Hoàn thiện chuỗi dịch vụ trước xuất khẩu vì thế là yêu cầu cấp thiết để khai thác hiệu quả lợi thế giao thương, giảm chi phí và nâng sức cạnh tranh cho hàng hóa địa phương.
Để hàng hóa vươn ra thị trường quốc tế, hành trình từ vùng sản xuất đến cảng biển cần được chuẩn bị kỹ từ khâu tập kết, bảo quản đến đóng gói. Những công đoạn này giúp giữ chất lượng sản phẩm, bảo đảm tiến độ giao hàng và kiểm soát chi phí xuất khẩu. Tuy nhiên, đây vẫn là những khâu còn nhiều hạn chế trong chuỗi logistics của Gia Lai.
Khoảng trống trong chuỗi dịch vụ
Là một trong những HTX nông nghiệp đi đầu trong hoạt động xuất khẩu tại Gia Lai, HTX Nông nghiệp và Dịch vụ Hùng Thơm Gia Lai (xã Hra) đã đưa sản phẩm đến nhiều thị trường như Trung Quốc, Pháp, Nga, Thụy Sĩ… Tuy nhiên, hầu hết hàng xuất khẩu của đơn vị vẫn phải vận chuyển đến cảng Cái Mép hoặc Cát Lái (TP Hồ Chí Minh). Hàng hóa vận chuyển đi xa cộng thêm những biến động của thị trường logistics đang tạo thêm sức ép trong việc cân đối giá bán và duy trì khả năng cạnh tranh của HTX.
Bà Đỗ Thị Mỹ Thơm - Giám đốc HTX - cho biết: “Từ đầu năm 2026 đến nay, chi phí vận chuyển 1 đơn hàng đến cảng Cái Mép hoặc Cát Lái đã tăng từ khoảng 26 - 28 triệu đồng lên 30 - 32 triệu đồng, khiến HTX gặp nhiều khó khăn”.
Với Công ty TNHH Mãi Tín Bình Định (phường Quy Nhơn Đông), chi phí vận chuyển hàng đến cảng là vấn đề phải cân nhắc trong từng đơn hàng. Chuyên chế biến, xuất khẩu hải sản sang Nhật Bản và châu Âu, công ty phải bảo đảm điều kiện bảo quản và tiến độ giao hàng. Tuy hoạt động gần cảng Quy Nhơn, DN vẫn phải vận chuyển container vào TP Hồ Chí Minh hoặc ra Đà Nẵng để xuất khẩu theo tuyến tàu phù hợp, làm tăng chi phí và phát sinh thêm khâu giao nhận.
Bà Đặng Thị Phương - Quản lý mảng kinh doanh của công ty - cho biết: “Chúng tôi mong muốn có các tuyến vận tải biển phù hợp ngay tại Quy Nhơn để đưa hàng trực tiếp đến các thị trường quốc tế, qua đó giảm chi phí vận chuyển”.
Từ thực tế của 2 DN có thể thấy, lợi thế gần cảng biển chưa đủ để hình thành hoạt động xuất khẩu tại chỗ hiệu quả. DN còn cần tuyến tàu phù hợp cùng hệ thống dịch vụ tập kết, bảo quản, đóng gói và giao nhận đáp ứng yêu cầu từng đơn hàng. Vì vậy, bên cạnh tăng khả năng kết nối vận tải biển, Gia Lai cần hoàn thiện mạng lưới kho bãi và dịch vụ trước xuất khẩu. Đây là điều kiện giúp DN giảm chi phí, giữ chất lượng hàng hóa và chủ động tiến độ giao hàng.
Nối mạch kho vận, hoàn thiện chuỗi logistics
Với hơn 300 DN tham gia xuất khẩu, hàng hóa của Gia Lai đã có mặt tại khoảng 120 quốc gia và vùng lãnh thổ. Quy mô giao thương này đặt ra nhu cầu ngày càng lớn về vận tải, lưu kho, bảo quản và đóng gói. Đây cũng là dư địa để tỉnh thu hút đầu tư phát triển các trung tâm kho vận, kết nối vùng sản xuất với hệ thống cảng biển.
Một trong những dự án góp phần bổ sung năng lực này là Trung tâm Dịch vụ kho vận logistics Quý Phước tại xã Tuy Phước. Theo đại diện nhà đầu tư, dự án có diện tích 8,5 ha, gồm gần 40.000 m² kho và khoảng 20.000 m² sân bãi. Nằm trên QL 19 mới, trung tâm có điều kiện tiếp nhận hàng hóa từ hướng Tây Nguyên, tập kết và tổ chức vận chuyển ra cảng.
Ông Huỳnh Ngọc Quý - Chủ tịch Hội đồng thành viên Công ty TNHH Thương mại Quý Phước - cho biết: “Vị trí dự án rất thuận lợi, cách Cảng Quy Nhơn khoảng 14 km và nằm trên trục QL 19 kết nối Quy Nhơn với Tây Nguyên. Đây là điều kiện thuận tiện cho vận chuyển và giao nhận hàng hóa xuất nhập khẩu qua cảng”.
Cùng với phát triển kho vận, các dự án cao tốc Quy Nhơn - Pleiku và Cảng Phù Mỹ được kỳ vọng nâng cao năng lực vận chuyển hàng hóa, mở rộng kết nối giữa Tây Nguyên với hệ thống cảng biển phía Đông. Qua đó, Gia Lai không chỉ phục vụ nhu cầu xuất khẩu của DN trong tỉnh mà còn có điều kiện thu hút nguồn hàng từ các địa phương lân cận, từng bước trở thành đầu mối giao thương của khu vực.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Gia Lai đang tập trung đầu tư hạ tầng, cải thiện môi trường kinh doanh, tạo điều kiện để DN phát triển dịch vụ logistics và liên kết nguồn hàng. Tại Diễn đàn Logistics Việt Nam 2026, diễn ra ngày 7.11 tại phường Quy Nhơn, Bí thư Tỉnh ủy Thái Đại Ngọc khẳng định: “Gia Lai không chỉ mong muốn đưa hàng hóa của mình đến nhiều thị trường hơn, mà còn hướng tới trở thành điểm kết nối hàng hóa, dịch vụ và chuỗi cung ứng giữa Tây Nguyên, Duyên hải miền Trung với khu vực và quốc tế.
Tỉnh cam kết tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, đẩy mạnh cải cách hành chính, phối hợp tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện thuận lợi để các DN nghiên cứu, đầu tư các dự án logistics phù hợp với quy hoạch và quy định của pháp luật”.