Tự tình cùng đom đóm

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
(GLO)- Đêm hè cuối mùa trăng đen đặc, rực nóng. Vài cơn mưa rào làm hạ nhiệt không gian chỉ quãng thời gian ngắn. Sau mưa, hơi đất bốc lên hừng hực, mang theo mùi lá mục nồng nồng. Từ những lùm cây, bờ tre, bãi cỏ nơi triền sông, dọc con mương cạn, giữa đồng mông quạnh, đom đóm từng đàn bay ra.
Đom đóm được sinh ra từ cây cỏ mục. Vũ điệu bầy đàn nhờ gió lặng, hơi sương mỏng nâng cánh; nhờ đêm đen tôn lên ánh sáng lập lòe. Chúng hút lấy nhau để tìm bạn tình, cùng giao lưu tạo thành dòng ánh sáng tựa dải ngân hà di động hay bản năng loài côn trùng tìm nơi có nguồn sáng cũng không cần biết. Có điều, đêm đầu hạ oi nồng giục chân mau bước ra khỏi nhà, vui đùa cùng bạn đuổi bắt đom đóm say mê chẳng còn biết sợ đêm sâu hun hút; mải miết trên cánh đồng vừa mới gặt mặc cho gốc rạ tươi đâm vào lòng bàn chân đau xót, bất ngờ vấp bờ ruộng hẹp ngã chỏng vèo đau điếng không chừng. Đôi chân cứ chạy, nhón nhảy, tay cứ huơ vào không gian trước mặt có đom đóm sáng lập lòe, bắt lấy từng con cho vào lọ thủy tinh hay chai nhựa trong suốt. Khi trong lọ có được nhiều đom đóm cũng là lúc thấm mệt. Thế rồi không cần chạy đuổi nữa, cứ đứng yên đưa vật đựng có nguồn sáng lung linh mà dẫn dụ đồng loại chúng bay đến, đưa tay chộp lấy hay đập nhẹ làm rơi xuống đất và cứ thế bắt lấy. Có chú khi bị vồ, bị đập mạnh quá tay nằm quay đơ không nhấp nháy nữa, phần bụng chỉ còn vạch sáng nhờ yếu ớt. Thì bỏ đi, dù rất tiếc. Nằm trên lớp cỏ khô, đất mát dịu chừng dăm phút là chúng hồi sinh, ngọn đèn nơi phần bụng tỏ dần, hoạt động trở lại, chậm rãi bò rồi bay đi…
Minh họa: Thủy Ngọc
Minh họa: Thủy Ngọc
Đêm hè cuối mùa trăng, nơi miền quê chưa có điện muốn làm theo cậu bé con nhà nghèo học giỏi Mạc Đĩnh Chi mới đem đèn đom đóm ra giữa sân “soi chữ”. Nguồn sáng yếu ớt, nhạt nhòa phát ra từ những chú đom đóm đã mệt lử nhìn chữ được, chữ không. Lại còn bị mẹ rầy la, làm chuyện tào lao hại đến mắt!
Đêm mùa hè nóng ran. Trải chiếu ra sân vây quanh bà nghe kể chuyện đời xửa, đời xưa… Có chuyện ông Mai Xuân Thưởng hưởng ứng Phong trào Cần Vương, buổi đầu dựng cờ khởi nghĩa sai người tâm phúc bí mật đem 2 chiếc ruột già con dê được làm sạch, phơi khô, thổi đầy hơi sau khi cho vào đấy rất nhiều đom đóm rồi treo cao lên 2 cây xoan trước ngõ nhà mình. Đom đóm bên ngoài bị dẫn dụ cứ thế bâu vào, lớp lớp chen nhau tạo thành 2 cột sáng dọc thân cây. Rồi bí mật cho loan tin ấy là điềm lạ, nơi phát tích chân mệnh danh tướng thời tao loạn, ra tay giúp vua cứu nước. Tiếng lành đồn xa, người tài khắp nơi kéo về chung sức, đồng lòng cùng Mai Xuân Thưởng phất cờ khởi nghĩa. Bắt chước chuyện xưa, bí mật treo lọ đom đóm của mình lên nhành cây vú sữa đầu ngõ, bị cha mắng làm việc vô bổ, không khéo ngã gãy chân tay, u đầu lở gối!
Đêm đầu hè cuối mùa trăng, sau mấy trận mưa rào, mảnh đất trống gần nhà nơi mấy bụi cây dã quỳ ánh sáng điện không hắt tới, đom đóm lập lòe. Rủ con thơ cùng đi ngắm. Trẻ con bây giờ quen ánh sáng phố phường chẳng mặn mà với khoảng không gian mông quạnh có loài côn trùng tự nhiên phát sáng. Tuổi đời đã bên kia đỉnh dốc, sức khỏe tâm hồn cũng toan muốn vơi nên đứng nhìn đom đóm một lúc rồi lẳng lặng quay về!
Đêm đầu hạ cuối mùa trăng, ngồi giữa không gian quê nhà sáng rỡ ánh đèn từ trong ra ngoài. Thấy đom đóm lập lòe nơi bụi chuối, bờ tre… không gợi lên niềm háo hức lũ trẻ. Thì đom đóm ơi, cảm ơn nguồn ánh sáng tự nhiên của loài cùng bóng đêm đã quấn lấy tuổi thơ chúng tôi vào ngày khô tạnh; còn giúp người nhà quê dò bước trên con đường quê hẹp, ngoằn ngoèo tối đen hun hút! Dù bây giờ, ở mọi nơi có ánh điện khỏa lấp, vẫn cuộn chảy trong ký ức bao lớp người, đi vào bao câu chuyện kể có ánh sáng loài côn trùng mang tên đom đóm.
NGUYỄN ĐÌNH PHÊ

Có thể bạn quan tâm

Thơ Hoàng Đăng Du: Nhớ làng

Thơ Hoàng Đăng Du: Nhớ làng

(GLO)- Làng quê với bao hình ảnh, âm thanh quen thuộc luôn khiến những người con tha hương bồi hồi, nhớ nhung khôn nguôi. Với tác giả Hoàng Đăng Du cũng vậy, bóng tre trưa hè, từng con ngõ, cánh đồng, dáng mẹ liêu xiêu vẫn luôn khiến ông thổn thức, nhớ thương.
Bảo tàng Louvre chuẩn bị di dời Mona Lisa

Bảo tàng Louvre chuẩn bị di dời Mona Lisa

Bức chân dung Mona Lisa có thể sẽ có một phòng riêng tại bảo tàng Louvre. Chủ tịch bảo tàng, bà Laurence des Cars, nói với đài truyền hình France Inter rằng quyết định này sẽ mang lại cho du khách, nhiều người trong số họ đến thăm Louvre chỉ vì Mona Lisa, một trải nghiệm tốt hơn.
Gương mặt thơ: Nguyễn Bình Phương

Gương mặt thơ: Nguyễn Bình Phương

(GLO)- Anh khởi đầu từ thơ, từ hồi chưa vào quân đội, rồi thành công về đường văn xuôi với những tiểu thuyết và truyện ngắn nổi tiếng, là một cây bút văn xuôi với rất nhiều thành tựu, những là “Một ví dụ xoàng”, “Mình và họ”, “Người đi vắng”, “Vào cõi”, “Ngồi”, “Những đứa trẻ chết già”...
Tiết mục Hồn chiêng Tây Nguyên (cụm Công đoàn số 1) đạt giải 3 thể loại múa tại hội diễn. Ảnh: Vũ Chi

Ayun Pa: Sôi nổi Hội diễn nghệ thuật quần chúng trong đoàn viên, người lao động

(GLO)- Hội diễn nghệ thuật quần chúng trong đoàn viên, người lao động thị xã Ayun Pa (tỉnh Gia Lai) năm 2024 là hoạt động thường niên, tạo sân chơi bổ ích cho những người làm nghệ thuật không chuyên. Với sự chuẩn bị chu đáo, các cụm Công đoàn đã mang đến nhiều tiết mục đặc sắc, hấp dẫn.
Thơ Nguyễn Ngọc Phú: Tấm áo Điện Biên

Thơ Nguyễn Ngọc Phú: Tấm áo Điện Biên

(GLO)- Tấm áo trấn thủ đã trở thành biểu tượng gắn liền với người chiến sĩ Điện Biên trong suốt 56 ngày, đêm "đánh lấn từng thước đất". Ngắm nhìn tấm áo ấy được trưng bày trong bảo tàng, tác giả Nguyễn Ngọc Phú bồi hồi, tưởng như được sống lại phút giây chiến đấu hào hùng của cha anh.
Thơ Hà Hoài Phương: Tự khúc

Thơ Hà Hoài Phương: Tự khúc

(GLO)- "Tự khúc" của tác giả Hà Hoài Phương là những chiêm nghiệm rất thực về cuộc đời. Sau cơn mưa trời lại sáng, không có điều gì tồn tại mãi, dù đó có là những niềm vui, hạnh phúc hay khổ đau...
Thơ Ngô Thanh Vân: Vào hội

Thơ Ngô Thanh Vân: Vào hội

(GLO)- Đất trời Tây Nguyên trong bung biêng thanh âm cồng chiêng, men cay rượu cần nồng nàn, vấn vít, nhịp xoang quyến luyến, tay nắm tay chẳng rời... được nhà thơ Ngô Thanh Vân một lần nữa nhắc đến trong bài thơ "Vào hội".

Thơ Lê Vi Thủy: Mẹ

Thơ Lê Vi Thủy: Mẹ

(GLO)- Đằng sau những người chiến sĩ cống hiến máu xương cho Tổ quốc là sự hy sinh lặng lẽ của những người mẹ. Họ lặng thầm tiễn lần lượt chồng, con lên đường để rồi mòn mỏi chờ đợi, nỗi đau dằng dặc đổi lấy niềm vui chung của quê hương, đất nước...

Nhà báo-nhà văn Nguyễn Hoàng Thu: Cả đời gắn bó với Tây Nguyên

Nhà báo-nhà văn Nguyễn Hoàng Thu: Cả đời gắn bó với Tây Nguyên

(GLO)- Tôi bước vào nghề báo thì gặp anh Nguyễn Hoàng Thu. Bấy giờ, anh cũng mới vào Báo Thanh Niên, thường trú ở Tây Nguyên. Lúc này, anh còn độc thân, sống ở Buôn Ma Thuột. Anh hơn tôi đến chục tuổi, thường đội chiếc mũ beret màu đen trông rất lãng tử, nhưng tính tình khá trẻ trung và cá tính.

Thơ Phạm Đức Long: Mây trắng trời quê

Thơ Phạm Đức Long: Mây trắng trời quê

(GLO)- Biết bao nhiêu người đã ngã xuống, đổi máu xương cho đất nước, quê hương thanh bình. Thương xót và biết ơn, những dòng thơ của nhà thơ Phạm Đức Long cũng trở nên da diết: "Xin người hóa núi hóa sông/Ngàn năm mây trắng phiêu bồng bóng quê!"...