Phát hiện hố đen là 'cổng' nhìn ngược thời gian

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

Các nhà thiên văn học đã phát hiện một hố đen xa nhất và lâu đời nhất, nhiều khả năng hình thành vào thời bình minh vũ trụ cách đây hơn 13 tỉ năm.

Với kỹ thuật phổ học, các nhà thiên văn học có thể tách ánh sáng thành nhiều bước sóng để nghiên cứu các đặc điểm của hố đen. ảnh: Đại học Texas
Với kỹ thuật phổ học, các nhà thiên văn học có thể tách ánh sáng thành nhiều bước sóng để nghiên cứu các đặc điểm của hố đen. ảnh: Đại học Texas

Con "quái vật" khổng lồ, trọng lượng gấp 300 lần mặt trời, là hố đen lâu đời nhất và ở khoảng cách xa nhất so với trái đất, Đài NBC News đưa tin hôm 9.8.

Hố đen trên nằm ở trung tâm một thiên hà tên CAPERS-LRD-z9, cách trái đất hàng tỉ năm ánh sáng. Cả hố đen và thiên hà đều được cho hình thành cách đây khoảng 13,3 tỉ năm, tức chỉ 500 triệu năm sau sự kiện Big Bang tạo ra vũ trụ.

Theo báo cáo đăng trên chuyên san The Astrophysical Journal Letters, việc tìm ra hố đen lâu đời nhất, tính đến thời điểm này, có thể giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về giai đoạn thời bình minh vũ trụ, cũng như cách các hố đen và thiên hà tiến hóa theo thời gian.

Trưởng nhóm nghiên cứu, tiến sĩ Anthony Taylor của Đại học Texas (Mỹ) cho hay ánh sáng mất thời gian để di chuyển trong không gian. Vì thế, việc quan sát các vật thể ở rất xa, như trường hợp hố đen lâu đời nhất, giống như đang nhìn ngược về quá khứ.

Bên cạnh tuổi đời đáng nể, hố đen này cũng gây ấn tượng vì trọng lượng khủng của nó. Ước tính hố đen nặng gấp 300 triệu lần mặt trời, với khối lượng tương đương phân nửa số sao của thiên hà CAPERS-LRD-z9.

Tiến sĩ Taylor cũng lưu ý hố đen cổ lớn gấp 10 lần so với siêu hố đen của Dải Ngân hà.

Nhóm của tiến sĩ Taylor đã phát hiện hố đen siêu nặng trong lúc quan sát những biên giới xa nhất của vũ trụ thông qua kính viễn vọng Không gian James Webb của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA).

Đội ngũ nghiên cứu đã áp dụng kỹ thuật gọi là phổ học, theo đó tách ánh sáng thành nhiều bước sóng và màu khác nhau, tương tự như cách lăng kính tách ánh sáng mặt trời thành các màu của cầu vồng.

Với phổ học, các nhà thiên văn học có thể tìm kiếm những dấu hiệu của các vì sao, thiên hà và những thiên thể của vũ trụ.

Trong những cuộc nghiên cứu tiếp theo, các chuyên gia hy vọng có thể tìm thêm những hố đen khác ở rìa vũ trụ, có tuổi đời bằng hoặc thậm chí lớn hơn hố đen của thiên hà CAPERS-LRD-z9.

Theo Hạo Nhiên (TNO)

Có thể bạn quan tâm

Đưa AI vào sản xuất, y tế, logistics: Mức tài trợ lên tới 3 tỷ đồng

Đưa AI vào sản xuất, y tế, logistics: Mức tài trợ lên tới 3 tỷ đồng

(GLO)- Các doanh nghiệp, tổ chức triển khai nhiệm vụ đổi mới công nghệ ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong sản xuất, y tế, logistics và một số lĩnh vực ưu tiên có thể được ngân sách nhà nước tài trợ tối đa 3 tỷ đồng cho mỗi nhiệm vụ. Hồ sơ được tiếp nhận đến 17 giờ ngày 10-10-2026.

79 nền tảng số dùng chung quốc gia, lấy dữ liệu làm trung tâm, ưu tiên ứng dụng AI

79 nền tảng số dùng chung quốc gia, lấy dữ liệu làm trung tâm, ưu tiên ứng dụng AI

(GLO)- Nguyên tắc xuyên suốt khi triển khai Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số là phải lấy dữ liệu làm trung tâm, ưu tiên ứng dụng trí tuệ nhân tạo nhưng không thay thế con người ra quyết định. Khung cũng định hướng sử dụng chung 79 nền tảng số quốc gia, hạn chế đầu tư nhỏ lẻ, trùng lặp.

Gia Lai triển khai làm sạch, làm giàu và chuẩn hóa dữ liệu y tế trong 90 ngày

Gia Lai triển khai làm sạch, làm giàu và chuẩn hóa dữ liệu y tế trong 90 ngày

(GLO)- Chiến dịch 90 ngày làm sạch, làm giàu và chuẩn hóa dữ liệu y tế sẽ được triển khai trên địa bàn tỉnh Gia Lai từ tháng 7 đến hết tháng 9-2026, với mục tiêu nâng cao chất lượng dữ liệu, phục vụ hiệu quả công tác quản lý nhà nước, thúc đẩy chuyển đổi số trong lĩnh vực y tế.

null