Một trong những điểm mới của Bộ Luật Hình sự 2015 quy định hối lộ tình dục - một dạng hối lộ phi vật chất - sẽ bị chế tài. Tuy nhiên, việc chứng minh tội hối lộ tình dục là không dễ
Bộ Luật Hình sự 2015 (được sửa đổi, bổ sung năm 2017) có hiệu lực từ ngày 1-1-2018 đã mở rộng nội hàm "hối lộ", bổ sung "lợi ích phi vật chất" trong cấu thành của 5 tội danh: Nhận hối lộ, đưa hối lộ, môi giới hối lộ, lợi dụng chức vụ, quyền hạn gây ảnh hưởng đối với người khác để trục lợi và lợi dụng ảnh hưởng đối với người có chức vụ, quyền hạn để trục lợi.
Cụ thể, người nào lợi dụng chức vụ, quyền hạn trực tiếp hoặc qua trung gian nhận, sẽ nhận lợi ích phi vật chất cho chính bản thân người đó hoặc cho người hay tổ chức khác để làm hoặc không làm một việc vì lợi ích hoặc theo yêu cầu của người đưa hối lộ cũng bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội nhận hối lộ. Với quy định bao hàm này (tiền, tài sản hoặc lợi ích vật chất khác và lợi ích phi vật chất) thì việc nhận hối lộ bằng tình dục cũng đủ yếu tố cấu thành tội nhận hối lộ. Hành vi này được quy định tại khoản 1, điều 354 Bộ Luật Hình sự 2015.
Trao đổi với phóng viên về điểm mới này, ông Trần Văn Dũng, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp luật Hình sự - Hành chính (Bộ Tư pháp), cho biết hối lộ tình dục là vấn đề chúng ta mới tiếp cận với các Công ước Liên Hiệp Quốc về phòng chống tham nhũng. Trên thế giới quy định hành vi đưa - nhận hối lộ không chỉ là những giá trị vật chất mà cả những giá trị phi vật chất.
 |
"Tuy nhiên, hối lộ tình dục có phải giá trị phi vật chất không thì chúng ta cần xem xét cụ thể. Hối lộ phi vật chất đó có thể sai khiến người có chức vụ, quyền hạn để làm theo người đưa hối lộ hay không? Nếu chúng ta trả lời có thì là có. Nhưng về mặt khoa học, hối lộ tình dục là một dạng hối lộ phi vật chất" - ông Trần Văn Dũng khẳng định.
Quy định mới khiến dư luận băn khoăn về việc khó chứng minh hành vi "hối lộ tình dục". Theo luật sư Giang Hồng Thanh (Đoàn Luật sư TP. Hà Nội), khái niệm "hối lộ tình dục" rất mới mẻ. Song phải nhìn nhận thực tế rằng ở nước ta hiện nay có việc dùng tình dục để hối lộ.
Để xác định được việc quan hệ tình dục có phải là hành vi hối lộ tình dục hay không, luật sư Thanh cho rằng không chỉ căn cứ vào hoạt động giao cấu giữa hai bên mà còn phải căn cứ vào nhiều yếu tố, tình tiết khác như lời khai của hai bên, của người làm chứng hoặc căn cứ vào những hành vi bất thường của người có chức vụ, quyền hạn. Mối quan hệ nhân quả giữa hoạt động giao cấu với lợi ích mà người giao cấu với người có chức vụ, quyền hạn được hưởng sau khi giao cấu cũng là một trong những căn cứ để xác định hoạt động giao cấu đó có phải là hối lộ tình dục hay không...
"Giả sử các bên cho rằng việc quan hệ tình dục là tự nguyện nhưng không chứng minh được thì kể cả họ không thừa nhận đó là hành vi hối lộ tình dục, cơ quan pháp luật vẫn có thể buộc tội họ" - luật sư Thanh nhấn mạnh.
| Phạt tù tới 7 năm Trước đó, tại buổi tập huấn triển khai thi hành Bộ Luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung), bà Nguyễn Thị Thủy, Ủy viên Thường trực Ủy ban Tư pháp của Quốc hội, cho biết khi thảo luận về triển khai thi hành bộ luật này, có ý kiến cho rằng lợi ích phi vật chất cũng phân loại giá trị lớn và giá trị nhỏ nên cần chia để định lượng. Tuy nhiên, nhiều ý kiến lại cho rằng đã là phi vật chất thì không thể phân chia, định giá được. Quốc hội đã thảo luận, kết luận đối với hối lộ là lợi ích phi vật chất thì luôn luôn thuộc trường hợp phạm tội quy định ở khoản 1, điều 354, khung hình phạt từ 2 đến 7 năm tù. |
Minh Chiến (NLĐO)
