Đại biểu Quốc hội đề xuất giải pháp giảm ùn tắc giao thông cho Thủ đô

Theo đại biểu (ĐB) Nguyễn Văn Cảnh, Thủ đô là bộ mặt của cả nước. Giao thông là một trong những thước đo quan trọng phản ánh mức độ hiện đại, văn minh của Thủ đô.

ĐB Cảnh tham gia đóng góp một số đề xuất liên quan đến giao thông. Đầu tiên là chính sách khuyến khích xây dựng các bãi đỗ xe ngầm, bãi đỗ xe cao tầng, góp phần nâng cao tỷ lệ “giao thông tĩnh”, giải quyết nhu cầu đỗ xe của người dân, đồng thời góp phần quan trọng vào chỉnh trang đô thị. Chính sách này sau khi triển khai tại Hà Nội đạt hiệu quả cao sẽ là mô hình để nhân rộng áp dụng cho các đô thị lớn như TP Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đà Nẵng, và cả cho các đô thị lớn có nhu cầu tương tự trên cả nước.

Tại điểm c, khoản 6, Điều 26 “Thu hút đầu tư, ưu đãi, hỗ trợ đầu tư, phát triển doanh nghiệp”, dự thảo có quy định: “Tổ chức, cá nhân đầu tư xây dựng các dự án bãi đỗ xe ngầm, bãi đỗ xe cao tầng được hưởng các ưu đãi sau đây: Được phép sử dụng tối đa 25% tổng diện tích sàn xây dựng của dự án theo quy hoạch để đầu tư, khai thác dịch vụ hỗ trợ cho hoạt động trông, giữ xe”.

Theo ĐB Cảnh, quy định này còn chưa rõ, chưa tạo điều kiện để nhà đầu tư nâng cao hiệu quả khai thác công trình. Thực tế, một phần diện tích trong 25% diện tích sàn có thể dùng đưa vào hoạt động thương mại, phục vụ nhu cầu ăn uống, mua sắm của không chỉ người gửi xe, mà cả người dân xung quanh.

Do đó, ĐB Cảnh đề xuất điểm c được viết lại như sau: “Được phép sử dụng tối đa 25% tổng diện tích sàn xây dựng của dự án theo quy hoạch để đầu tư, khai thác dịch vụ thương mại, dịch vụ hỗ trợ cho hoạt động trông, giữ xe”.

Quy định bổ sung như vậy cũng giúp cho chúng ta thiết kế được nhiều mô hình, nhiều kiểu kiến trúc bãi đỗ xe cao tầng phù hợp với nhiều đối tượng đầu tư có quy mô đầu tư, suất đầu tư khác nhau; phù hợp với không gian, quy mô dân số và điều kiện kinh tế của từng khu vực.

Ở phương diện khác, theo ĐB Cảnh, các dự án bãi đỗ xe ngầm, bãi đỗ xe cao tầng là giải pháp lâu dài và cũng chỉ giải quyết một phần nhu cầu đỗ xe của Thủ đô. Phần lớn phương tiện vẫn phải đỗ tại các bãi tạm, dưới lòng đường, trên vỉa hè, hoặc dưới các công trình giao thông.

Nhiều đô thị ở các nước có mật độ giao thông cao, thiếu diện tích “giao thông tĩnh” cũng xảy ra việc đỗ xe lấn chiếm lòng đường gây cản trở giao thông, đỗ xe trên vỉa hè làm mất lối đi bộ và hư hỏng vỉa hè tương tự như ở Việt Nam. Một số đô thị đã cho phép đỗ xe có 1 phần xe nằm trên vỉa hè, cải tạo 1 phần vỉa hè thành lòng đường để dành cho đỗ xe; vẫn tồn tại các bãi xe dưới các công trình giao thông, Chúng ta có thể nghiên cứu theo cách tổ chức đỗ xe ở các nước có điều kiện tương tự để áp dụng.

Vì vậy, ĐB Cảnh đề nghị nghiên cứu bổ sung vào Luật Thủ đô (sửa đổi) quy định: Tại những khu vực chưa có bãi đỗ xe ngầm, bãi đỗ xe cao tầng mà vẫn có nhu cầu đỗ xe lớn thì cho phép đỗ xe một phần trên vỉa hè với các điều kiện: Không ảnh hưởng hạ tầng kỹ thuật ngầm; Không ảnh hưởng cây xanh hiện hữu; Không làm hư hỏng bề mặt vỉa hè; Đảm bảo có lối đi bộ; Không ảnh hưởng quyền lợi hợp pháp của tổ chức, cá nhân khác.

Đối với khu vực cơ quan, công sở có vỉa hè rộng, có thể cho phép đỗ xe trên vỉa hè nếu đảm bảo các điều kiện như đỗ xe một phần trên vỉa hè. Đối với không gian dưới công trình giao thông, cho phép đỗ xe khi đảm bảo phòng cháy, chữa cháy, an toàn kết cấu hạ tầng, không ảnh hưởng công tác duy tu, bảo dưỡng. Điều này sẽ giúp tổ chức đỗ xe hiệu quả, ngăn nắp hơn, giữ gìn mỹ quan đô thị, và đảm bảo ai cũng có cơ hội đỗ xe như nhau dù là khu vực đỗ miễn phí hay khu vực có thu phí.

ĐB Nguyễn Văn Cảnh cũng đề xuất giải pháp giảm ùn tắc giao thông cho Thủ đô với phương pháp nhập làn xe luân phiên (Zipper Merge), giúp ô tô đi qua hầu hết các điểm ùn tắc nhanh hơn và an toàn hơn. Đây là phương pháp đã được áp dụng hiệu quả tại nhiều quốc gia.

“Giao thông là khoa học. Mà khoa học thì phải dựa trên quy tắc, phương pháp tổ chức hợp lý. Mỗi điểm ùn tắc là một bài toán riêng, cần có nhiều cách giải riêng. Nếu không có công thức thì bài toán rất khó giải. Giao thông Thủ đô cũng vậy” - ĐB Cảnh phân tích.

Cũng theo ĐB Cảnh, trên thế giới còn rất nhiều quy tắc và phương pháp tổ chức giao thông mà chúng ta có thể áp dụng để giải quyết ùn tắc giao thông cho Việt Nam, đặc biệt là cho Thủ đô. Đó là các giải pháp phi tài chính, giúp nâng cao hiệu quả của phần lớn hạ tầng hiện hữu.

Vì vậy, ĐB Cảnh đề nghị bổ sung vào Điều 8 “Xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật” quy định: “Cho phép Hà Nội được áp dụng các quy tắc, phương pháp tổ chức giao thông mà pháp luật hiện hành chưa quy định, nhằm giảm ùn tắc giao thông”.

Sau khi nghe ý kiến đóng góp của các đại biểu Quốc hội về Dự án Luật Thủ đô (sửa đổi), Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng giải trình, làm rõ thêm ý kiến đại biểu nêu. Bộ trưởng Bộ Tư pháp nhấn mạnh, việc sửa đổi Luật Thủ đô là một bước tiến mang tính lịch sử nhằm thiết lập mô hình thể chế phát triển mới, chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang kiến tạo và quản trị phát triển. Quan điểm xuyên suốt được quán triệt là trao quyền mạnh hơn, phân cấp phân quyền triệt để và trách nhiệm giải trình rõ ràng, gắn với phương châm “Hà Nội quyết, Hà Nội làm, Hà Nội chịu trách nhiệm”.

Tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, bám sát yêu cầu đổi mới tư duy xây dựng pháp luật theo hướng chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy kiến tạo phát triển, cơ quan chủ trì soạn thảo dự kiến sẽ rà soát kỹ các cơ chế chính sách phân quyền được quy định từ Chương 2 đến Chương 7 của dự thảo luật để đề xuất hoàn thiện theo hướng: Đối với những nội dung phân quyền về tổ chức bộ máy, về ban hành văn bản quy phạm pháp luật có nội dung thuộc thẩm quyền cơ quan nhà nước cấp trên, hoặc liên quan đến nội dung Hiến pháp xác định phải ban hành bởi luật như quyền con người, quyền công dân thì quy định cụ thể thẩm quyền của từng cơ quan của chính quyền thành phố trong việc thực hiện.

Đối với các nội dung phân quyền theo từng lĩnh vực phát triển, chỉ quy định những nội dung cốt lõi có tính nguyên tắc, khái quát, gắn với yêu cầu kết quả cần đạt được và lộ trình thực hiện cụ thể.