 |
| Công trình thủy lợi Ia Mơr. Ảnh: Thiên Thanh |
Cụ thể, các bị can bị truy tố, gồm: Hà Ngọc Thẩn (SN 1962, nguyên Trưởng ban Đền bù giải phóng mặt bằng huyện Chư Prông) về 2 tội: vi phạm quy định về bồi thường, hỗ trợ tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất và tội sử dụng trái phép tài sản; Nguyễn Thị Luyên (SN 1984, kế toán của Ban Đền bù giải phóng mặt bằng huyện Chư Prông) về 2 tội tham ô tài sản và tội sử dụng trái phép tài sản; Rơ Lan Chim (SN 1979, nguyên Chủ tịch UBND xã Ia Mơ), Nguyễn Ngọc Ánh (SN 1986, chuyên viên Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Chư Prông) và Nguyễn Tiến Tạo (SN 1981, nguyên Phó trưởng Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Chư Prông) cùng về tội thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng; Bùi Đình Hiếu (SN 1986, công chức Địa chính xã Ia Mơ) và Quách Văn Lực (SN 1987, nhân viên Ban Đền bù giải phóng mặt bằng huyện Chư Prông) cùng về tội vi phạm quy định về bồi thường, hỗ trợ tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất. Riêng Trịnh Minh Hòa (SN 1983, trú tại xã Ia Mơ) về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Theo cáo trạng của Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh, năm 2016, UBND huyện Chư Prông được UBND tỉnh Gia Lai giao triển khai thực hiện việc thu hồi đất và bồi thường hỗ trợ tái định cư trên địa bàn huyện Chư Prông. Thời điểm này, với cương vị là Trưởng ban Đền bù giải phóng mặt huyện Chư Prông, Hà Ngọc Thẩn đã giao trách nhiệm cho Quách Văn Lực lập hồ sơ bồi thường, hỗ trợ kiểm tra, kiểm kê thực tế diện tích đất và tài sản trên đất, nguồn gốc đất thuộc hạng mục kênh Đông-kênh Tây (Dự án công trình thủy lợi Hồ chứa nước Ia Mơr).
Lúc này, Lực biết các thửa đất của 10 hộ dân được Trung đoàn 710 bố trí ở tạm vào năm 2010 và 2011 để ổn định đời sống, không đủ điều kiện để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và bồi thường, chuyển đổi nghề, đào tạo việc làm theo quy định. Tuy nhiên, Lực đã xin ý kiến và được Thẩn chỉ đạo lùi thời điểm sử dụng đất của 10 người dân này về trước năm 2008 nhằm đủ điều kiện bồi thường, hỗ trợ.
Được sự đồng ý của Thẩn, Lực đã trao đổi, thống nhất với Bùi Đình Hiếu-công chức Địa chính xã Ia Mơ ghi lùi thời điểm của 10 hộ dân này về các năm 2004, 2006, 2007, ghi thêm nguồn gốc đất là nhận chuyển nhượng. Với thủ đoạn tương tự, Lực còn làm thêm bộ hồ sơ để ông Rơ Mah Nheng (trú xã Ia Mơ) đủ điều kiện bồi thường, hỗ trợ của Nhà nước.
Tiếp đó, Lực đã chuyển hồ sơ này cho Hiếu để người này ký và trình ông Rơ Lan Chim (nguyên Chủ tịch UBND xã Ia Mơ). Vì tin tưởng cấp dưới nên ông Rơ Lan Chim không kiểm tra lại nguồn gốc đất, thành phần hồ sơ mà ký xác nhận trong tờ khai nguồn gốc đất, không đúng với thực tế để các hộ dân được nhận hỗ trợ, đền bù.
Các hồ sơ sau khi ký ở xã Ia Mơ đã được chuyển lên Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Chư Prông kiểm tra, thẩm định. Tuy nhiên, tại đây Nguyễn Tiến Tạo và Nguyễn Ngọc Ánh do tin tưởng nên kiểm tra sơ sài, không phát hiện sự gian dối trong các hồ sơ của các hộ dân. Sau đó, Tạo đã ký đồng ý với phương án đền bù dẫn đến việc hỗ trợ trái quy định cho 11 hộ dân này với số tiền hơn 910 triệu đồng.
Ngoài ra, trong khoảng thời gian từ tháng 6 đến tháng 12-2018, với vai trò là Trưởng ban Đền bù giải phóng mặt bằng huyện, Thẩn đã chỉ đạo Nguyễn Thị Luyên sử dụng tiền đền bù của 3 công trình gồm: công trình thủy lợi Ia Mơr, công trình đường liên xã Ia Băng-Ia Vê; công trình đường liên huyện Chư Păh-Ia Grai-Đức Cơ-Chư Prông để gửi trái phép 29 sổ tiết kiệm cá nhân mang tên Nguyễn Thị Luyên tại các ngân hàng với tổng số tiền hơn 41,7 tỷ đồng, trong đó, phát sinh lãi là hơn 200 triệu đồng. Số tiền lãi phát sinh có được Thẩn đã chỉ đạo Luyên chi các hoạt động ăn uống, chi phí đi lại cho đơn vị, việc chi này không có hóa đơn, chứng từ. Cùng với đó, trong quá trình thực hiện nhiệm vụ chi trả tiền cho các hộ dân bị giải phóng mặt bằng, Luyên còn tham ô, chiếm đoạt hơn 160 triệu đồng tiền của ngân sách nhà nước.
Đối với Trịnh Minh Hòa, vào năm 2017, Hòa đã đổi thửa đất số 64 của mình (nay là thửa đất số 46, tờ bản đồ số 23) cho ông Kpă Geng (trú xã Ia Mơ) để lấy thửa đất số 12 và bù cho ông Geng số tiền 6 triệu đồng. Năm 2018, sau khi Nhà nước thông báo thu hồi đất để xây dựng kênh Đông thuộc dự án thủy lợi Ia Mơ, Hòa biết thửa đất số 12 thuộc diện thu hồi và sẽ được bồi thường nhưng vì Hòa không đủ điều kiện được Nhà nước bồi thường, hỗ trợ khi thu hồi đất nên Hòa đã nhờ ông Kpă Geng đứng tên kê khai chủ hộ để nhận tiền bồi thường, hỗ trợ nhưng ông Kpă Geng không đồng ý. Do đó, để được đền bù, Hòa đã nhờ hộ gia đình ông Rơ Mah Nheng đứng tên kê khai chủ đất để nhận bồi thường, hỗ trợ đối với thửa đất số 12. Sau đó, Hòa đã dùng thủ đoạn gian dối lập giả giấy đổi đất giữa ông Kpă Geng và Rơ Mah Nheng để hợp thức hóa cho ông Rơ Mah Nheng là chủ đất để nhận hơn 648 triệu đồng tiền bồi thường và chiếm đoạt số tiền này.
