“Hạt nhân” tái cấu trúc sản xuất
Gia đình ông Trần Đức Trạng (thôn Phú Ninh, xã Kim Sơn) hiện có 6 sào bưởi trồng theo hướng hữu cơ, sản lượng đạt khoảng 13 tấn mỗi năm. Trước đây, việc tiêu thụ chủ yếu phụ thuộc vào thương lái nên giá cả bấp bênh, đầu ra thiếu ổn định.
“Từ khi tham gia nhóm liên kết sản xuất bưởi hữu cơ của xã, tôi nhận thấy hiệu quả rõ rệt. Các thành viên trong nhóm được hỗ trợ kỹ thuật canh tác, thống nhất quy trình sản xuất, đồng thời có sự kết nối với DN, HTX trong tiêu thụ sản phẩm” - ông Trạng chia sẻ.
Xã Tuy Phước Tây đã thực hiện mô hình Tổ hợp tác sản xuất rau an toàn với 15 thành viên. Bên cạnh đó, xã còn hình thành tổ hội nghề nghiệp trồng mãng cầu với 13 hội viên.
Qua các buổi sinh hoạt chuyên đề, hội viên được hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc, thu hoạch nông sản, trực tiếp khảo sát mô hình hiệu quả để nhân rộng. Điều này cho thấy tư duy sản xuất đã chuyển từ “mạnh ai nấy làm” sang “cùng học, cùng làm, cùng phát triển”.
Ở phường Hoài Nhơn Tây, việc thành lập Tổ hội nông dân nghề nghiệp trồng hồ tiêu với 18 hội viên tiếp tục khẳng định vai trò của mô hình liên kết. Ông Nguyễn Lê Anh Tuấn - Chủ tịch UBND phường - nhấn mạnh: “Việc thành lập tổ hội nhằm tăng cường liên kết sản xuất, trao đổi kinh nghiệm, nâng cao hiệu quả kinh tế và phát triển bền vững nghề trồng hồ tiêu tại địa phương”.
Thực tế cho thấy, với mô hình tổ chức gọn nhẹ, quy chế chặt chẽ, các tổ hội nghề nghiệp đã giúp bà con nông dân thay đổi căn bản tư duy sản xuất. Từ chỗ phụ thuộc kinh nghiệm, người dân đã biết áp dụng khoa học kỹ thuật, chủ động tính toán chi phí, thị trường, từng bước hình thành sản xuất hàng hóa. Như tại xã Ia Ko, mô hình trồng dâu nuôi tằm với 43 thành viên tham gia trên diện tích 30,7 ha cho thu nhập gần 600 triệu đồng/ha/năm.
Kết nối thị trường, mở rộng không gian phát triển
Nếu như trước đây, sản xuất là trung tâm thì hiện nay, thị trường và công nghệ đang trở thành yếu tố quyết định. Các tổ hội nghề nghiệp không chỉ giúp người dân làm ra sản phẩm mà còn biết cách bán sản phẩm.
Tại xã Ngô Mây, việc xây dựng cánh đồng liên kết và chuyển đổi cây trồng đã mang lại hiệu quả rõ rệt. Giá trị sản xuất lúa đạt khoảng 100 triệu đồng/ha/năm; các mô hình trồng ớt, đậu phụng thu hút đông đảo hội viên tham gia. Kết quả, năm 2025, toàn xã có 2.565 hộ đạt danh hiệu sản xuất kinh doanh giỏi, tăng 427 hộ so với năm 2021; có 379 hộ được hỗ trợ thoát nghèo.
Một bước tiến đáng chú ý là việc ứng dụng công nghệ số tại cơ sở. Tại xã Ia Hiao, UBND xã đã ra mắt phòng livestream cộng đồng với kinh phí hơn 30 triệu đồng. Mô hình phục vụ miễn phí do HTX Nông - Lâm nghiệp Ia Hiao quản lý, giúp người dân quảng bá và tiêu thụ sản phẩm.
Tại phường Hoài Nhơn Bắc, các lớp tập huấn kỹ năng livestream và bán hàng online được tổ chức bài bản. Người dân được hướng dẫn từ kỹ thuật ánh sáng, âm thanh, góc quay đến kỹ năng chốt đơn, xây dựng kịch bản tương tác và tạo thương hiệu cá nhân. Đây là bước chuẩn bị quan trọng để người dân làm chủ không gian số.
Những mô hình này đang tạo ra sự thay đổi căn bản: Từ bán hàng truyền thống sang bán hàng trực tuyến; từ phụ thuộc thương lái sang chủ động tiếp cận khách hàng. Qua đó, thương mại điện tử không còn xa lạ mà trở thành công cụ thiết thực ngay tại cơ sở.
Từ những tổ, hội nghề nghiệp ban đầu, một hệ sinh thái kinh tế cơ sở đang dần hình thành: sản xuất - liên kết - ứng dụng công nghệ - mở rộng thị trường. Khi người dân được trang bị kiến thức, kỹ năng và công cụ, họ không chỉ làm ra sản phẩm mà còn làm chủ quá trình kinh doanh. Chính sự chuyển biến này đã tạo nên “bệ phóng” vững chắc cho kinh tế địa phương.
Ông Y Khâm - Phó Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh - cho biết: “Toàn tỉnh hiện có 273 chi hội nông dân nghề nghiệp với trên 5.800 hội viên và 2.235 tổ hội nghề nghiệp, thu hút hơn 24.000 hội viên tham gia. Phát triển chi hội, tổ hội nghề nghiệp là giải pháp thiết thực để tăng cường liên kết, giúp nông dân tiếp cận khoa học kỹ thuật, nguồn vốn và thị trường.
Đồng thời, đây cũng là tiền đề quan trọng để hình thành các HTX kiểu mới, nâng cao năng lực cạnh tranh cho nông sản của tỉnh. Thời gian tới, tỉnh đặt mục tiêu phát triển thêm ít nhất 200 chi hội, tổ hội nghề nghiệp, tập trung tại các vùng chuyên canh, vùng nguyên liệu. Bên cạnh đó, tỉnh sẽ tiếp tục hỗ trợ nâng cấp các mô hình hoạt động hiệu quả lên HTX kiểu mới, góp phần thúc đẩy kinh tế tập thể phát triển bền vững”.