Kiểm toán Nhà nước vừa có báo cáo kiểm toán việc quản lý và sử dụng đất trong và sau cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước giai đoạn 2011 - 2017 trên địa bàn TP.Đà Nẵng, trong đó đã chỉ ra rất nhiều sai phạm.
 |
Khu đất 1.000 m2 tại 26 Bạch Đằng mà Cảng Đà Nẵng sử dụng được tính giảm 20% (12,378 tỉ đồng) khi tính giá trị cổ phần hóa. ẢNH: DANANGPORT.COM
Ông lớn mang "đất vàng" đi liên doanh, chuyển nhượng
Theo Kiểm toán Nhà nước (KTNN), từ năm 2010, Công ty CP phát triển nhà Đà Nẵng được TP giao đất để xây chung cư cao tầng tại 2 thửa (gồm 851,6 m2 ở 13 Nguyễn Chí Thanh và 776,7 m2 ở 59 Lê Duẩn, Q.Hải Châu), nhưng công ty không dùng đúng mục đích.
Đất ở Nguyễn Chí Thanh được mang đi góp vốn bằng quyền sử dụng đất để lập pháp nhân mới mà không triển khai dự án. Lô tại 59 Lê Duẩn cũng được chuyển nhượng cho tổ chức bên ngoài và hiện đang xây khách sạn.
Một trường hợp khác là Công ty CP dược T.Ư 3, dù không được TP đồng ý sử dụng đất tại 80 Trần Phú, Q.Hải Châu (157,6 m2) để hợp tác kinh doanh khách sạn nhưng thay vì tham mưu cho TP xem xét thu hồi đất thì Sở TN-MT lại tham mưu để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và cuối cùng là doanh nghiệp (DN) đã chuyển nhượng quyền này để hưởng lợi gần 4,5 tỉ đồng.
Tương tự là trường hợp 8 thửa đất hơn 7.900 m2 của Công ty CP lương thực Đà Nẵng, sau cổ phần hóa (CPH) đã chuyển từ thuê đất sang giao đất có thu tiền sử dụng đất, đồng thời chuyển mục đích từ thuê đất sản xuất kinh doanh sang đất ở đô thị sử dụng lâu dài. KTNN xác định trường hợp này không thuộc diện được giao đất ở lâu dài và không đúng quy định về thời hạn giao đất theo luật đất đai.
Đặc biệt, ngay sau khi được TP cho phép chuyển sang hình thức giao đất có thu tiền sử dụng đất và chuyển đổi mục đích sử dụng, công ty đã chuyển nhượng 7/8 thửa cho cá nhân và sử dụng 1 thửa (466,2 m2 tại 95 Lê Lợi, Q.Hải Châu) góp vốn để hình thành pháp nhân mới là Công ty CP bất động sản Chiến Thắng VN. Việc chuyển nhượng và góp vốn đã mang lại cho công ty khoản chênh lệch và thu lợi 13,64 tỉ đồng so với giá phê duyệt của UBND TP.
Bên cạnh đó, việc xác định giá trị quyền sử dụng đất cũng có nhiều sai phạm. Cụ thể, việc xác định giá trị quyền sử dụng đất để tính vào giá trị DN khi CPH tại Công ty TNHH MTV cảng Đà Nẵng (thửa hơn 1.000 m2 tại 26 Bạch Đằng) được tính giảm 20% (giảm 12,378 tỉ đồng) và Công ty TNHH MTV xuất nhập khẩu và phát hành phim VN (thửa hơn 1.200 m2 tại 79 Quang Trung, Q.Hải Châu) được xác định đơn giá đất có tính giảm 5% (giảm 2,122 tỉ đồng).
Việc giảm này theo KTNN là không có cơ sở. Cùng đó là việc xác định đơn giá đất nhưng áp dụng không đúng hệ số góc ngã ba theo quyết định của UBND TP đối với thửa 26 Bạch Đằng (Q.Hải Châu), làm giảm giá trị tiền sử dụng đất hơn 4,387 tỉ đồng. Cũng tại mảnh đất này, việc áp dụng đơn giá đất không đúng vị trí tuyến đường theo quy định làm giảm tiền sử dụng đất trên 10,245 tỉ đồng...
Không cung cấp tài liệu cho kiểm toán
Ngoài ra, việc xác định giá đất của các cơ quan có thẩm quyền cũng còn nhiều sai sót khiến ngân sách bị giảm giá trị tiền sử dụng đất hơn 5,7 tỉ đồng. Cụ thể, UBND TP quyết định thu tiền chuyển quyền sử dụng đất thấp hơn giá do Hội đồng thẩm định giá đất TP tính đối với 290 m2 tại 35 Cao Thắng, Q.Hải Châu của Công ty CP lương thực Đà Nẵng nhưng không có cơ sở, làm giảm số thu tiền sử dụng đất 2,179 tỉ đồng; hay trường hợp UBND TP quyết định giảm 20% do diện tích lớn với thửa 59 Lê Duẩn, Q.Hải Châu (752,5 m2) của Công ty CP đầu tư phát triển nhà Đà Nẵng nhưng không có cơ sở, làm giảm số thu tiền sử dụng đất hơn 3,5 tỉ đồng.
Đáng chú ý, kiểm toán cũng chỉ ra trường hợp UBND TP giao đất nhưng không thu tiền DN. Đó là 5 thửa đất (1.368,5 m2) giao cho Công ty CP môi trường đô thị Đà Nẵng sử dụng làm văn phòng cho các xí nghiệp quận, điều này KTNN cho là không đúng đối tượng theo quy định của luật Đất đai. Tương tự là việc UBND TP cho 2 DN (là Công ty CP cấp nước Đà Nẵng và Công ty CP môi trường đô thị Đà Nẵng) thuê 9 thửa đất (5.146 m2), dẫn đến 2 DN này chưa thực hiện nghĩa vụ với ngân sách trong thời gian dài.
KTNN kiến nghị thu hồi nộp ngân sách số tiền trên 8,26 tỉ đồng gồm tăng thu tiền chuyển quyền sử dụng đất do xác định đơn giá thấp hơn giá Hội đồng thẩm định đề xuất 2,179 tỉ đồng và thu hồi giảm 10% tiền sử dụng đất sai quy định hơn 6 tỉ đồng.
Đặc biệt, KTNN cũng kiến nghị UBND TP.Đà Nẵng “rút kinh nghiệm”, đồng thời chấm dứt việc giảm đơn giá đất do diện tích lớn thiếu căn cứ khi phê duyệt đơn giá tính tiền sử dụng đất khi CPH DN nhà nước. TP cũng cần tổ chức thanh tra việc quản lý sử dụng đất trước và sau CPH đối với Công ty CP đầu tư phát triển nhà Đà Nẵng do công ty không báo cáo và cung cấp hồ sơ tài liệu khi đoàn kiểm toán yêu cầu; kiến nghị TP thu hồi thửa đất 13 Nguyễn Chí Thanh của công ty này do từ năm 2011 đến nay DN không thực hiện dự án nhà chung cư theo chủ trương của UBND TP...
Đặc biệt, KTNN kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo UBND TP thanh tra làm rõ việc các DN Công ty CP lương thực, Công ty CP vật liệu xây dựng xây lắp và kinh doanh nhà Đà Nẵng đã chuyển nhượng đất lại cho tư nhân hoặc góp vốn kinh doanh để thu lợi nhằm làm rõ trách nhiệm cá nhân, tập thể có liên quan.
Chí Hiếu (Thanh Niên)
