Trong khi việc yêu mến thần tượng có thể thúc đẩy cảm hứng sáng tạo, văn hóa giải trí thì đang có một bộ phận không nhỏ bạn trẻ lại rơi vào trạng thái cuồng thần tượng thái quá, thậm chí bất chấp đúng sai, phải trái.
Cuồng thần tượng lệch chuẩn
“Mình là “đóm” theo Jack từ năm 2020 đến nay. Dù chuyện gì xảy ra vẫn sẽ tiếp tục ủng hộ âm nhạc của Jack”; “Ca sĩ Việt Nam bây giờ chỉ thích Jack”; “Đóm rất kiên định, không gì có thể lung lay niềm tin ý chí dành cho Jack”… Đó là một số trong hàng loạt những chia sẻ bênh vực cho ca sĩ Jack (tên thật là Trịnh Trần Phương Tuấn) của những người hâm mộ khi nam ca sĩ liên tục vướng vào các lùm xùm đáng chê trách.
Jack, hiện là ca sĩ bị xem là có nhiều tai tiếng nhất trong giới ca sĩ trẻ của Việt Nam. Mới đây nhất, những lùm xùm đời tư của chàng ca sĩ sinh năm 1997 này đã khiến cộng đồng mạng chia làm hai phe. Một bên phẫn nộ lên án những hành vi trái chuẩn mực đạo đức của Jack, một bên là những người hâm mộ bất chấp tất cả để bảo vệ “thần tượng” của mình.
Điều đáng nói là với các bằng chứng ngày càng cụ thể về những hành vi trái chuẩn mực của “idol” thì các fan dần chuyển từ dùng lý lẽ sang xem các hành vi trái đạo đức là “bình thường”, “chấp nhận được…”, và sẵn sàng “ném đá” không thương tiếc những cá nhân, đơn vị có hành vi mà theo họ là không đúng với “idol”.
Điển hình là vào cuối tháng 12-2024, khi Ban tổ chức Giải Làn Sóng Xanh công bố bảng đề cử của năm, Jack bị trượt ở các hạng mục, dù năm qua ca khúc Thiên lý ơi của anh thu hút hơn 33 triệu lượt xem trên YouTube. Đại diện Làn Sóng Xanh cho biết, giải ngoài tôn vinh tài năng thông qua ghi nhận số liệu thị trường thì yếu tố hình tượng nghệ sĩ, có đóng góp tích cực cho cộng đồng cũng là yếu tố quyết định.
Ngay sau đó, Jack “đáp trả” bằng cách đăng hình ảnh chiếc cúp Làn Sóng Xanh bị gãy với nhạc nền Thiên lý ơi trên trang TikTok cá nhân. Phần lớn khán giả phẫn nộ, cho rằng hành động này của anh thể hiện sự thiếu ý thức, thiếu tôn trọng, bởi mỗi giải thưởng có quan điểm riêng và việc không đáp ứng yêu cầu là bình thường. Và như mọi khi, fan của Jack cũng ùa vào trang cá nhân để ủng hộ với những câu từ miệt thị Giải Làn Sóng Xanh.
Một nhà sản xuất trong giới âm nhạc cho biết: “Showbiz luôn có yêu ghét, mâu thuẫn qua lại nhưng Jack lại đang là trường hợp đặc biệt khi bị “cạch mặt” từ khán giả, đồng nghiệp, truyền thông, lẫn giới chuyên môn”.
Muốn nổi tiếng phải đàng hoàng
Không chỉ có Jack, một số ca sĩ khác như Hiền Hồ, B Ray, Negav, Myra Trần… cũng từng vướng các lùm xùm liên quan đến lối sống, phát ngôn không phù hợp. Để quay lại với sự nghiệp âm nhạc, các nghệ sĩ đã phải nỗ lực rất nhiều, từ việc công khai nhận lỗi, xin lỗi, chỉnh sửa lối sống, tác phong đến tham gia các hoạt động thiện nguyện…, tất cả nhằm tìm lại chỗ đứng của mình trong lòng khán giả.
Thế nhưng, không phải ai cũng làm được, ngoài Jack, Hiền Hồ cũng có thể xem là trường hợp như thế. Sau khi bị chỉ trích vì làm “người thứ ba” chen vào gia đình người khác. Thay vì có các hành động thể hiện sự ăn năn, hối lỗi, Hiền Hồ vẫn “vô tư” ra mắt các sản phẩm âm nhạc mới, đi dự sự kiện, biểu diễn ở các quán bar, vũ trường, các tụ điểm âm nhạc có tiếng ở Đà Lạt… Thậm chí, một số đơn vị tổ chức sự kiện “lắm mưu mẹo” luôn đặt mục tiêu truyền thông lên đầu còn lợi dụng chính những tai tiếng của cô để làm công cụ thu hút khán giả.
Những năm gần đây, cùng với việc phát triển mạnh mẽ của ngành công nghiệp biểu diễn, nhất là biểu diễn âm nhạc, các nhóm hâm mộ (fan club - FC) nghệ sĩ Việt cũng ngày càng mở rộng quy mô, thay đổi theo hướng chuyên nghiệp hơn, đồng thời kéo theo nhiều vấn nạn như “theo đuôi”, quấy rối nghệ sĩ; phung phí thời gian, tiền bạc cho idol một cách thái quá; vì idol mà nhục mạ các đơn vị, cá nhân trái ý… và cũng chính một số FC đã vô tình hoặc cố ý tiếp tay cho các hành vi sai trái của các nghệ sĩ, dẫn đến những suy nghĩ lệch chuẩn, trái đạo đức trong một bộ phận giới trẻ.
Nghệ sĩ sống được là nhờ khán giả, những trường hợp như Jack có thể tồn tại được cũng bởi còn một lượng khán giả trẻ ủng hộ có nhận thức non nớt, thiếu nhận thức, bất chấp đúng sai.
Bên cạnh việc xây dựng văn hóa hâm mộ chuẩn mực, mang tính tích cực, những công cụ như Quy chế xử lý nghệ sĩ vi phạm pháp luật, thuần phong mỹ tục mà Bộ VH-TT-DL đang xây dựng, dự kiến sẽ áp dụng trong năm 2025, được hy vọng sẽ mang lại sự lành mạnh cho đời sống văn hóa nghệ thuật; tạo điều kiện để các ngành công nghiệp văn hóa có sự phát triển mạnh mẽ, đúng hướng.
Theo CA DAO (SGGPO)
