Sáng 25.11, Quốc hội thảo luận tại tổ về 2 chương trình mục tiêu quốc gia giáo dục - đào tạo và chăm sóc sức khỏe, dân số.
Phát biểu thảo luận, Tổng Bí thư Tô Lâm nhấn mạnh, văn hóa, y tế và giáo dục là những trụ cột quan trọng, không chỉ là mục tiêu mà còn là động lực phát triển và liên quan trực tiếp nguồn nhân lực. Chúng ta phải có nguồn nhân lực tốt, không phải chỉ có sức khỏe, mà có bản lĩnh, tư duy, kiến thức, trí thức, văn hóa…
Theo Tổng Bí thư, tăng trưởng hay ổn định, thì người dân phải được thụ hưởng. "Nếu tăng trưởng mà hết tháng hết tiền, hoặc ốm đau rồi cuộc sống không vui thì không phải mục tiêu của chúng ta. Cuộc sống phải thanh thản, nhẹ nhàng, vui vẻ", Tổng Bí thư nêu.
Nhấn mạnh đến chương trình mục tiêu quốc gia, theo Tổng Bí thư, đây không chỉ là của ngành y tế hay giáo dục, mà vượt ra khuôn khổ ngành và mang tầm quốc gia. Song, vừa qua có rất nhiều chương trình quốc gia, nhưng không biết ai làm chính, "cái nào cũng đưa vào".
Tổng Bí thư lưu ý, quá nhiều mục tiêu quốc gia cuối cùng cái nào cũng quan trọng, nguồn lực phân tán, mục tiêu không rõ. Vừa bộ, vừa địa phương, vừa các ngành cũng lại có tham gia một ít. Chương trình nào cũng rất hoành tráng, cuối cùng kết quả đến thì lại là kết quả chung.
Mục tiêu cuối cùng, theo Tổng Bí thư, chính là thụ hưởng của người dân. Do đó, phải xem xét, tính toán để không trùng lắp các chương trình mục tiêu.
Cụ thể về y tế, Tổng Bí thư nhấn mạnh, đến năm 2030-2035, ngành y tế phải đạt được các mục tiêu nào, không thể chỉ loanh quanh những việc vẫn đang làm. Trong đó, quan trọng là chăm sóc sức khỏe ban đầu cho người dân, dự phòng điều trị các bệnh truyền nhiễm ví dụ như bệnh lao, phòng chống viêm gan, sốt rét…
Nếu tập trung vào y tế nhưng môi trường ô nhiễm, vệ sinh an toàn thực phẩm không đảm bảo, sẽ là nguồn phát sinh bệnh. Không đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm thì xây bao nhiêu bệnh viện, hay đào tạo bao nhiêu bác sĩ cũng không đủ.
"Căn cơ của những bệnh tật lại không được giải quyết. Ô nhiễm như thế này thì làm sao hết được ung thư phổi...", Tổng Bí thư nói và nhấn mạnh các chương trình mục tiêu quốc gia phải giải quyết được các câu chuyện cụ thể, gốc rễ, và phải tránh tình trạng "nói đi nói lại nhiều rồi cuối cùng không giải quyết được".
Mục tiêu về giáo dục đặt ra rất nhiều, có học sinh phải có lớp, có trường. Song thực tế, vừa qua có điểm trường 5 - 6 học sinh nhưng có tới 10 thầy cô giáo. Những việc này, theo Tổng Bí thư, phải tính toán lại vì rất lãng phí, có thể gom các điểm trường lại thành trường nội trú để đưa các cháu vào học.
"Tôi đến các xã biên giới thấy rất khó khăn. Tôi đếm lại 248 điểm trường xã biên giới và thảo luận với Chính phủ, tiết kiệm được hay không, từ đó xây trường ở biên giới trước", Tổng Bí thư nêu và cho rằng trường không chỉ có chỗ cho các học sinh, mà phải có chỗ cho cả thầy cô giáo ở. Trường phải chuẩn, có cả cơ sở học tiếng Anh, máy tính… Cố gắng đến năm 2026 - 2027 các cháu được vào trường học và tiếp tục triển khai thêm các trường đến 2030.
Về chăm sóc cho người yếu thế, Tổng Bí thư cũng lưu ý đến việc chăm sóc trẻ bị bỏ rơi. Cơ sở nuôi dưỡng công lập nhà nước chỉ được có 3%, khoảng 15.000 cháu. Rất khó khăn vì các cháu này chủ yếu là bị bệnh, bố mẹ, gia đình từ chối. Rất nhiều những hoàn cảnh trẻ em bị bỏ rơi, trẻ sơ sinh chỉ có mảnh giấy: "Mẹ xin lỗi con vì lý do thế này, thế kia". Ngành y tế, ngành giáo dục cũng phải nghiên cứu vấn đề này.
Cạnh đó, còn 8 triệu người khuyết tật, trong đó có cả trẻ em, cần được quan tâm chăm sóc. Tổng Bí thư lưu ý, đây là mục tiêu quốc gia nhưng cũng là trách nhiệm của xã hội. Chương trình mục tiêu quốc gia phải đi vào những người yếu thế này, những mảnh đời này, phải rất chi tiết và cụ thể.
Theo Mai Hà (thanhnien.vn)
