Thời hạn 30-3-2025 đã cận kề, các chung cư mini, nhà trọ, nhà ở riêng lẻ kết hợp sản xuất - kinh doanh không bảo đảm an toàn phòng cháy chữa cháy (PCCC) sẽ phải dừng hoạt động theo Chỉ thị 19/2024 của Thủ tướng Chính phủ. Trong khoảng thời gian ngắn ngủi này, hàng triệu cơ sở cho thuê trọ, nhà ở kết hợp sản xuất - kinh doanh ở các thành phố lớn vẫn bất an với nỗi lo cháy, nổ.
Không lo lắng sao được khi theo thống kê gần nhất của cơ quan chức năng, TP HCM còn đến hơn 74.000 phòng trọ không an toàn PCCC. Còn ở Hà Nội, tính đến cuối tháng 3-2025, chỉ riêng quận Thanh Xuân vẫn còn hơn 1.200 cơ sở có nguy cơ xảy ra cháy, nổ.
Những con số này ở trên giấy thì khô khan, vô cảm nhưng trong thực tế là nỗi lo về an nguy của biết bao người. Nỗi lo này rất hiện hữu khi thời gian qua, hàng loạt vụ cháy gây hậu quả cực kỳ nghiêm trọng đã xảy ra. Theo thống kê của Bộ Công an, năm 2024, cả nước xảy ra hơn 4.100 vụ cháy, làm chết 100 người, năm 2023 xảy ra 3.440 vụ, làm chết 146 người; trong đó rất nhiều vụ ở chung cư mini, nhà trọ, cơ sở sản xuất - kinh doanh.
Phiên tòa mới đây xét xử vụ cháy chung cư ở quận Thanh Xuân - xảy ra vào tháng 9-2023, làm chết 56 người, bị thương 44 người - đã cho thấy hậu quả thảm khốc của hỏa hoạn. Vụ cháy đã xảy ra khá lâu nhưng mối hiểm họa này vẫn hiện hữu hằng ngày ở các thành phố lớn, đông dân cư.
Chúng ta không quá lạc quan rằng có thể triệt tiêu hoàn toàn nguy cơ cháy nổ tại các nhà trọ, chung cư mini, cơ sở sản xuất - kinh doanh. Song, hạn chế hiểm họa bằng các công cụ hành chính, pháp luật là hoàn toàn có thể. Không chỉ vậy, đây là trách nhiệm và nghĩa vụ của các cơ quan chức năng để bảo đảm an toàn cho người dân.
Kiểm tra, xử phạt cơ sở vi phạm là cần thiết nhưng sau đó thì sao? Liệu cơ quan chức năng có đủ lực lượng, thời gian kiểm tra hàng triệu chung cư mini, phòng cho thuê, nhà ở kết hợp sản xuất, kinh doanh ở các địa phương? Vì vậy, việc ngăn chặn nguy cơ ngay từ đầu, khi các cơ sở bắt đầu xây dựng, là hết sức quan trọng.
Chúng ta có thể thông cảm về lý do các cơ sở chưa hoàn thiện hệ thống PCCC như kinh phí đầu tư lớn, thiếu không gian… Song, nguyên do chính xảy ra hỏa hoạn là phần lớn các cơ sở đã tận dụng tối đa mặt bằng để kinh doanh mà bỏ qua nguyên tắc an toàn PCCC. Đây là vấn đề không thể du di mà cần phải kiên quyết xử lý rốt ráo.
Hỏa hoạn là một trong những nỗi ám ảnh lớn nhất của con người. Cuộc sống càng hiện đại, kinh tế càng phát triển, sự quần tụ dân cư càng lớn thì hiểm họa hỏa hoạn càng dễ xảy ra. Vì thế, việc PCCC cần phải được chú trọng thực hiện một cách đồng bộ, triệt để. Sự an toàn của cư dân là trên hết. Các cơ quan quản lý không thể chậm trễ trong việc thiết lập kỷ cương về PCCC để bảo vệ cuộc sống chung an toàn, khi "bà hỏa" luôn rình rập các chung cư mini, phòng trọ, nhà ở kết hợp sản xuất - kinh doanh.
"Bị cáo luôn bị ám ảnh vì hậu quả vụ cháy quá nặng nề, đau xót...". Hình ảnh chủ chung cư xảy ra hỏa hoạn ở quận Thanh Xuân bày tỏ sự ăn năn, hối hận khi đứng trước tòa một lần nữa là sự cảnh báo trước mắt. Và, hình ảnh này rất có thể sẽ lặp lại trong tương lai nếu ngay bây giờ, công tác PCCC không được đặt đúng tầm quan trọng của nó.
Theo Phạm Hồ (NLĐO)
