Thực trạng này không chỉ phản ánh năng lực điều hành của các chủ đầu tư mà còn tạo ra áp lực lên mục tiêu hoàn thành kế hoạch chung về giải ngân vốn đầu tư công của toàn tỉnh.
Phân hóa mạnh giữa các đơn vị
Tổng kế hoạch vốn đầu tư công năm 2025 của tỉnh là hơn 19.447 tỷ đồng đã được tỉnh phân giao cho 30 đơn vị cấp tỉnh và 135 xã, phường. UBND tỉnh yêu cầu tăng cường kiểm tra, giám sát việc thực hiện và giải ngân vốn đầu tư công, phấn đấu đến ngày 31-1-2026 đạt 100% kế hoạch vốn đầu tư công năm 2025.
Tuy vậy, công tác giải ngân vốn đầu tư công không đồng đều, có sự phân hóa mạnh giữa các đơn vị, ảnh hưởng đến kết quả giải ngân chung của tỉnh. Đến ngày 29-12-2025, toàn tỉnh đã giải ngân được hơn 12.403 tỷ đồng, đạt 81% so với kế hoạch vốn do Thủ tướng Chính phủ giao; đạt 65,12% so với kế hoạch vốn do HĐND tỉnh giao, chưa đạt yêu cầu của UBND tỉnh.
Ở cấp tỉnh, sự phân hóa thể hiện qua việc 23/30 chủ đầu tư có tỷ lệ giải ngân cao hơn mức bình quân chung của tỉnh, trong đó có 10 đơn vị đã hoàn tất 100% kế hoạch vốn. Điển hình như Ban Quản lý dự án Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh với cách làm chủ động, yêu cầu nhà thầu cam kết tiến độ ngay từ đầu năm và thực hiện thanh quyết toán nhanh chóng theo khối lượng hoàn thành. Nhờ đó, đến ngày 29-12-2025, đơn vị đã giải ngân xong hơn 893 tỷ đồng tỉnh phân bổ.
Trái ngược với điểm sáng đó, vẫn còn 7 chủ đầu tư có tỷ lệ giải ngân thấp hơn bình quân chung của tỉnh. Một số đơn vị như: Trường Cao đẳng Gia Lai hay Sở Nông nghiệp và Môi trường có tỷ lệ giải ngân vốn đạt thấp.
Ở cấp cơ sở, trong khi 67/135 xã, phường đảm bảo tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công cao hơn mức bình quân giải ngân chung của tỉnh thì vẫn còn 56 xã, phường có tỷ lệ giải ngân dưới mức bình quân giải ngân chung của tỉnh. Đặc biệt, có 12 xã (Bình Phú, Vĩnh Sơn, Đak Đoa, Gào, Sơn Lang, Đak Sơmei, Ia Lâu, Chư A Thai, Ia Nan, Ia Khươl, Chư Sê, Sró) thuộc nhóm “báo động” với tỷ lệ giải ngân dưới 30%. Đến cuối năm 2025, xã Sró mới chỉ giải ngân được 220 triệu đồng, đạt 1,37% kế hoạch vốn.
Phải giải ngân 100% vốn được tỉnh giao
Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Nguyễn Tuấn Thanh cho biết: UBND tỉnh phê bình các đơn vị, địa phương có tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công đạt thấp, chưa quyết liệt trong chỉ đạo, điều hành, chưa thực hiện đúng cam kết tiến độ giải ngân theo kế hoạch được giao, không phối hợp báo cáo số liệu kịp thời.
Đồng thời, yêu cầu các đơn vị phải báo cáo tình hình ước giải ngân kế hoạch vốn năm 2025, gửi Sở Tài chính tổng hợp, báo cáo UBND tỉnh; trong đó đặt quyết tâm giải ngân 100% kế hoạch vốn năm 2025 đã giao.
Đối với những đơn vị có tỷ lệ giải ngân hiện tại trên 80%, phấn đấu hoàn thành kế hoạch năm 2025, đồng thời tiếp tục tập trung nguồn lực cho các dự án chuyển tiếp sang năm 2026. Các đơn vị có tỷ lệ giải ngân thấp phải tăng cường kiểm tra hiện trường, kịp thời tháo gỡ vướng mắc trong tổ chức thực hiện và giải trình nguyên nhân tỷ lệ giải ngân đạt thấp. Cùng với đó là siết chặt kỷ luật, kỷ cương tài chính, công khai danh mục dự án chậm tiến độ để đôn đốc, giám sát.
Đối với các dự án, kế hoạch vốn được giao trước ngày 30-9-2025, các chủ đầu tư tập trung, ưu tiên giải ngân, bảo đảm giải ngân đạt 100% vốn. Đối với các dự án, kế hoạch vốn được giao sau ngày 30-9-2025, trường hợp đến hết ngày 31-1-2026, các sở, ban, ngành, địa phương không giải ngân hết kế hoạch đầu tư công 2025 được giao và các chương trình, dự án không thuộc trường hợp được phép kéo dài thời gian thực hiện và giải ngân sang năm 2026 theo quy định tại Điều 72 Luật Đầu tư công năm 2025.
Trường hợp các chương trình, dự án thuộc trường hợp được phép kéo dài thời gian thực hiện và giải ngân sang năm 2026 theo quy định của Luật Đầu tư công năm 2025, các chủ đầu tư tiếp tục phấn đấu, ưu tiên giải ngân tối đa khối lượng cụ thể trong năm 2025; phần khối lượng còn lại kéo dài sang năm 2026 phải bảo đảm giải ngân 100% trong năm kế hoạch.
Ông Trần Vũ Thanh Hùng - Phó Giám đốc Sở Tài chính - cho biết: Sở sẽ tiếp tục theo dõi tình hình giải ngân theo từng chủ đầu tư, kịp thời tổng hợp, tham mưu UBND tỉnh xem xét chỉ đạo tháo gỡ kịp thời các kiến nghị của các chủ đầu tư về khó khăn, vướng mắc trong công tác giải ngân vốn đầu tư công của các đơn vị.
Đồng thời, Sở Tài chính rà soát công tác giao hồ sơ các dự án trên địa bàn tỉnh, đảm bảo công tác giải ngân được triển khai liên tục; thực hiện công tác thanh quyết toán và lưu trữ hồ sơ theo đúng quy định. Sau khi rà soát, trường hợp vẫn còn có đơn vị, địa phương chưa hoàn tất công tác bàn giao hồ sơ, Sở Tài chính sẽ phối hợp với Sở Nội vụ làm rõ trách nhiệm đối với tập thể, cá nhân có liên quan không hoàn thành công tác bàn giao hồ sơ, công trình, báo cáo đề xuất UBND tỉnh xem xét, chỉ đạo.