trên đường đi họp chi bộ về thì bị địch phục bắt. Ông lại lần nữa chết đi sống lại dưới những đòn tra tấn nặng nề, dã man của quân giặc, khắp người đâu cũng vết thương. Duy chỉ có ý chí, quyết tâm bảo vệ cách mạng, quyết tâm đánh giặc vẫn trước sau như một. Trước dân làng, giặc tàn bạo cắt tai, chặt 10 đầu ngón tay của bok để thị uy, đe dọa, hòng moi thông tin. Thế nhưng, cho dù ngã lên ngã xuống, bok Wừu vẫn hiên ngang đứng dậy, không một lời hé răng khai báo tổ chức. Ông Quyết nghẹn ngào kể: “Biết mình không thể thoát chết, bok lập mưu đánh lừa để tiêu diệt địch. Bok nói dẫn địch đi đánh Kam Krin-làng chiến đấu của cách mạng được bố phòng dày đặc bẫy, hầm chông nằm ở lưng chừng núi. Khi đến khu vực này, bok mới nói nhỏ với tên chỉ huy là đến nơi rồi, phải dàn hàng ngang tấn công thì mới bắt được hết Việt Minh. Quân địch nghe theo liền lập tức bị sập bẫy. Sa vào mang cung, bẫy chông, giặc kêu khóc vang trời, càng hoảng loạn thì càng lún sâu vào trận địa mai phục của ta. Bok Wừu lúc này hét to: “Chúng bay phải chết! Chúng bay phải đền tội!”. Một làn đạn tức tối xối xả và bok Wừu đã anh dũng ngã xuống ngay trên mảnh đất quê hương.
“Địa chỉ đỏ” giáo dục truyền thống 
Giao lưu cồng chiêng tại lễ đón bằng công nhận Di tích lịch sử cấp tỉnh “Khu lưu niệm Anh hùng Wừu”. Ảnh: P.L
Giao lưu cồng chiêng tại lễ đón bằng công nhận Di tích lịch sử cấp tỉnh “Khu lưu niệm Anh hùng Wừu”. Ảnh: P.L
Trở lại Đak Sơ Mei lần này, ông Quyết vô cùng vui mừng khi thấy Khu lưu niệm Anh hùng Wừu đã nên hình hài dù chưa hoàn thiện. Ông thắp nén hương trước anh linh của người đồng chí, người bạn chiến đấu đã từng cùng ông trải lá giữa rừng, hàn huyên chuyện gia đình hay bàn kế đánh giặc. “Tôi năm nay đã 91 tuổi rồi, chắc còn sống không được bao lâu nữa. Không biết sau khi hoàn thành Khu lưu niệm Anh hùng Wừu, tôi có còn được đến thắp hương cho bok Wừu nữa hay không… Nhưng cho đến lúc về với tổ tiên, người liệt sĩ, người đồng chí, người bạn chiến đấu và hy sinh anh dũng ấy mãi mãi không phai mờ trong tâm khảm của tôi”-ông Quyết tâm sự.
Việc xây dựng Khu lưu niệm Anh hùng Wừu không chỉ là niềm mong mỏi của riêng cá nhân ông Quyết mà còn là của đông đảo cán bộ, nhân dân trong tỉnh, đặc biệt là người dân xã Đak Sơ Mei. Vừa qua, Khu lưu niệm đã được công nhận là di tích lịch sử cấp tỉnh. Đây là tiền đề quan trọng để khu lưu niệm được nâng tầm đúng với giá trị lịch sử, đồng thời là cơ hội để nhận được sự quan tâm đầu tư xây dựng. Khu lưu niệm hình thành còn góp thêm một “địa chỉ đỏ” trong hành trình tìm về nguồn cội cách mạng cho lớp lớp thế hệ sau này. Bok Núp, bok Wừu và nhiều anh hùng dũng sĩ khác đã trở thành biểu tượng của Tây Nguyên, được lưu danh bằng những công trình, tác phẩm chân thật và sinh động, trường tồn với thời gian. Già Đinh Nhíp (làng Đê Tul, xã Đak Sơ Mei, huyện Đak Đoa) tâm sự: “Mình rất vui khi Khu lưu niệm Anh hùng Wừu được công nhận là di tích lịch sử cấp tỉnh. Nhân dân trong làng, trong xã có nơi để thăm viếng, hương khói, giáo dục cháu con và cũng là nơi phục vụ khách tham quan, du lịch, tìm hiểu văn hóa, lịch sử địa phương”.

Ông Hoàng Nhưn-Phó Chủ tịch UBND huyện Đak Đoa: “Khu lưu niệm Anh hùng Wừu là nơi trưng bày, giới thiệu về truyền thống vẻ vang hơn 68 năm qua của Đảng bộ và nhân dân huyện Đak Đoa; là địa điểm sinh hoạt văn hóa và các hoạt động cộng đồng, giáo dục truyền thống yêu nước cho thế hệ trẻ trên địa bàn huyện. Từ năm 2015 đến tháng 10-2018, huyện đã sưu tầm được 152 hiện vật. Trong thời gian tới, huyện sẽ tiếp tục sưu tầm các hiện vật, tranh ảnh, tư liệu nhằm làm phong phú thêm Khu lưu niệm anh hùng Wừu, phát huy giá trị của di tích”.

Phương Linh
----------------------
Công ty TNHH một thành viên Xăng dầu Bắc Tây Nguyên tài trợ cuộc thi này.

Có thể bạn quan tâm

Ngôi làng Bahnar bị "bỏ quên" giữa núi rừng.

Ngôi làng Bahnar bị "bỏ quên" giữa núi rừng

(GLO)- Một ngôi làng Bahnar không người ở, bị "bỏ quên" giữa núi rừng Tây Nguyên nhưng vẫn hấp dẫn nhiều du khách ghé thăm nhờ vẻ đẹp nguyên sơ của thiên nhiên và kiến trúc nhà truyền thống. Đó là làng Kon Sơ Lăl cũ (xã Ia Khươl, tỉnh Gia Lai).

Giấc mơ về một khu vườn sáng

Giấc mơ về một khu vườn sáng

Vân Anh năm nay 40 tuổi, sống cách Hoàn Kiếm của Hà Nội chỉ hơn chục cây số. Chị từng là giám đốc điều hành của một công ty có hàng trăm nhân viên, quen với áp lực, nhịp sống gấp gáp và những quyết định lớn nhỏ mỗi ngày.

Tỷ phú nuôi bò ở Chư A Thai

Tỷ phú nuôi bò ở Chư A Thai

(GLO)- Sáng nào cũng vậy, khi mặt trời vừa lên khỏi dãy núi Chư A Thai, ông Nguyễn Kim Tống (thôn Thanh Thượng, xã Chư A Thai) lại tự lái ô tô vượt quãng đường gần 40 km sang xã Pờ Tó để kiểm tra từng khu chuồng trại, từng đàn bò.

Xuân về làng gốm 500 năm tuổi

Xuân về làng gốm 500 năm tuổi

Từng đoàn khách dập dìu men theo con đường nhỏ dẫn vào làng gốm Thanh Hà (phường Hội An Tây, TP. Đà Nẵng). Ngôi làng nhỏ gần 500 năm tuổi bên dòng Thu Bồn, nơi các thế hệ truyền nhau gìn giữ làng nghề nổi danh xứ Quảng.

Dựng cơ đồ bạc tỷ trên cát trắng

Dựng cơ đồ bạc tỷ trên cát trắng

(GLO)- Trên vùng đất cát trắng bạc màu, “khỉ ho cò gáy”, nông dân Nguyễn Xuân Ánh (SN 1972, thôn Thuận Phong, xã Hội Sơn) đã bền bỉ dựng nên một trang trại tổng hợp gần 10 ha, bình quân lợi nhuận 500 - 700 triệu đồng/năm.

Bình yên sau những ngày lạc lối

Trở về con đường sáng sau những ngày lạc lối

(GLO)- Thời gian qua, lực lượng Công an tỉnh Gia Lai đã kiên trì bám cơ sở, cùng cấp ủy, chính quyền địa phương, người có uy tín cảm hóa, thức tỉnh những đối tượng từng nghe theo tổ chức phản động FULRO. Nhờ đó, nhiều người đã từ bỏ những việc làm sai trái, quay về với con đường sáng và vòng tay yêu thương của buôn làng.

Tết này, người dân vùng bão lũ có nhà mới

Tết này, người dân vùng bão lũ có nhà mới

(GLO)- Càng gần đến Tết Nguyên đán, những căn nhà mới của người dân vùng bão lũ càng hiện rõ hình hài. Khi những mái ấm được dựng lên từ mồ hôi, công sức của bộ đội và sự chung tay của cộng đồng, mùa xuân cũng kịp về sớm hơn với những gia đình lam lũ từng chịu nhiều mất mát do thiên tai.

Bo bo vào mùa đẫy hạt

Bo bo vào mùa đẫy hạt

(GLO)- Cuối năm, trên những nương rẫy vùng cao xã Krong (tỉnh Gia Lai), bo bo (còn có tên gọi khác là cao lương, lúa miến, mộc mạch) bước vào thời điểm chín rộ, hạt căng tròn, báo hiệu mùa thu hoạch đã đến.

Pơtao Apui: Vua Lửa của người Jrai

Pơtao Apui: Vua Lửa của người Jrai

(GLO)- Ở khu vực phía Tây tỉnh, trên vùng đất Chư A Thai, truyền thuyết về Pơtao Apui - Vua Lửa của người Jrai đến nay vẫn còn vang vọng. Điều này không chỉ lưu giữ một di sản độc đáo của Tây Nguyên, mà đang trở thành không gian văn hóa - du lịch.

Ký ức lúa nương thiêng

Ký ức lúa nương thiêng

(GLO)- Trên những triền núi ở xã Vân Canh (tỉnh Gia Lai), đồng bào người Chăm H’roi và Bahnar vẫn gieo trồng lúa nương. Với họ, đây không chỉ là vụ mùa mà quan trọng hơn là cách gìn giữ ký ức của cha ông, hương vị thiêng quý của núi rừng.

Tìm lại mình từ bóng tối

Tìm lại mình từ bóng tối

Những cơn “phê” chớp nhoáng, những phút ngông cuồng tuổi trẻ, nông nổi đã đẩy nhiều thanh niên ở Quảng Ngãi lao vào vòng xoáy ma túy. Khi tỉnh lại, trước mắt họ chỉ còn là gia đình tan tác, sức khỏe tàn phá và tương lai bị bóng tối nghiện ngập nuốt chửng.

Vào rốn lũ cứu người

Vào rốn lũ cứu người

Giữa lúc thiên nhiên thử thách, họ đã chọn hành động; giữa hiểm nguy, họ chọn dấn thân và giữa bao nỗi lo, họ mang đến hy vọng. Những chàng trai từ Đà Lạt, Phan Thiết đã vượt hàng trăm kilomet giữa mưa lũ, sạt lở để đến với người dân vùng lũ Khánh Hòa, Phú Yên (cũ).

Trở về nẻo thiện

Trở về nẻo thiện

Hiểu được không nơi nào bằng, yên bình như buôn làng, những già làng, người có uy tín ở Gia Lai kiên trì đêm ngày vận động, giải thích cho người dân không nghe theo lời dụ dỗ của “Tin lành Đê Ga”.

null