Đoàn giám sát tiến hành điều tra, đánh giá xử lý ổ dịch dại tại tổ 7 (phường Trà Bá, TP. Pleiku) nơi ghi nhận 1 ca tử vong do bệnh dại vào cuối tháng 12-2024. Sau buổi làm việc tại hiện trường, đoàn giám sát đã có buổi làm việc tại Trạm Y tế phường Trà Bá. Thành phần buổi làm việc có đại diện lãnh đạo Trung tâm kiểm soát bệnh tật tỉnh, Trung tâm Y tế TP. Pleiku, lãnh đạo UBND phường Trà Bá và các đơn vị liên quan trên địa bàn.
Theo Trung tâm Y tế TP. Pleiku, giai đoạn từ năm 2019 đến 2024, trên địa bàn TP. Pleiku ghi nhận 5 ca tử vong do bệnh dại; trong đó, phường Trà Bá ghi nhận 2 ca. Các trường hợp tử vong được giám sát và điều tra đúng theo quy định. Các trường hợp bị chó, mèo cắn đều không đi tiêm phòng, có trường hợp bị chó cắn hơn 4 tháng mới biểu hiện bệnh.
Đa số trường hợp mắc là người dân tộc thiểu số có kinh tế khó khăn và chưa nhận thức được sự nguy hiểm của bệnh dại. Riêng năm 2024, ghi nhận 1 trường hợp mắc và tử vong là người dân tộc kinh, có trình độ học vấn cao và kinh tế gia đình ổn định nhưng chủ quan trong việc tiêm phòng vắc xin, huyết thanh kháng dại.
Khó khăn trong công tác phòng-chống bệnh dại trên địa bàn TP. Pleiku hiện nay là một số người dân khi bị chó cắn vẫn chủ quan, lơ là và chưa thấy được sự quan trọng trong việc tiêm vắc xin dại. Khi bị chó hoặc mèo cắn chỉ xử lý vết thương, không tiêm vắc xin, huyết thanh kháng dại. Khi xuất hiện chó, mèo nghi dại cắn người tại cộng đồng, đa số không được thông báo đến cán bộ Y tế và Thú y. Các trường hợp lên cơn dại tử vong đều được phát hiện chủ yếu từ việc giám sát ca bệnh tại các bệnh viện.
Bên cạnh đó, ý thức tự giác, phối hợp của một số hộ dân còn chưa cao, nhiều hộ không chủ động tiêm vắc xin dại cho đàn chó, mèo. Nhiều đàn chó, mèo vẫn còn thả rông, ra ngoài không xích mõm. Chi phí cho việc tiêm phòng vắc xin, huyết thanh kháng dại khi bị chó dại cắn khá cao nên hạn chế trong việc tiếp cận vắc xin đối với nhiều người dân có kinh tế còn khó khăn, đặc biệt là người đồng bào dân tộc thiểu số.
Ngoài ra, chương trình phòng-chống bệnh dại không có kinh phí cho các hoạt động truyền thông và kinh phí tổ chức tập huấn nâng cao năng lực cho cán bộ Y tế xã, phường. Sự phối hợp giữa Y tế, Thú Y, truyền thông, giáo dục…vẫn còn hạn chế, chưa thường xuyên, liên tục là những khó khăn trong công tác phòng-chống bệnh dại trên địa bàn thành phố hiện nay.
Tại phường Trà Bá, trong năm 2024, địa phương ghi nhận 1 ca tử vong do bệnh dại và 4 trường hợp phơi nhiễm. Thống kê toàn phường có 340 hộ dân nuôi chó, mèo với số lượng trên 630 con; trong đó, năm 2024 có 71% chó, mèo đã được tiêm vắc xin phòng bệnh dại. UBND phường đã xây dựng kế hoạch phòng-chống bệnh dại; chỉ đạo các bộ phận liên quan lập sổ theo dõi chó, mèo; rà soát số chó, mèo chưa tiêm phòng, tuyên truyền, vận động người dân tiêm vắc xin đầy đủ; thành lập đội bắt chó, mèo thả rông; tổ chức ký cam kết thực hiện các quy định đối với các hộ nuôi chó, mèo…Địa phương đã tăng cường tuyên truyền sự nguy hiểm của bệnh dại đến người dân…
Buổi làm việc ghi nhận nhiều ý kiến, đề xuất nhằm góp phần nâng cao công tác phòng-chống bệnh dại trên địa bàn TP. Pleiku nói chung, phường Trà Bá nói riêng.
Kết thúc buổi làm việc, Đoàn giám sát kiến nghị TP. Pleiku cần tăng cường công tác quản lý chó, mèo; tăng cường tiêm vắc xin trên động vật; đề nghị mỗi xã, phường trên địa bàn thành phố cần thành lập ít nhất 1 đội bắt chó, mèo thả rông và hỗ trợ thêm kinh phí cho đội thực hiện nhiệm vụ. Địa phương cần đánh giá lại số ca phơi nhiễm bệnh dại trên địa bàn và lập danh sách để theo dõi, đánh giá và quản lý…Về phía Viện Vệ sinh dịch tễ Tây Nguyên, Viện cam kết sẽ tiếp tục hỗ trợ chuyên môn kĩ thuật về việc triển khai hoạt động phòng-chống bệnh dại cho tỉnh Gia Lai nói chung, TP. Pleiku nói riêng trong thời gian tới.
Được biết, ngày 5 và 6-3, Đoàn giám sát của Viện Vệ sinh dịch tễ Tây Nguyên sẽ tiếp tục giám sát tại 2 xã thuộc huyện Ia Pa gồm: Ia Kdăm và Pờ Tó và làm việc với Trung tâm Y tế huyện Ia Pa về công tác phòng-chống bệnh dại.
