Sử dụng trí tuệ nhân tạo có trách nhiệm

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

Hội thảo tại Hà Nội bàn về việc sử dụng trí tuệ nhân tạo có trách nhiệm, mở ra cơ hội sáng tạo và những thách thức về minh bạch, độ tin cậy.

Tại hội thảo “Sử dụng công nghệ AI có trách nhiệm” diễn ra ngày 30-9 ở Hà Nội do Viện Nghiên cứu chính sách và Phát triển truyền thông (IPS) phối hợp với Hội Truyền thông số Việt Nam tổ chức, nhiều ý kiến cho rằng trí tuệ nhân tạo (AI) giúp mở ra cơ hội và không gian sáng tạo gần như không giới hạn cho cả những người không chuyên nhưng đồng thời cũng đặt ra thách thức lớn về tính minh bạch, độ tin cậy của thông tin và trách nhiệm của người sử dụng.

Nếu chúng ta không đặt ra những chuẩn mực ngay từ đầu thì hệ lụy đi kèm sẽ rất khó khắc phục.

Thực tế, vài năm trở lại đây, AI đã len lỏi vào nhiều lĩnh vực đời sống từ y tế, giáo dục, tài chính đến văn hóa, nghệ thuật, báo chí, truyền thông... Những ứng dụng như chatbot, phần mềm chấm điểm tự động, sáng tác nội dung, dịch thuật… ngày càng phổ biến và tiện ích.

Với người Việt, AI đã không còn là khái niệm xa lạ. Theo các thống kê, Việt Nam đứng thứ 6 trong 40 quốc gia về mức độ sẵn sàng cho AI, với tỷ lệ ứng dụng cao (42% dân số và 65% doanh nghiệp vừa và nhỏ sử dụng công nghệ này).

Tuy nhiên, song hành với đó, AI cũng đặt ra nhiều vấn đề đáng lo ngại về đạo đức, quyền riêng tư và tính minh bạch. Đơn cử, trong lĩnh vực báo chí, sự can thiệp của AI vào quá trình viết, biên tập và xuất bản bài viết đặt ra câu hỏi về tính chính xác, nguồn gốc thông tin và trách nhiệm nghề nghiệp. Không ít nhà báo bày tỏ lo ngại rằng nếu không có biên giới rõ ràng giữa nội dung do người viết và nội dung do AI tạo ra, niềm tin của công chúng với báo chí có thể bị xói mòn.

Thậm chí khi AI tạo ra tác phẩm văn học, âm nhạc hay nội dung số thay con người, ai sẽ chịu trách nhiệm nếu sản phẩm vi phạm bản quyền hoặc lan truyền thông tin sai lệch? Đây là bài toán mà các nhà lập pháp tại nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam, rất quan tâm.

Để giải quyết mặt trái của AI, nhiều quốc gia đã ban hành quy tắc ứng xử hoặc khung quản lý như Liên minh châu Âu với Nguyên tắc điều chỉnh AI, Australia với 8 nguyên tắc đạo đức, Nhật Bản có hướng dẫn AI cho doanh nghiệp, Malaysia ban hành bộ quy tắc quốc gia, trong khi Mỹ xây dựng khung quản lý rủi ro AI. Tại Việt Nam, hành lang pháp lý về AI cũng đang dần hoàn thiện.

Một số quốc gia đã hình thành cơ chế kiểm định, chứng nhận hệ thống AI với sự tham gia của cả cơ quan quản lý, viện nghiên cứu và doanh nghiệp. Theo đó, người dùng có quyền được biết lý do vì sao một nội dung xuất hiện trong dòng thông tin cá nhân của mình và có quyền khiếu nại khi cảm thấy bị AI định hướng không công bằng.

Tại Việt Nam, dự kiến Luật Trí tuệ nhân tạo sẽ được trình Quốc hội vào cuối năm nay, đưa Việt Nam trở thành một trong số ít quốc gia có khung pháp lý toàn diện về AI. Đây là điều cần thiết để đảm bảo AI được sử dụng một cách có trách nhiệm, có cách tiếp cận toàn diện; kết hợp giữa khung pháp lý, giáo dục và nâng cao nhận thức cộng đồng nhằm biến công nghệ này thành động lực phát triển thay vì nguồn gốc rủi ro.

Tựu trung lại, AI không thể phát triển một cách bền vững nếu thiếu đi yếu tố trách nhiệm, đạo đức và yếu tố định hướng nhân văn rõ ràng bởi công nghệ chỉ là công cụ, con người mới là mục tiêu cần hướng tới.

Theo LƯU THỦY (SGGPO)

Có thể bạn quan tâm

Bảo vệ trẻ em

Bảo vệ trẻ em

(GLO)- UBND tỉnh Gia Lai vừa ban hành kế hoạch thực hiện Chương trình quốc gia về bảo vệ trẻ em và phòng ngừa, giảm thiểu trẻ em lao động trái quy định của pháp luật giai đoạn 2026-2030. 

'Phiếu tín nhiệm' của quốc tế với Việt Nam

'Phiếu tín nhiệm' của quốc tế với Việt Nam

Trong bối cảnh kinh tế - địa chính trị thế giới biến động phức tạp, khó lường, hơn 50 tỉ USD vốn đầu tư nước ngoài mà chúng ta thu hút được trong 9 tháng qua không chỉ lập kỷ lục cao nhất từ trước đến nay mà đó chính là một "phiếu tín nhiệm" của quốc tế dành cho VN.

Chủ động ứng phó với mưa bão

Chủ động ứng phó với mưa bão

(GLO)- Gia Lai chuẩn bị bước vào mùa mưa bão. Theo nhận định của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, từ nay đến cuối năm 2026, thời tiết còn diễn biến khó lường, cần đề phòng mưa lớn, giông lốc gây ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất, chia cắt, cô lập tại một số khu vực.

“Chia đôi” vỉa hè

“Chia đôi” vỉa hè

(GLO)- Một số phường trên địa bàn tỉnh Gia Lai vừa ra quân kiểm tra, chấn chỉnh trật tự đô thị trên các tuyến đường chính, tập trung xử lý tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè để kinh doanh, buôn bán. 

Từ 'bản vẽ' đến 'viên gạch' ban đầu

Từ 'bản vẽ' đến 'viên gạch' ban đầu

Luật Phát triển đô thị có hiệu lực từ ngày 1-10. Điều quyết định “bản vẽ” chính sách đi vào cuộc sống đến đâu nằm ở những “viên gạch” đầu tiên được đặt xuống - chính là các nghị quyết, quyết định cụ thể hóa những quyền mà thành phố được trao.

Xử lý trụ sở dôi dư

Xử lý trụ sở dôi dư

(GLO)- Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, nhiều cơ quan, đơn vị được bố trí lại trụ sở làm việc. Tuy nhiên, quá trình này cũng phát sinh bài toán xử lý số trụ sở, nhà, đất công dôi dư. Nếu chậm được sắp xếp, xử lý, nguồn lực công này có nguy cơ bị bỏ không, gây lãng phí.

Quản lý nhưng đừng kìm hãm

Quản lý nhưng đừng kìm hãm

Sau một số sự cố liên quan thiết bị bay không người lái (UAV, drone) xảy ra tại các sân bay, hoạt động của loại phương tiện này đang được siết chặt ở VN. Vừa qua, lực lượng an ninh Cảng hàng không Thọ Xuân (Thanh Hóa) vận động người dân tự giác giao nộp flycam.

Tỏa sáng cùng châu Á

Tỏa sáng cùng châu Á

Tối nay 19-9, ngọn lửa Á vận hội - ASIAD 20 được thắp sáng tại Aichi - Nagoya. Đây là lần đầu tiên sau 32 năm, kể từ Hiroshima 1994, Đại hội Thể thao châu Á trở lại Nhật Bản.

Bánh mì an toàn

Bánh mì an toàn

(GLO)- Bánh mì là món ăn quen thuộc, tiện lợi và có mặt gần như ở mọi nơi. Nhưng cũng chính vì phổ biến, được chế biến và bán ở rất nhiều cơ sở lớn nhỏ khác nhau, bánh mì luôn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm (ATTP) nếu không được kiểm soát chặt chẽ.

Ứng biến với nông sản

Ứng biến với nông sản

Trong khi giá lương thực thế giới đang tăng cao vì nhiều nước tăng nhập khẩu để ứng phó với siêu El Nino, thì VN với vị thế là quốc gia đứng thứ 2 thế giới về xuất khẩu gạo nhưng giá gạo VN lại bất động, thậm chí có xu hướng giảm.

Định danh tác phẩm, bảo vệ quyền tác giả

Định danh tác phẩm, bảo vệ quyền tác giả

Nhìn vào các vụ xâm phạm quyền tác giả bị xử lý hình sự, lĩnh vực phần mềm và âm nhạc thường được nhắc đến nhiều hơn các lĩnh vực sáng tạo khác. Điều đó không có nghĩa hội họa, nhiếp ảnh, văn học, thiết kế ít bị xâm phạm. Trên thực tế, hành vi xâm phạm quyền tác giả trong các lĩnh vực này rất nhiều.

null