Mỗi người một câu chuyện
Tăng ca, nhận ca đêm, đăng ký làm xuyên Tết là lựa chọn của không ít học sinh, sinh viên tại Gia Lai trong dịp Tết năm nay. Sau những quyết định tưởng như đơn giản ấy là những câu chuyện riêng: có người vì áp lực tài chính, có người vì muốn thử sức, cũng có người chọn đánh đổi khoảnh khắc sum họp để tự lập sớm hơn.
7 giờ sáng mùng 1 Tết, khi nhiều gia đình còn đang chúc Tết, du xuân, Trần Đình Phú (lớp 10A2, Trường THPT Nguyễn Khuyến, phường An Khê) đã bắt đầu ca làm tại một quán cà phê trên địa bàn. Dòng khách ra vào liên tục khiến cậu học trò lớp 10 gần như không có thời gian nghỉ.
Phú kể, ban đầu ba mẹ không đồng ý cho em đi làm thêm dịp Tết vì lo ngại xe cộ đông đúc, nhất là những ca tối. Nhưng khi thấy bạn bè đăng ký làm thêm, bản thân cũng muốn trải nghiệm và có thêm thu nhập, em quyết định thử sức. Những ngày cao điểm, Phú có hôm làm hai ca liền từ 7 giờ đến 22 giờ.
“Ngày thường, mức lương của em là 14.000 đồng/giờ; dịp Tết được tính gấp ba nên thu nhập tăng đáng kể. Kiếm được thêm nhiều tiền, em rất vui. Em đưa ba mẹ một phần để trang trải, phần còn lại để đóng tiền học. Em thấy mình biết quý trọng đồng tiền hơn và thương ba mẹ nhiều hơn” - Phú kể.
Tương tự, Lê Kế Trung (lớp 12A6, Trường THPT Nguyễn Trãi, phường An Bình) đã làm việc tại một quán ăn trên địa bàn hơn 3 tháng sau khi biết thông tin tuyển dụng qua Facebook. Dịp cao điểm Tết, Trung đăng ký làm xuyên suốt.
Trung cho biết: “Ngày nào rảnh em làm từ 15 giờ, nếu không học thì làm luôn ca sáng từ 9 giờ. Khi nào hết khách mới nghỉ. Dịp Tết, lương được nhân ba, ngoài ra còn có tiền thưởng và tiền boa”.
Giữa những ngày đông khách, không ít lần Trung bắt gặp cảnh các gia đình quây quần bên mâm cơm đầu năm. Cảm giác chạnh lòng là có, nhất là khi nghĩ về cha mẹ ở nhà. Nhưng em chọn ở lại, bởi với Trung, đây là cơ hội vừa có thêm tiền học, vừa rèn tính kiên nhẫn.
Thay vì chỉ làm một công việc như hai học sinh kể trên, Mạc Tuấn Uy (SN 2007, sinh viên ngành Thiết kế K21.3, Trường Cao đẳng FPT Polytechnic Quy Nhơn, phường Quy Nhơn) chọn “đúp” việc. Từ đầu tháng 2, Uy thực tập tại bộ phận thiết kế và truyền thông của Công ty CP Nếp Việt Heritage theo chương trình kết nối giữa nhà trường và doanh nghiệp. Bên cạnh đó, cậu bạn còn nhận chụp ảnh Tết để tăng thêm thu nhập.
Những ngày cận Tết, khi bạn bè lần lượt về quê, Uy vẫn ngồi lại bàn làm việc giữa không khí vắng lặng. Gia đình Uy buồn vì mọi năm, cả nhà luôn sum họp bên nhau. Còn cậu bạn, giữa áp lực đẩy nhanh tiến độ công việc trước kỳ nghỉ, cũng dần hiểu hơn thế nào là trách nhiệm của người đi làm.
“Kinh tế đang khó khăn, nghề nào cũng áp lực. Chỉ là thực tập sinh, nhưng tôi vẫn muốn phụ giúp gia đình một phần chi phí dịp Tết, dù ít thôi cũng đỡ đần được ba mẹ. Hơn nữa, việc tự lập cũng mang lại cảm giác rất tuyệt vời” - Uy chia sẻ.
Không chỉ là thu nhập
Nếu thu nhập là lý do ban đầu, thì sau những ca làm kéo dài từ sáng đến đêm, điều ở lại trong các bạn trẻ không chỉ là con số trên bảng lương.
Với Phú - một cậu học sinh lớp 10, việc cân bằng giữa học tập và làm thêm không đơn giản. Thế nhưng, những ngày làm việc liên tục giữa cao điểm Tết đã giúp em học cách chịu áp lực và sắp xếp thời gian hợp lý, hiểu hơn về giá trị của đồng tiền.
Tương tự, nhờ khoảng thời gian này, Trung cũng nhìn nhận công việc mùa Tết như một “lớp học thực tế”. Tiếp xúc với nhiều kiểu khách hàng khác nhau, em học được cách giữ bình tĩnh khi gặp tình huống khó, cách nói chuyện mềm mỏng và xử lý linh hoạt. Những kỹ năng ấy, theo Trung, sẽ hữu ích khi em bước vào kỳ thi cuối cấp và những môi trường mới sau này.
Trong khi đó, với Nguyễn Công Thái Duy (SN 2006, sinh viên ngành Ngôn ngữ Anh K47E, Trường Đại học Quy Nhơn), lựa chọn làm xuyên Tết còn gắn với những dự định cụ thể phía trước. Quê ở xã Phước Gia (tỉnh Quảng Ngãi), mẹ đã mất, thu nhập của bố không cao, Duy sớm quen với cuộc sống tự lập khi học xa nhà.
Từ ngày 9-2 đến 26-2 (dương lịch), Duy làm phục vụ tại một quán cà phê, đồng thời duy trì vị trí bar back tại một quán rượu từ 16 giờ đến 2 giờ sáng.
“Tôi cần một "khoản dự trữ" để chuẩn bị cho những kế hoạch sắp tới nên quyết định làm xuyên Tết. Bố tuy có buồn nhưng cũng hiểu cho quyết định của tôi nên động viên tinh thần tôi rất nhiều. Nhờ đó, tôi thêm tin vào lựa chọn của mình và yên tâm học hỏi những kỹ năng thực tế - điều mà tôi chỉ có được khi trực tiếp thử sức” - Duy tâm sự.
Với Uy, trải nghiệm làm việc dịp cận Tết giúp cậu bạn hiểu sâu hơn về môi trường doanh nghiệp, nơi tiến độ và trách nhiệm luôn đặt lên hàng đầu. Chính quãng thời gian ấy giúp Uy học cách cân bằng giữa công việc và gia đình, giữa mong muốn cá nhân và trách nhiệm chung.
Giữa thời điểm vốn dành cho sum vầy, những bạn trẻ như Phú, Trung, Duy hay Uy chọn gắn mình với ca làm kéo dài đến khuya, với bàn làm việc còn sáng đèn khi phố đã thưa người. Trong nhịp tất bật ấy, điều các bạn trẻ nhận lại không chỉ là thu nhập mà còn là kỹ năng giao tiếp, khả năng chịu áp lực và tính tự lập - những hành trang cần thiết cho chặng đường dài phía trước.