Đồng bộ hệ thống thủy lợi vùng Tây Nguyên - Nam Trung bộ - Bài 2: Ngổn ngang nâng cấp hồ, đập

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
Khu vực Tây Nguyên có nhiều hồ, đập thủy lợi được xây dựng từ lâu, trong đó không ít công trình đã và đang xuống cấp nhưng chưa được sửa chữa, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn. Trong khi đó, những dự án xây dựng mới hay khôi phục lòng hồ bồi lắng lại chậm triển khai, ảnh hưởng không nhỏ đến sinh kế người dân và phát triển kinh tế của địa phương.
Hồ thủy lợi Ia Mơr (huyện Chư Prông, tỉnh Gia Lai) chưa phát huy hết hiệu quả do vướng đất rừng để làm kênh dẫn. Ảnh: TRẦN HÓA

Hồ thủy lợi Ia Mơr (huyện Chư Prông, tỉnh Gia Lai) chưa phát huy hết hiệu quả do vướng đất rừng để làm kênh dẫn. Ảnh: TRẦN HÓA

Dự án ì ạch

Tại Đắk Lắk, dự án hồ chứa nước Yên Ngựa, huyện Cư Kuin, được phê duyệt đầu tư vào năm 2018, thời gian thực hiện đến năm 2022. Dự án có 2 công trình hồ chứa gồm hồ Yên Ngựa (xã Cư Êwi, huyện Cư Kuin) và hồ Buôn Biếp (xã Yang Tao và Bông Krang, huyện Lắk) với hơn 305 tỷ đồng kinh phí đã được phê duyệt. Được kỳ vọng cấp nước tưới cho 750ha cây trồng, phục vụ sinh hoạt, cải thiện môi trường, góp phần xóa đói giảm nghèo nhưng đến nay dự án hồ chứa nước Yên Ngựa mới chỉ triển khai được một phần nhỏ các hạng mục. Qua ghi nhận, công trình dự án mới chỉ làm sơ phần móng, các khung sắt phần móng được thi công dở dang rồi để đó nên đã hoen gỉ. Tại khu vực lán trại của nhà thầu, máy móc nằm… bất động, không khí công trình yên lặng đến lạ thường. Ông Nguyễn Văn Bắc, thôn 1B, xã Cư Êwy, huyện Cư Kuin, bức xúc: “Người dân rất mong mỏi có dự án thủy lợi để có nguồn nước phục vụ tưới cây trồng, sinh hoạt nên khi nghe dự án triển khai, chúng tôi đồng thuận bàn giao mặt bằng. Vậy mà gần 5 năm, dự án vẫn cứ giậm chân tại chỗ”.

Gần 3 tháng sau sự cố sạt trượt, khu vực dự án hồ chứa Đông Thanh tiếp tục sạt lở ảnh hưởng không nhỏ đến sinh hoạt, đi lại của người dân thôn Đông Anh, xã Đông Thanh, huyện Lâm Hà, tỉnh Lâm Đồng. Con đường dẫn vào nơi ở, sản xuất của khoảng 50 hộ dân vẫn đang bị đe dọa sạt trượt dù đơn vị thi công đã đắp đất tại những vị trí đào xới làm lòng hồ. Hồ chứa nước Đông Thanh là dự án trọng điểm của Lâm Hà, có tổng số vốn đầu tư 495 tỷ đồng. Trong đợt khảo sát mới đây, Thứ trưởng Bộ NN-PTNT Nguyễn Hoàng Hiệp nhận định, địa chất khu vực này có một cung sạt trượt và bên hồ chứa nước đang thi công có một số vệt trượt trên núi đã hình thành từ lâu. Khi dự án thi công cùng với nhiều nguyên nhân khác tác động tới, cung sạt trượt này đã diễn ra nhanh hơn, gây thiệt hại về công trình và tài sản của người dân.

Loay hoay nâng cấp

Có mặt tại hồ chứa nước Đạ Ròn (xã Đạ Ròn, huyện Đơn Dương, tỉnh Lâm Đồng), chúng tôi ghi nhận đoạn đập dài khoảng 750m có hàng chục ụ mối chạy dài dọc mái thượng, mái hạ; mặt đập đá cấp phối bị xói lở; lòng hồ bồi lắng từ lâu càng làm ảnh hưởng khả năng tích trữ nước. Tương tự, tại hồ Nam Phương (TP Bảo Lộc, Lâm Đồng) cũng xuất hiện tình trạng sạt trượt mái, thấm, nứt tại khu đập chính; cống lấy nước hiện cũng bị hư hỏng nặng… Theo Sở NN-PTNT tỉnh Lâm Đồng, chỉ tính riêng chi phí nâng cấp, sửa chữa 2 hồ trên đã lên tới 100 tỷ đồng nhưng hiện chưa có nguồn vốn thực hiện. Tỉnh Lâm Đồng hiện có 66 công trình có nguy cơ mất an toàn ở nhiều mức độ khác nhau chưa được nâng cấp sửa chữa.

Trong khi đó, ông Nguyễn Công Hạnh, Phó Giám đốc Công ty TNHH Thủy lợi Đắk Lắk, cho biết, hiện nay đơn vị đang quản lý 345 công trình thủy lợi phục vụ cấp nước cho nông nghiệp. Tuy nhiên, do đa số những công trình được đầu tư xây dựng từ lâu nên có hơn 57 công trình có dấu hiệu hư hỏng, xuống cấp. Hiện, đơn vị đã xin kinh phí để nâng cấp sửa chữa để đảm bảo nguồn cung cấp nước cho các địa phương. Còn ở Gia Lai, nhiều dự án thủy lợi vẫn chưa phát huy hiệu quả tối đa do thiếu đồng bộ. Điển hình như ở huyện Krông Pa, không thể đưa nước về cánh đồng do thiếu kênh dẫn. Theo ông Hồ Văn Thảo, Chủ tịch UBND huyện Krông Pa, trong 10 công trình trên địa bàn, thủy lợi Ia Mlah được thiết kế phục vụ tưới 5.000ha ở 5 xã nhưng hiện công trình chỉ mới tưới cho 3.000ha. Cùng tình trạng, thủy lợi Ia Mơr (xã Ia Mơ, huyện Chư Prông) có mục tiêu tưới 12.500ha cây trồng của 2 tỉnh Đắk Lắk, Gia Lai, nhưng cũng mới phục vụ tưới hơn 5.350ha. Theo chính quyền địa phương, nguyên do là vướng chuyển đổi khoảng 10,76ha đất rừng nên chưa thể xây dựng các tuyến kênh dẫn nước vào ruộng vườn. Hiện tỉnh Gia Lai đang phối hợp cơ quan chức năng làm thủ tục trình cấp thẩm quyền xin chuyển đổi phần đất rừng này để làm hệ thống kênh nhánh.

Sở NN-PTNT tỉnh Lâm Đồng là chủ đầu tư dự án hồ chứa nước Ta Hoét tại thôn K’rèn, xã Hiệp An, huyện Đức Trọng, có tổng vốn đầu tư 981,6 tỷ đồng. Dự án có mục tiêu cấp nước tưới cho 2.080ha lúa, rau màu, cây công nghiệp và nước sinh hoạt cho khoảng 65.000 người dân trong huyện, góp phần tích nước và điều tiết lũ cho vùng hạ du. Thế nhưng, khởi công từ ngày 20-2-2023 nhưng sau nhiều tháng trôi qua, dự án vẫn chưa hoàn thành công tác bồi thường giải phóng mặt bằng.

Có thể bạn quan tâm

“Thần y trị điểu”

“Thần y trị điểu” ở An Khê

(GLO)- Hàng chục năm qua, căn nhà của anh Hoàng Huy (SN 1992, ở tổ 1, phường An Khê, tỉnh Gia Lai) luôn ríu rít tiếng chim. Ở đó, anh Huy âm thầm cứu chữa cho hàng trăm chú chào mào mắc bệnh từ khắp nơi gửi về.

Ấm áp những ngôi nhà tái định cư

Ấm áp những ngôi nhà tái định cư

(GLO)- Về thăm những khu tái định cư vùng thiên tai trên địa bàn tỉnh Gia Lai, chúng tôi cảm nhận được mùa xuân ấm áp đang về cùng với sắc hoa tươi thắm, khung cảnh sản xuất, sinh hoạt nhộn nhịp đang định hình trên vùng đất mới.

Ngôi làng Bahnar bị "bỏ quên" giữa núi rừng.

Ngôi làng Bahnar bị "bỏ quên" giữa núi rừng

(GLO)- Một ngôi làng Bahnar không người ở, bị "bỏ quên" giữa núi rừng Tây Nguyên nhưng vẫn hấp dẫn nhiều du khách ghé thăm nhờ vẻ đẹp nguyên sơ của thiên nhiên và kiến trúc nhà truyền thống. Đó là làng Kon Sơ Lăl cũ (xã Ia Khươl, tỉnh Gia Lai).

Tỷ phú nuôi bò ở Chư A Thai

Tỷ phú nuôi bò ở Chư A Thai

(GLO)- Sáng nào cũng vậy, khi mặt trời vừa lên khỏi dãy núi Chư A Thai, ông Nguyễn Kim Tống (thôn Thanh Thượng, xã Chư A Thai) lại tự lái ô tô vượt quãng đường gần 40 km sang xã Pờ Tó để kiểm tra từng khu chuồng trại, từng đàn bò.

Rẫy chung ở Đak Đoa

Rẫy chung ở Đak Đoa

(GLO)- Giữa những đồi cà phê vào độ chín rộ ở xã Đak Đoa, có những khu rẫy không thuộc về riêng một hộ nào. Đó là rẫy chung - mảnh đất “không chia phần” của cộng đồng, nơi bà con cùng góp công vun trồng, chăm sóc qua từng mùa, lặng lẽ tích lũy thành nguồn lực chung để lo việc thôn, việc làng.

Xuân về làng gốm 500 năm tuổi

Xuân về làng gốm 500 năm tuổi

Từng đoàn khách dập dìu men theo con đường nhỏ dẫn vào làng gốm Thanh Hà (phường Hội An Tây, TP. Đà Nẵng). Ngôi làng nhỏ gần 500 năm tuổi bên dòng Thu Bồn, nơi các thế hệ truyền nhau gìn giữ làng nghề nổi danh xứ Quảng.

Dựng cơ đồ bạc tỷ trên cát trắng

Dựng cơ đồ bạc tỷ trên cát trắng

(GLO)- Trên vùng đất cát trắng bạc màu, “khỉ ho cò gáy”, nông dân Nguyễn Xuân Ánh (SN 1972, thôn Thuận Phong, xã Hội Sơn) đã bền bỉ dựng nên một trang trại tổng hợp gần 10 ha, bình quân lợi nhuận 500 - 700 triệu đồng/năm.

Bình yên sau những ngày lạc lối

Trở về con đường sáng sau những ngày lạc lối

(GLO)- Thời gian qua, lực lượng Công an tỉnh Gia Lai đã kiên trì bám cơ sở, cùng cấp ủy, chính quyền địa phương, người có uy tín cảm hóa, thức tỉnh những đối tượng từng nghe theo tổ chức phản động FULRO. Nhờ đó, nhiều người đã từ bỏ những việc làm sai trái, quay về với con đường sáng và vòng tay yêu thương của buôn làng.

Tết này, người dân vùng bão lũ có nhà mới

Tết này, người dân vùng bão lũ có nhà mới

(GLO)- Càng gần đến Tết Nguyên đán, những căn nhà mới của người dân vùng bão lũ càng hiện rõ hình hài. Khi những mái ấm được dựng lên từ mồ hôi, công sức của bộ đội và sự chung tay của cộng đồng, mùa xuân cũng kịp về sớm hơn với những gia đình lam lũ từng chịu nhiều mất mát do thiên tai.

Pơtao Apui: Vua Lửa của người Jrai

Pơtao Apui: Vua Lửa của người Jrai

(GLO)- Ở khu vực phía Tây tỉnh, trên vùng đất Chư A Thai, truyền thuyết về Pơtao Apui - Vua Lửa của người Jrai đến nay vẫn còn vang vọng. Điều này không chỉ lưu giữ một di sản độc đáo của Tây Nguyên, mà đang trở thành không gian văn hóa - du lịch.

Mưu sinh bên miệng 'tử thần'

Mưu sinh bên miệng 'tử thần'

Khi màn đêm còn phủ đặc sương mặn, cũng là lúc những chiếc thuyền thúng nhỏ bé bắt đầu nghiêng mình lao vào biển động. Ở các làng chài bãi ngang Quảng Ngãi, mùa mưa bão không phải thời điểm trú ẩn, mà trái lại là “mùa vàng” hiếm hoi.

Ký ức lúa nương thiêng

Ký ức lúa nương thiêng

(GLO)- Trên những triền núi ở xã Vân Canh (tỉnh Gia Lai), đồng bào người Chăm H’roi và Bahnar vẫn gieo trồng lúa nương. Với họ, đây không chỉ là vụ mùa mà quan trọng hơn là cách gìn giữ ký ức của cha ông, hương vị thiêng quý của núi rừng.

null