Người cao tuổi là vốn quý của xã hội

(GLO)- Hôm nay (ngày 1-10) là Ngày Quốc tế người cao tuổi. Người cao tuổi chiếm tỷ lệ ngày càng lớn trong xã hội. Nhưng họ không phải gánh nặng, họ là vốn quý.
Nước ta 5-7 năm nữa sẽ bước vào thời kỳ già hóa dân số (khi tỷ lệ người từ 60 tuổi trở lên chiếm hơn 10%). Đến năm 2050, Việt Nam sẽ ở vào thời kỳ dân số già khi người cao tuổi chiếm 20%. Nhiều người tỏ ra bi quan khi đất nước bước vào thời kỳ già hóa dân số. Họ gắn tuổi cao với mất sức, hưu trí, đau yếu, bệnh tật... xem người cao tuổi như gánh nặng xã hội.
Khen thưởng người cao tuổi làm kinh tế giỏi. Ảnh: T.N
Khen thưởng người cao tuổi làm kinh tế giỏi. Ảnh: T.N
Thực tế, trong gia đình Việt Nam từ xưa đến nay, người cao tuổi có vai trò vô cùng quan trọng. Những người trên 60 tuổi chưa bao giờ ngừng lao động, cho đến khi họ không thể lao động. Có chăng, khi lớn tuổi, đa số họ thay đổi cách thức làm việc cho phù hợp độ tuổi, sức khỏe. Ở nông thôn, những người 70-80 tuổi còn sức khỏe vẫn lao động chân tay, đôi lúc là trụ cột gia đình, lao động chăm chỉ, hiệu quả công việc cao hơn một số thanh niên lười nhác. Khi không đủ sức làm đồng áng, người cao tuổi ở nhà chăm con cháu, giúp việc gia đình. Vì thế, dân gian Việt Nam có câu “Một mẹ già bằng 3 đứa ở”, “Một mẹ già bằng 3 mẫu ruộng”.
Vai trò người già không chỉ ở lao động sản xuất, tạo ra của cải vật chất cho xã hội, mà quý giá hơn là truyền đạt kinh nghiệm mọi mặt cho thế hệ trẻ. Những bài học về luân thường đạo lý, đối nhân xử thế, những kinh nghiệm quý giá trong sản xuất, kinh doanh... của người cao tuổi là hành trang quan trọng của lớp trẻ khi vào đời, khởi nghiệp. “Kính già già để tuổi cho” là thế.
Gia Lai có 45% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số. Cuộc sống, tập tục, các mối quan hệ xã hội của cộng đồng này một thời gian rất dài tuân theo luật tục, khi đó vai trò phán xử của già làng, của hội đồng già làng có ý nghĩa quyết định. Đến nay, cũng chỉ một vài nơi “già làng” là người trẻ, có độ tuổi trên dưới 40, còn hầu hết người được tôn vinh “già làng” bao giờ cũng là người cao tuổi. Sự tồn tại, phát triển, an ninh trật tự... của làng phụ thuộc lớn vào sự lãnh đạo, điều hành, định hướng của già làng.
Ngày nay, đời sống vật chất, tinh thần của xã hội được nâng cao, tuổi thọ dân số tăng đáng kể, người sống 70 tuổi không còn hiếm. Tổng thống Mỹ Donald Trump khởi nghiệp chính trị khi ở tuổi 70, nhậm chức lần đầu lúc 71 tuổi. Cuộc bầu cử ở Malaysia tháng 5-2018 với chiến thắng vang dội của cựu Thủ tướng Mahathir Mohamad ở tuổi 92, trước đương kim Thủ tướng Najib Razak, đã chứng minh sức khỏe thể chất, tinh thần vô bờ bến của người cao tuổi.
Thế giới đang vào thời kỳ “trí tuệ nhân tạo”, “công nghệ 4.0”, khẳng định tài nguyên không giới hạn, đó là sự sáng tạo của con người. Vì vậy, vai trò, trí tuệ của người cao tuổi cần được nhìn nhận, đánh giá và có hướng tiếp cận khác, khách quan hơn, để phát huy tối đa nguồn lực này. Giá trị lao động của người cao tuổi không phải ở năng suất hay đảm đương công việc đòi hỏi cơ bắp. Giá trị của người cao tuổi là kinh nghiệm, trải nghiệm và tri thức truyền lại; là sự uốn nắn, định hướng cho thế hệ trẻ. Mô hình gia đình 3 thế hệ trong xã hội truyền thống Việt Nam, với sự đề cao vai trò của ông bà, cha mẹ trong giáo dục, truyền đạt kinh nghiệm cho con cháu đã giúp xã hội ổn định, an toàn, trật tự, đỡ rối loạn hơn.
Gia Lai hiện có trên 113.000 người cao tuổi. Như các địa phương khác trong nước, số lượng người cao tuổi trong tỉnh ngày một tăng. Chăm lo cho người cao tuổi, năm 2013, UBND tỉnh đã phê duyệt Kế hoạch thực hiện Chương trình hành động Quốc gia về người cao tuổi giai đoạn 2013-2020. Theo đó, đến năm 2020: 100% người cao tuổi khi đau ốm được khám-chữa bệnh và được hưởng chăm sóc của gia đình và cộng đồng; trên 80% số xã, phường, thị trấn thành lập và đưa vào hoạt động Quỹ Chăm sóc và Phát huy vai trò người cao tuổi trên địa bàn; 100% người cao tuổi đủ điều kiện theo quy định được hưởng trợ cấp xã hội hàng tháng; 100% người cao tuổi không phải sống trong nhà tạm, dột nát... Năm 2017, UBND tỉnh tiếp tục phê duyệt Kế hoạch hoạt động chăm sóc sức khỏe người cao tuổi tỉnh Gia Lai giai đoạn 2017-2025. Mục tiêu đến năm 2025 là: 100% bệnh viện tuyến tỉnh, bệnh viện đa khoa huyện, thị xã, thành phố có lão khoa hoặc dành một số giường để điều trị người bệnh là người cao tuổi; 100% người cao tuổi có thẻ bảo hiểm y tế; 100% người cao tuổi không có khả năng tự chăm sóc được chăm sóc sức khỏe bởi gia đình và cộng đồng; trên 80% người cao tuổi được tiếp cận các dịch vụ vui chơi giải trí, thể dục thể thao tại địa phương...
“Tuổi cao chí khí càng cao”. Sức khỏe thể chất, tinh thần của người cao tuổi nay đã khác trước. Chúng ta cần phát huy nguồn lực quý giá này cho sự phát triển của mỗi gia đình, cộng đồng, góp phần vào sự thịnh vượng và ổn định chung của xã hội, để người cao tuổi thực sự là vốn quý.
Nhật Cường

Có thể bạn quan tâm

Gìn giữ nét đẹp văn hóa ngày Tết

Gìn giữ nét đẹp văn hóa ngày Tết

Tết Nguyên đán là ngày lễ truyền thống lớn nhất, lâu đời nhất của dân tộc Việt Nam. Đây là dịp đoàn viên của những người con xa quê, là cơ hội để gia đình sum họp, người thân, bạn bè gặp mặt, cùng chúc nhau những điều tốt đẹp trong năm mới. Tuy nhiên, trong khi nhiều người háo hức, mong đợi được đón Tết, thì cũng có không ít người “sợ Tết”. Làm thế nào để đón một cái Tết đầm ấm, văn minh, vừa thích ứng với thời đại mới, vừa giữ được nét đẹp truyền thống là vấn đề được đặt ra khi năm mới đang đến gần.
Phát huy tinh thần tiến công Xuân 1968 trong sự nghiệp cách mạng hôm nay

Phát huy tinh thần tiến công Xuân 1968 trong sự nghiệp cách mạng hôm nay

(GLO)- Cách đây 55 năm, đúng vào dịp Tết Mậu Thân 1968, hưởng ứng lời hiệu triệu của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, toàn quân và toàn dân ta ở miền Nam đã mở cuộc Tổng tiến công và nổi dậy đồng loạt đánh vào đầu não địch ở hầu hết các tỉnh, thành phố, đặc biệt là Sài Gòn, Huế, Đà Nẵng, các thị xã, thị trấn, chi khu, quận lỵ, sân bay, căn cứ của Mỹ và quân đội Sài Gòn trên toàn chiến trường miền Nam.
Tết là sum họp, xuân là vận khí nước non

Tết là sum họp, xuân là vận khí nước non

(GLO)- Chỉ còn vài ngày nữa là hết năm Nhâm Dần. Một năm với bao vất vả lo toan thường nhật của mỗi người sẽ qua đi để chúng ta được cùng nhau ăn bữa cơm sum vầy với gia đình, người thân. Tết là gia đình; xuân là vận khí nước non, là tương lai đất nước. Đón Tết vui xuân xin đừng làm đình trệ sản xuất, trì níu phát triển. Hãy cùng nhau nhân lên niềm tin và hy vọng để cuộc sống ngày càng tươi đẹp hơn, đất nước ngày càng rực rỡ hơn.
Xây dựng môi trường văn hóa lễ hội lành mạnh

Xây dựng môi trường văn hóa lễ hội lành mạnh

Mỗi năm trên cả nước diễn ra hàng nghìn lễ hội. Việc xây dựng một môi trường văn hóa lễ hội lành mạnh, văn minh là hết sức cần thiết giúp người dân tiếp thu, gìn giữ và phát huy những giá trị đẹp của truyền thống dân tộc, từ đó nâng cao chất lượng môi trường văn hóa xã hội nói chung.
Bảo vệ môi trường từ việc làm nhỏ nhất

Bảo vệ môi trường từ việc làm nhỏ nhất

(GLO)- Đối diện nhà tôi đang sống là một mảnh vườn nhỏ. Chủ nhân mảnh vườn ấy là đôi vợ chồng già. Con cái học hành làm ăn ở xa nên nhà chỉ có 2 ông bà. Khu vườn nhỏ nhưng họ trồng đủ các loại rau xanh và cây trái. Lúc sáng sớm hay chiều muộn, ông bà thường cặm cụi cắt tỉa, nhổ cỏ, quét dọn khu vườn.
Khống chế mối nguy tiềm ẩn

Khống chế mối nguy tiềm ẩn

Những ngày gần đây, tại các công sở hay khu vực công cộng, đâu đâu cũng nghe thấy tiếng húng hắng ho; thậm chí nhiều người có dấu hiệu cảm, sốt, ngạt mũi… nhưng tuyệt nhiên, không còn ai nghĩ đến xét nghiệm, test nhanh và bàng quan với dịch Covid-19.
Chuyện tiệc tất niên  

Chuyện tiệc tất niên  

Bữa tiệc tất niên là bữa tiệc diễn ra lúc sắp hết năm cũ, chuẩn bị đón năm mới. Bữa tiệc này ngoài những ý nghĩa về mặt ăn uống, còn là một nét đẹp văn hóa truyền thống góp phần gắn kết cộng đồng.
Tiếp tục phòng dịch linh hoạt   

Tiếp tục phòng dịch linh hoạt  

Trung Quốc mở cửa biên giới và bỏ cách ly kiểm dịch từ ngày 8-1. Như vậy, Trung Quốc sẽ không còn áp dụng biện pháp cách ly bắt buộc đối với người nhập cảnh, đồng thời người dân nước này sẽ được tự do ra nước ngoài.
Tuân thủ chuẩn mực  

Tuân thủ chuẩn mực  

Khi mà 'vũ khí hạng nặng' về truyền thông được trao vào tay những cá nhân Facebooker, TikToker thì chuyện xã hội phải đối mặt với những thách thức về đạo đức truyền thông là điều khó tránh khỏi.