Niềm vui chưa trọn
Vụ ép 2022-2023, năng suất, sản lượng và giá mía ở khu vực Đông Nam tỉnh đều tăng so với những năm trước giúp người trồng có lợi nhuận cao. Ông Hoàng Duy Hoàn (xã Chrôh Pơnan, huyện Phú Thiện) cho hay: Chưa năm nào năng suất và chữ đường mía tăng cao như năm nay khi các chính sách đầu tư phát triển vùng nguyên liệu của TTCS Gia Lai phù hợp với từng giai đoạn sinh trưởng, phát triển của cây mía. Đặc biệt, trong thời điểm thu hoạch, Nhà máy tiến hành điều tiết công đốn, phương tiện vận chuyển để tạo thuận lợi cho người trồng mía. “Gia đình tôi trồng gần 6 ha mía, năng suất bình quân đạt 90 tấn/ha. Với giá thu mua gần 1,1 triệu đồng/tấn mía, trừ chi phí, lợi nhuận đạt khoảng 50 triệu đồng/ha”-ông Hoàn cho biết.
Thuận lợi là vậy, song vụ ép năm nay, vùng nguyên liệu của TTCS Gia Lai đang đối mặt với nhiều khó khăn khi diện tích mía bị cháy bất thường cao hơn những vụ trước dù chưa vào cao điểm nắng gắt, hanh khô. Nhìn 1,2 ha mía tơ của gia đình vừa bị cháy, ông Rmah Gô (buôn Rbai, xã Ia Piar, huyện Phú Thiện) buồn bã nói: “Trồng mía cả năm đến thời kỳ thu hoạch thì bị cháy. Năm nay, mía được mùa, dự tính sản lượng đạt hơn 120 tấn. Nhưng do bị cháy, sản lượng giảm chỉ còn khoảng 90-100 tấn”.
Còn tại xã Hbông (huyện Chư Sê), tình trạng cháy mía khiến người trồng không khỏi lo lắng. Ông Đinh Văn Tạ (làng Kte) thông tin: “Khoảng 19 giờ 20 phút ngày 10-2, phát hiện đám cháy ở rẫy mía, tôi cùng mấy anh em lái máy cày lên cắt đường ranh ngăn chặn kịp thời chứ không thì lây lan sang diện tích mía bên cạnh. Riêng gia đình tôi bị cháy gần 3 ha, thiệt hại khoảng 35%”.
 |
| Người dân xã Chrôh Pơnan (huyện Phú Thiện) thu hoạch mía. Ảnh: Nguyễn Diệp |
Bà Vũ Thị Lan-Chủ tịch kiêm Giám đốc TTCS Gia Lai-cho biết: Bước vào vụ sản xuất 2022-2023, TTC chuyển đổi từ doanh nghiệp kinh doanh mía đường trở thành nhà cung cấp các giải pháp nông nghiệp toàn diện ứng dụng công nghệ cao trên nền tảng phát triển bền vững, tham gia sâu rộng vào chuỗi giá trị toàn cầu (Agris). Bên cạnh đó, sự hợp tác của gần 4.000 hộ trồng mía trong ứng dụng tiến bộ kỹ thuật giúp năng suất mía đạt cao nhất từ trước đến nay, bình quân 80 tấn/ha, cá biệt có hộ đạt 120-150 tấn/ha. Năng suất, chất lượng mía tăng gần 10% so với mọi năm, giá thu mua mía cũng tăng 80-100 ngàn đồng/tấn. Tuy nhiên, tình hình cháy mía trong vùng nguyên liệu không chỉ gây thiệt hại cho người dân mà còn ảnh hưởng rất lớn đến kế hoạch thu mua, sản xuất của Nhà máy.
Đồng hành cùng người trồng mía
Theo thông tin từ TTCS Gia Lai, từ sau Tết Nguyên đán, tình hình cháy mía trong vùng nguyên liệu của đơn vị diễn biến phức tạp. Đến nay, gần 30 vụ cháy mía đã xảy ra với diện tích thiệt hại hơn 270 ha, tăng gần gấp 5 lần so với vụ ép trước. Trong đó, huyện Phú Thiện có diện tích mía cháy nhiều nhất với gần 200 ha, ước tổng thiệt hại hơn 1,7 tỷ đồng. Sau khi mía cháy, TTCS Gia Lai đã báo cáo chính quyền địa phương và các cơ quan chức năng của huyện hỗ trợ nhưng đến nay vẫn chưa xác định được nguyên nhân.
Ông Nguyễn Anh Tuấn-Phó Chủ tịch UBND huyện Phú Thiện-cho hay: Những năm qua, mía là một trong những cây trồng chủ lực của huyện. TTCS Gia Lai đã phối hợp tốt với chính quyền địa phương và có nhiều chính sách hỗ trợ, đầu tư cho người trồng mía phát triển vùng nguyên liệu mang lại nguồn thu nhập ổn định. Tuy nhiên, năm nay, tình hình mía cháy diễn biến phức tạp gây thiệt hại cho người dân. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến mía cháy như: người dân sử dụng lửa bất cẩn, thù hằn cá nhân… Trước tình hình đó, huyện đã khuyến cáo bà con tập trung phòng-chống cháy mía, huy động lực lượng cứu chữa để hạn chế thiệt hại do cháy mía gây ra. “Hiện nay, UBND huyện đã chỉ đạo các xã, thị trấn và lực lượng Công an tập trung điều tra làm rõ nguyên nhân, nếu phát hiện trường hợp cố tình đốt mía sẽ xử lý nghiêm để tránh thiệt hại cho người dân”-Phó Chủ tịch UBND huyện thông tin thêm.
Giám đốc TTCS Gia Lai cho biết thêm: Đến nay, Nhà máy đã thu hoạch gần 50% diện tích mía trong vùng nguyên liệu. Trước tình hình mía cháy, Nhà máy lên kế hoạch thu mua sớm, điều tiết công đốn hài hòa để người trồng mía yên tâm sản xuất. Công ty cũng đẩy mạnh tuyên truyền, động viên bà con có mía tươi căn cứ vào kế hoạch đốn sẵn sàng chia sẻ với những hộ có mía bị cháy được đốn trước. Riêng những thông tin về giá thu mua giảm 50% khi mía bị cháy là không chính xác. Công ty chỉ giảm 50 ngàn đồng/tấn đối với mía bị cháy. “Chúng tôi đảm bảo thu mua toàn bộ diện tích mía trong vùng nguyên liệu và phấn đấu kết thúc vụ ép trước ngày 30-4-2023”-Giám đốc TTCS Gia Lai khẳng định.
