Những số liệu thống kê mới nhất về giải ngân vốn đầu công khá tích cực. Nếu như năm 2023, hết quý 1 thành phố mới giao và phân bổ chi tiết kế hoạch vốn được hơn 43.000 tỷ đồng trong tổng số hơn 68.000 tỷ đồng được giao kế hoạch năm, giải ngân được 951 tỷ đồng. Còn năm nay, UBND TPHCM đã phân bổ xong toàn bộ số vốn năm 2024 trước ngày 31-12-2023, với tổng số vốn rất lớn là 79.263 tỷ đồng. Đến ngày 23-2-2024 đã giải ngân 1.429 tỷ đồng; mục tiêu quý 1 sẽ giải ngân đạt 10%-12%.
Trong công tác đầu tư công, theo thông lệ những tháng đầu năm chủ yếu dành cho công tác chuẩn bị để thời gian tiếp theo trong năm chi trả bồi thường, thi công xây lắp, từ đó giải ngân được vốn. Nhưng năm nay nhờ được phân bổ vốn sớm, đến thời điểm giữa tháng 1-2024, các đơn vị đã hoàn tất việc lập kế hoạch giải ngân với tiến độ chi tiết từng dự án theo từng tháng, kèm theo nhiệm vụ cần thực hiện với các mốc thời gian hoàn thành cụ thể. TPHCM cũng lập ban chỉ đạo các công trình dự án trọng điểm, với kỳ vọng thúc đẩy giải ngân các khoản vốn lớn, tạo sự lan tỏa.
Chương trình hành động thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công năm 2024 cũng thể hiện sự linh hoạt hơn, phù hợp với thực tiễn. Trong đó, thành phố giao Sở KH-ĐT đánh giá tiến độ thực hiện của các dự án theo tuần, linh hoạt bố trí, điều chỉnh vốn cho những dự án triển khai tốt; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho các địa phương để nâng cao trách nhiệm, sự chủ động cho địa phương. Các sở ngành được giao chịu trách nhiệm toàn diện trước UBND TPHCM về tiến độ triển khai, chất lượng công trình các dự án thuộc lĩnh vực được giao quản lý. Đáng chú ý, việc rút ngắn ít nhất 30% thời gian giải quyết hồ sơ trình thẩm định, phê duyệt dự án đầu tư, kế hoạch lựa chọn nhà thầu, thiết kế bản vẽ thi công - dự toán, được xem như cuộc cải cách mạnh mẽ nhất trong đầu tư công. Điều này đã được Chủ tịch UBND TPHCM Phan Văn Mãi nhấn mạnh, phải rút ngắn thời gian làm thủ tục đầu tư để quý 1, quý 2 hoàn thành thủ tục đầu tư và giải phóng mặt bằng, dành 6 tháng cuối năm tập trung thi công xây lắp.
Thấm thía bài học “khởi động chậm” của những năm trước, công tác chuẩn bị và triển khai cho năm 2024 rất đáng được ghi nhận. Tuy nhiên, việc giải ngân đầu tư công chưa bao giờ là dễ dàng, hơn nữa số vốn được giao lại cực kỳ lớn, đòi hỏi sự “cảnh giác” và nỗ lực cao độ từ các cơ quan, ban ngành, địa phương của thành phố. Còn nhớ năm 2023, khi hết tháng 10 mà giải ngân mới chỉ đạt 35%, Chủ tịch UBND TPHCM đã phát động thi đua 60 ngày đêm giải ngân đầu tư công. Nhờ vậy mà hết niên độ giải ngân của năm, thành phố nâng tỷ lệ giải ngân lên gấp đôi (70%). Điều đó cho thấy, với quyết tâm nêu trên thì TPHCM có thể đạt được kết quả giải ngân đầu tư công tốt hơn rất nhiều.
Hai tháng đầu năm, TPHCM có mức thu ngân sách bứt phá với hơn 103.000 tỷ đồng, tăng 13,7% so với cùng kỳ. Trong đó, các khối doanh nghiệp nhà nước, doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đều tăng trưởng mạnh, hai tháng đầu năm đã thu từ 25%-32% dự toán. Với tinh thần khởi động sớm trong đầu tư công cùng những tín hiệu tích cực của nền kinh tế nói chung, kỳ vọng tạo thêm cú hích rất lớn cho tăng trưởng của kinh tế thành phố. Điều này càng có ý nghĩa hơn khi năm 2024 được TPHCM xác định là năm bản lề để hoàn thành chỉ tiêu giải ngân đầu tư công giai đoạn 2021-2025, thực hiện thắng lợi nhiệm vụ của cả nhiệm kỳ.
