Tại họp báo thường kỳ quý III/2026 của Bộ Tài chính vào chiều 6-10, bà Trịnh Thị Hương - Phó Cục trưởng Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể đã thông tin về tình trạng người dân bị sử dụng thông tin cá nhân để thành lập doanh nghiệp mà không biết.
Theo bà Hương, Cục đã tiếp nhận thông tin về khoảng 4.000 trường hợp có dấu hiệu bị mạo danh thông tin cá nhân để đăng ký doanh nghiệp. Các trường hợp này được phát hiện trong quá trình ngành Thuế triển khai chiến dịch “Làm sạch mã số thuế”, thông qua ứng dụng eTax Mobile và đường dây nóng.
Nhiều người chỉ phát hiện thông tin cá nhân của mình bị sử dụng khi được cơ quan thuế thông báo hoặc phát sinh nghĩa vụ thuế liên quan đến 1 doanh nghiệp mà họ không biết.
Trước đó, có trường hợp người dân còn bất ngờ phát hiện mình đứng tên chủ doanh nghiệp, người đại diện theo pháp luật hoặc chủ hộ kinh doanh dù chưa từng thực hiện thủ tục đăng ký.
Lý giải nguyên nhân, bà Hương cho biết, cơ chế đăng ký doanh nghiệp hiện được thực hiện theo hướng tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp, trên nguyên tắc tự khai và tự chịu trách nhiệm về thông tin.
Tuy nhiên, cơ chế này cũng tiềm ẩn nguy cơ bị lợi dụng để mạo danh thông tin cá nhân. Bên cạnh đó, việc thông tin cá nhân có nguy cơ bị lộ lọt trong quá trình phát triển công nghệ cũng đặt ra thách thức đối với công tác đăng ký kinh doanh.
Hiện Trung tâm Thông tin doanh nghiệp thuộc Cục Phát triển doanh nghiệp tư nhân và kinh tế tập thể đang phối hợp với cơ quan đăng ký kinh doanh tại các tỉnh, thành phố để rà soát các trường hợp được phản ánh. Đồng thời, cơ quan này phối hợp với các cơ quan có thẩm quyền để xác minh, làm rõ từng trường hợp có thực sự xảy ra hành vi mạo danh hay không.
Theo bà Hương, sau khi có kết luận xác minh và đáp ứng đầy đủ các điều kiện, thông tin sẽ được chuyển cho cơ quan thuế và cơ quan đăng ký kinh doanh để xử lý theo quy định, trong đó có việc thu hồi giấy đăng ký doanh nghiệp nếu xác định có hành vi mạo danh. Bộ Tài chính cũng đang nghiên cứu các giải pháp công nghệ và phương án sửa đổi Luật Doanh nghiệp nhằm hạn chế tình trạng này.
Người dân khi phát hiện thông tin của mình bị sử dụng trái phép được khuyến nghị kịp thời thông báo cho cơ quan thuế, cơ quan đăng ký kinh doanh và cung cấp tài liệu chứng minh mình không thực hiện các hoạt động, giao dịch liên quan.
Vụ việc cho thấy việc bảo vệ dữ liệu cá nhân và kiểm soát thông tin trong quá trình đăng ký doanh nghiệp đang đặt ra yêu cầu cấp thiết, nhất là trong bối cảnh thủ tục hành chính ngày càng được số hóa.