Làng chài Trường Sa cầu mùa

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
Làng chài câu mực Trường Sa ở vạn chài Cù Lao - Mỹ Tân (xã Bình Chánh, H.Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi) có hơn 2.000 ngư phủ mưu sinh dài ngày ở Trường Sa. Ngư dân vừa giữ nghề truyền thống, vừa tạo điểm nhấn ở thu nhập vào tốp cao nhất trong số các làng chài ven biển VN.

Đầu xuân, nơi đây diễn ra các nghi lễ rất long trọng để gia đình ngư dân gửi lời nguyện cầu trước khi người thân trở lại Trường Sa trong khoảng 9-10 tháng/năm.

"Năm nay mỗi ngư dân đi bạn làm nghề câu mực kiếm được từ 170-250 triệu đồng", đó là tin nhắn cuối năm từ quần đảo Trường Sa gửi về vạn chài Cù Lao - Mỹ Tân khi những chiếc tàu đội giàn phơi mực kết thúc một năm bám biển. Con số này tiếp tục được ông Nguyễn Hữu Ngọt, trưởng vạn chài Cù Lao - Mỹ Tân, nhắc lại vào dịp đầu xuân khi làng chài làm "Đại lễ tế thần Nam Hải - Lễ ra quân đánh bắt đầu năm 2023".

Thúng câu mực được đưa xuống tàu trong ngày mở biển.

Thúng câu mực được đưa xuống tàu trong ngày mở biển.

Báo chí từng tốn biết bao nhiêu giấy mực để mô tả về cái nghề năm nào cũng có ngư dân tử nạn và những cái chết mang màu sắc huyền bí. Tại quần đảo Trường Sa, Hoàng Sa, cứ khi hoàng hôn buông xuống thì thúng từ tàu mẹ được thả xuống biển để ngư dân chèo đi câu mực, đến gần sáng thì tàu mẹ vớt về. "Đàn con" có khi qua một đêm lại mất 1 thúng do gió lốc. Năm đó làng chài lại buồn đau nhắc tên ngư dân xấu số, Lễ tế thần Nam Hải được tổ chức long trọng hơn, thế nhưng ăn tết xong ngư dân lại tiếp tục ra khơi.

Bà con ngư dân vạn chài Cù Lao - Mỹ Tân tổ chức Đại lễ tế thần Nam Hải đại tướng quân trên sông Trà Bồng

Bà con ngư dân vạn chài Cù Lao - Mỹ Tân tổ chức Đại lễ tế thần Nam Hải đại tướng quân trên sông Trà Bồng

Nghề câu mực khơi ở vạn chài Cù Lao - Mỹ Tân có một phần nguồn gốc từ Đà Nẵng. Ngư dân Trần Đình Chơi, ở Q.Thanh Khê, TP.Đà Nẵng, chia sẻ về một trong những nghề nguy hiểm nhất trên đại dương: khoảng năm 1981, ngư dân ở đây đã bắt đầu đóng tàu lớn làm nghề câu mực khơi, tàu gắn máy Kobuta 45 mã lực, mỗi tàu chở theo 15 chiếc thúng (ứng với 15 ngư dân đi bạn). Vài năm sau thì nâng cấp máy 110 mã lực và chở theo 20-25 chiếc thúng. Năm 2000, tàu loại lớn hơn chở 30 thúng, phiên biển kéo dài từ 15 ngày lên 2 tháng rưỡi thì nghề câu mực ở đây tan rã, nhưng lại phát triển ở H.Núi Thành, tỉnh Quảng Nam và H.Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi.

Mẻ lưới đầy ắp cá lẫn mực của ngư dân Quảng Nam ở quần đảo Trường Sa

Mẻ lưới đầy ắp cá lẫn mực của ngư dân Quảng Nam ở quần đảo Trường Sa

Ngư dân Nguyễn Đông, tuổi trên 70, ở làng chài xã Tam Quang, H.Núi Thành, tỉnh Quảng Nam, kể 30 năm trước, lúc ra khơi tăm tăm mù mù, không biết đâu là bến bờ thì thuyền trưởng phải luôn mang theo chiếc radio để nghe dự báo thời tiết mà biết đường chạy, bên cạnh đó còn sử dụng sóng âm thanh để tìm lối đi - về. Nếu nghe tiếng của Đài phát thanh tỉnh Khánh Hòa, nhưng khi xoay ngang chiếc đài mà âm thanh yếu dần đi thì chạy về hướng đó là thẳng góc với đất liền.

Nghề câu mực khơi hiện nay được ngư dân phát triển ở mức hiện đại hơn. Thuyền trưởng tàu câu mực không còn cần tới radio để tìm phương hướng, vì trên tàu đã có đủ các thiết bị hiện đại, radio chỉ còn được ngư dân dưới thúng mang theo để giải trí khi thức suốt đêm trường.

Câu chuyện đầu xuân về thu nhập của ngư dân câu mực ở làng chài Bình Chánh, H.Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi trong năm 2023 cũng gợi lên bao ký ức đối với những ngư dân ở thủ phủ làm nghề câu ở Đà Nẵng và Quảng Nam. Lão ngư Nguyễn Đông kể lại 40 năm về trước, ngư dân đi trên chiếc tàu nhỏ xíu ra quần đảo Hoàng Sa làm nghề câu mực, nếu thuận lợi thì mỗi phiên bạn chài kiếm được vài chỉ vàng, ước tính lợi nhuận bằng nuôi mấy con heo trong thời gian 6-7 tháng trời.

Bước chân 40 năm

Mùng 10 tết năm nay, tại lăng vạn Cù Lao - Mỹ Tân, bà con dân làng sẽ lại tổ chức "Đại lễ tế thần Nam Hải và Lễ ra quân đánh bắt đầu năm 2023". Ngày Đại lễ tế thần Nam Hải, các ngư dân ôn lại chặng đường 40 năm nghề câu mực, nhắc lại những câu chuyện kỳ bí về ngư dân gặp nạn đã may mắn được cá Ông cứu vớt; nhắc lại cú nhảy vọt của nghề câu mực đã gần 10 năm. Năm 2014, Chính phủ ban hành Nghị định 67/2014/NĐ-CP về "Một số chính sách về phát triển thủy sản", tàu câu mực được đưa vào nhóm ưu đãi vay vốn phát triển, từ đó đã ra đời loại tàu câu mực có chiều dài lên tới 25 m (tàu trước đây dài 19-21 m), mỗi chiếc chở theo từ 40-45 chiếc thúng câu (năm 1981 là 15 thúng).

Đối với những ngư dân làm nghề câu mực khơi đầy hiểm nguy, hai từ "cá Ông" luôn được nhắc đến trong ngày mở biển. Khi đánh bắt ở vùng biển Trường Sa, mỗi khi thắp hương khấn vái, thuyền trưởng luôn "cầu mong Ông Nam Hải phù hộ cho anh em ngư dân ra khơi bình an, đánh bắt thuận lợi". Tàu câu mực đội chiếc giàn khơi trên nóc, hứng chịu gió, chao lắc mạnh mỗi khi biển nổi giông, lúc đó thì thuyền trưởng lại khấn gọi "Ông Nam Hải…!".

Đầu mùa biển, ông Nguyễn Hữu Ngọt mặc chiếc áo gấm đỏ đứng ở vị trí chủ bái của vạn chài Cù Lao - Mỹ Tân. Phía sau ông là hai hàng binh phu đầu đội nón sơn, mặc sắc phục cổ xưa, tay cầm gươm gỗ, răm rắp cúi lạy, bước đi theo từng nhịp phách lách cách. "Anh em ơi… đừng thấy sóng cả mà ngã tay chèo", giọng ông chủ bái vang lên trong ngôi đình nằm giữa làng chài. Sau lễ cúng, đoàn tàu chở các cụ già ra giữa sông Trà Bồng tiến về cửa biển Sa Cần để thực hiện những nghi thức cuối cùng Đại lễ tế thần Nam Hải đại tướng quân trên sông nước.

Sau buổi lễ, hơn 50 tàu câu mực và 2.000 ngư dân lại tiếp tục hướng ra vùng biển Trường Sa. Sau 40 năm phát triển, ngư dân đã nâng cấp phương tiện hiện đại, gắn nhiều hệ thống cảnh báo, mỗi chiếc thúng được gắn riêng 1 máy Icom Galaxy để liên lạc với tàu mẹ, từ đó những cái chết bí ẩn không còn xảy ra nhiều. Nhưng với ngư dân làm nghề câu mực, trong tâm khảm vẫn tôn thờ và mong cậy nhờ cá Ông, làm ăn thuận lợi ai cũng cảm tạ "được cá Ông chở che, cho ngư phủ được một mùa no đủ".

Có thể bạn quan tâm

Đêm đập trống dưới ánh trăng rừng

Đêm đập trống dưới ánh trăng rừng

Giữa vùng lõi của Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, nơi núi đá vôi dựng đứng như những bức tường thành và rừng già nối tiếp đến tận biên Việt - Lào, có một lễ hội mà mỗi nhịp trống vang lên dường như làm nghiêng ngả cả đại ngàn: Lễ hội Đập trống của người Ma Coong.

'Rừng thiêng' giữa đại ngàn

'Rừng thiêng' giữa đại ngàn

Giữa đại ngàn Trường Sơn hùng vĩ, nơi mây trắng quấn quýt những đỉnh núi của vùng cao Đà Nẵng, có một cánh rừng không chỉ xanh bởi lá, mà còn xanh bởi ký ức. Người dân gọi đó là 'rừng bác Năm Công'.

Cán bộ trại giam động viên, chia sẻ với phạm nhân.

Tình người sau cánh cổng trại giam

(GLO)- Từ những câu chuyện rất thật của người trong cuộc, có thể thấy tính nhân văn trong công tác giáo dục, cải tạo phạm nhân tại Trại tạm giam số 1, Công an tỉnh Gia Lai. Đó là nơi cán bộ, chiến sĩ đang kiên trì cảm hóa những người lầm lỗi bằng trách nhiệm và lòng nhân ái.

Vị linh mục hiến kế chống Pháp

Vị linh mục hiến kế chống Pháp

(GLO)- “Chuyện giặc Pháp xâm lăng ngang ngược, xin ra lịnh cho người có đạo giúp nước lập công, ai phản nghịch sẽ giết cả họ. Kẻ có đạo dù có thịt nát xương tan cũng cố báo đền ơn nước, quyết chẳng hai lòng”.

“Thần y trị điểu”

“Thần y trị điểu” ở An Khê

(GLO)- Hàng chục năm qua, căn nhà của anh Hoàng Huy (SN 1992, ở tổ 1, phường An Khê, tỉnh Gia Lai) luôn ríu rít tiếng chim. Ở đó, anh Huy âm thầm cứu chữa cho hàng trăm chú chào mào mắc bệnh từ khắp nơi gửi về.

Ngôi làng Bahnar bị "bỏ quên" giữa núi rừng.

Ngôi làng Bahnar bị "bỏ quên" giữa núi rừng

(GLO)- Một ngôi làng Bahnar không người ở, bị "bỏ quên" giữa núi rừng Tây Nguyên nhưng vẫn hấp dẫn nhiều du khách ghé thăm nhờ vẻ đẹp nguyên sơ của thiên nhiên và kiến trúc nhà truyền thống. Đó là làng Kon Sơ Lăl cũ (xã Ia Khươl, tỉnh Gia Lai).

Giấc mơ về một khu vườn sáng

Giấc mơ về một khu vườn sáng

Vân Anh năm nay 40 tuổi, sống cách Hoàn Kiếm của Hà Nội chỉ hơn chục cây số. Chị từng là giám đốc điều hành của một công ty có hàng trăm nhân viên, quen với áp lực, nhịp sống gấp gáp và những quyết định lớn nhỏ mỗi ngày.

Tỷ phú nuôi bò ở Chư A Thai

Tỷ phú nuôi bò ở Chư A Thai

(GLO)- Sáng nào cũng vậy, khi mặt trời vừa lên khỏi dãy núi Chư A Thai, ông Nguyễn Kim Tống (thôn Thanh Thượng, xã Chư A Thai) lại tự lái ô tô vượt quãng đường gần 40 km sang xã Pờ Tó để kiểm tra từng khu chuồng trại, từng đàn bò.

Xuân về làng gốm 500 năm tuổi

Xuân về làng gốm 500 năm tuổi

Từng đoàn khách dập dìu men theo con đường nhỏ dẫn vào làng gốm Thanh Hà (phường Hội An Tây, TP. Đà Nẵng). Ngôi làng nhỏ gần 500 năm tuổi bên dòng Thu Bồn, nơi các thế hệ truyền nhau gìn giữ làng nghề nổi danh xứ Quảng.

Dựng cơ đồ bạc tỷ trên cát trắng

Dựng cơ đồ bạc tỷ trên cát trắng

(GLO)- Trên vùng đất cát trắng bạc màu, “khỉ ho cò gáy”, nông dân Nguyễn Xuân Ánh (SN 1972, thôn Thuận Phong, xã Hội Sơn) đã bền bỉ dựng nên một trang trại tổng hợp gần 10 ha, bình quân lợi nhuận 500 - 700 triệu đồng/năm.

Bình yên sau những ngày lạc lối

Trở về con đường sáng sau những ngày lạc lối

(GLO)- Thời gian qua, lực lượng Công an tỉnh Gia Lai đã kiên trì bám cơ sở, cùng cấp ủy, chính quyền địa phương, người có uy tín cảm hóa, thức tỉnh những đối tượng từng nghe theo tổ chức phản động FULRO. Nhờ đó, nhiều người đã từ bỏ những việc làm sai trái, quay về với con đường sáng và vòng tay yêu thương của buôn làng.

Tết này, người dân vùng bão lũ có nhà mới

Tết này, người dân vùng bão lũ có nhà mới

(GLO)- Càng gần đến Tết Nguyên đán, những căn nhà mới của người dân vùng bão lũ càng hiện rõ hình hài. Khi những mái ấm được dựng lên từ mồ hôi, công sức của bộ đội và sự chung tay của cộng đồng, mùa xuân cũng kịp về sớm hơn với những gia đình lam lũ từng chịu nhiều mất mát do thiên tai.

null