Xuất khẩu nông sản 2018: Cao su, tiêu, điều"ôm" nỗi buồn riêng

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
Năm 2018 đánh dấu sự tăng trưởng vượt bậc trong xuất khẩu (XK) nông sản với kim ngạch dự báo sẽ đạt 40 tỷ USD. Tuy nhiên, bên cạnh những tín hiệu tích cực của mặt hàng lúa gạo, rau quả..., vẫn còn nhiều mặt hàng phải ngậm ngùi với nỗi buồn riêng.
Lượng tăng, giá trị giảm
Báo cáo của Cục Chế biến và Phát triển thị trường nông sản (Bộ NNPTNT) cho thấy, 10 tháng năm 2018, XK nông, lâm, thủy sản ước đạt 32,6 tỷ USD, tăng 8,1% so với cùng kỳ năm 2017. Trong đó, giá trị XK các mặt hàng nông sản chính ước đạt 16,4 tỷ USD (tăng 2,3%);  thủy sản ước đạt 7,24 tỷ USD (tăng 6,2%) và chăn nuôi ước đạt 0,46 tỷ USD (tăng 9,5%)...
 
Diện tích hồ tiêu gấp 5 lần so với quy hoạch khiến giá xuất khẩu giảm đáng kể.  Ảnh: T.L

Thứ trưởng Bộ NNPTNT Lê Quốc Doanh nêu quan điểm: "Năm nay, XK toàn ngành phấn đấu đạt 40 tỷ USD và có thể tăng lên 50 tỷ USD vào năm 2020. Để đạt được mục tiêu này, Bộ NNPTNT đang chỉ đạo phát triển nông sản theo lợi thế quốc gia, lợi thế vùng và lợi thế của tỉnh. Đặc biệt, trong quá trình đẩy mạnh tổ chức tái cơ cấu không thể làm ăn riêng lẻ mà phải liên kết, áp dụng KHCN...


Theo đánh giá, lúa gạo, rau quả... là những mặt hàng có sự tăng trưởng vượt bậc cả về sản lượng và kim ngạch XK. Thậm chí, rau quả còn đến được nhiều thị trường khó tính sau khi vượt qua những đợt kiểm tra nghiêm ngặt. Ở chiều ngược lại, hàng loạt mặt hàng cây công nghiệp như tiêu, điều, cao su... lại ghi nhận sự sụt giảm đáng kể về kim ngạch XK dù sản lượng có tăng. Đây được cho là hệ quả tất yếu của một quá trình phát triển theo phong trào, không theo quy hoạch.
Đơn cử như mặt hàng hồ tiêu, thống kê mới nhất cho thấy, sản lượng XK 10 tháng năm 2018 ước đạt 207.000 tấn, kim ngạch 676 triệu USD, tăng 7,9% về khối lượng nhưng giảm tới 33,4% về giá trị so với cùng kỳ năm 2017.
Các thị trường chính của hạt tiêu Việt Nam trong 9 tháng đầu năm tiếp tục là Mỹ, Ấn Độ, Pakistan. Điều đáng lo ngại là giá XK tiêu bình quân 10 tháng chỉ đạt 3.266 USD/tấn, giảm tới 38,3% so với cùng kỳ năm 2017.
Có vẻ như sau thời kỳ hoàng kim, hồ tiêu đã lâm vào “cơn bĩ cực” với những đợt giảm giá sâu chưa từng có. Đây là hệ quả tất yếu của sự phát triển quá “nóng” sau khi giá tiêu có thời điểm tăng “như lên đồng”. Theo thống kê của Bộ NNPTNT, diện tích hồ tiêu đã vượt gấp 5 lần so với quy hoạch (mục tiêu đến năm 2020, diện tích hồ tiêu cả nước là 50.000ha, nhưng hiện đã đạt 152.000ha), khiến giá hồ tiêu đang ở đỉnh cao 200.000 đồng/kg, đột ngột giảm sâu chỉ còn 60.000 – 70.000 đồng/kg.
XK hạt điều cũng ghi nhận sự sụt giảm đáng kể về giá trị. Theo đó, 10 tháng năm 2018, XK hạt điều ước đạt 301.000 tấn, kim ngạch 2,78 tỷ USD, tăng 3,39% về lượng nhưng giảm 3,47% về giá trị so với cùng kỳ năm 2017. Mỹ, Hà Lan và Trung Quốc vẫn duy trì là 3 thị trường nhập khẩu điều lớn nhất của Việt Nam. Giá XK bình quân hạt điều đạt khoảng 9.303 USD/tấn, giảm 5,2% so với cùng kỳ năm trước.
Với hạt điều, khó khăn lại nằm ở khâu sản xuất và chế biến khi cho đến thời điểm này dù có nhiều tiềm năng nhưng chúng ta vẫn chưa chủ động được nguồn nguyên liệu, phải phụ thuộc vào nhập khẩu; trong khi đó, nông dân không còn mặn mà với loại cây này do dịch bệnh tăng nhưng giá bán lại bấp bênh.
Cùng chung tình cảnh với hồ tiêu, hạt điều là mặt hàng cao su. Ước tính khối lượng XK cao su 10 tháng đạt 1,21 triệu tấn và 1,66 tỷ USD, tăng 13,4% về khối lượng nhưng giảm 7,3% về giá trị so với cùng kỳ năm 2017. Giá cao su XK bình quân tháng 10 của Việt Nam ước đạt 1.293 USD/tấn, giảm tới 15,7% so với mức giá 1.535 USD/tấn của cùng kỳ năm 2017.
Hóa giải điểm yếu
Có thể nhận thấy, một trong những điểm yếu cố hữu của nông sản Việt Nam là sản xuất nhỏ lẻ nhưng lại theo phong trào, thiếu sự liên kết. Ông Ngô Văn Tiên ở xã Nam Giang, huyện Đăk Đoa, tỉnh Gia Lai (chủ trang trại trồng hồ tiêu, cà phê, mỗi năm thu lãi 5 tỷ đồng/năm sau khi trừ chi phí) cho hay: Thực tế, việc tiêu thụ nông sản có khá nhiều bấp bênh, thường bị thương lái ép giá. Nông sản làm ra có chất lượng cao nhưng giá bán không được như mong muốn.
Xung quanh câu chuyện XK nông sản, Bộ trưởng Bộ NNPTNT Nguyễn Xuân Cường cho hay: Năm nay, toàn ngành có thể đạt mục tiêu tăng trưởng và XK cao. Tuy nhiên, kết quả không được trọn vẹn, vì riêng khu vực cây công nghiệp năm nay giá thấp, thậm chí có một vài sản phẩm rất thấp, không phải chỉ có cao su, tiêu, điều mà kể cả mía.
Theo Bộ trưởng Cường, trên thực tế, Bộ NNPTNT đã nhìn thấy từng cây, từng đối tượng, ngành hàng có những điểm yếu gì để trong chương trình tái cơ cấu từng bước khắc phục. Điển hình như với riêng cây điều, điểm yếu có thể kể đến là Việt Nam phải nhập khẩu tới 70% nguyên liệu cho chế biến; năng suất cây điều Việt Nam mặc dù so với thế giới cao gấp đôi, nhưng so với cây trồng khác và so với yêu cầu người nông dân thì còn phải nâng lên nữa; cần tận dụng hơn nữa các phế liệu khác từ quả cây điều...
Thanh Nguyên (Dân Việt)

Có thể bạn quan tâm

Gia Lai: Cấp 1.200 cây mắc ca trồng xen canh vườn cà phê thuộc Dự án SAFE

Gia Lai: Cấp 1.200 cây mắc ca trồng xen canh vườn cà phê

(GLO)- Trong khuôn khổ Dự án Nông nghiệp bền vững vì hệ sinh thái rừng (SAFE) Việt Nam, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Gia Lai vừa cấp hơn 1.200 cây mắc ca cho 6 hộ dân tại 2 xã Kon Gang và Kbang trồng xen trong vườn cà phê, tuân thủ quy định chống mất rừng của Liên minh châu Âu (EUDR).

Dự án hồ chứa nước Ia Prat: Người dân đồng thuận, công trình tăng tốc

Dự án hồ chứa nước Ia Prat: Người dân đồng thuận, công trình tăng tốc

(GLO)- Sự đồng thuận của người dân trong công tác giải phóng mặt bằng đã tạo điều kiện để dự án hồ chứa nước Ia Prat (xã Ia Khươl) chính thức triển khai thi công. Công trình góp phần bảo đảm nguồn nước tưới, nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp và thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.

Quỹ tín dụng nhân dân Bình Dương: Địa chỉ tin cậy của người dân địa phương

Quỹ tín dụng nhân dân Bình Dương: Địa chỉ tin cậy của người dân địa phương

(GLO)- Dù chịu sự cạnh tranh khốc liệt từ các ngân hàng thương mại, nhưng với cách làm khác biệt, Quỹ tín dụng nhân dân (TDND) Bình Dương vẫn thu hút được nhiều khách hàng gửi tiền tiết kiệm và vay vốn, khẳng định vai trò là địa chỉ tin cậy của người dân địa phương.

Livestream bán hàng: Bắt buộc xác thực danh tính từ 1-7

Livestream bán hàng: Bắt buộc xác thực danh tính từ 1-7

(GLO)- Từ ngày 1-7, hoạt động livestream bán hàng trên các nền tảng thương mại điện tử sẽ chính thức được quản lý chặt chẽ hơn khi người livestream bắt buộc phải thực hiện xác thực danh tính theo quy định của Luật Thương mại điện tử 2025.

Sản phẩm OCOP Gia Lai chinh phục người dân xứ sở Chùa Tháp

Sản phẩm OCOP Gia Lai chinh phục người dân xứ sở Chùa Tháp

(GLO)- Các sản phẩm OCOP đặc trưng của tỉnh Gia Lai được lựa chọn trưng bày, giới thiệu bên lề Hội nghị Xúc tiến đầu tư song phương Stung Treng - Gia Lai 2026 đã chinh phục người dân ở xứ sở Chùa Tháp không chỉ bởi quy mô gian hàng mà còn vì chất lượng từ các sản phẩm mang hương vị rừng - biển.

Khơi thông nguồn lực tư nhân, tạo động lực tăng trưởng mới

Gia Lai khơi thông nguồn lực khu vực tư nhân, tạo động lực tăng trưởng mới

(GLO)- Để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số, Gia Lai xác định kinh tế tư nhân là động lực quan trọng. Đề án phát triển kinh tế tư nhân cùng Kế hoạch số 228/KH-UBND của UBND tỉnh được kỳ vọng sẽ mở rộng không gian phát triển cho DN, khơi thông nguồn lực và tạo động lực tăng trưởng mới.

Gia Lai trước cơ hội trở thành trung tâm tín chỉ carbon của Việt Nam

Gia Lai trước cơ hội trở thành trung tâm tín chỉ carbon của Việt Nam

(GLO)- Nghị định số 180/2026/NĐ-CP về dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng được xem là bước ngoặt quan trọng, mở đường cho thị trường carbon rừng tại Việt Nam. Với hơn 1 triệu héc ta đất có rừng, Gia Lai được đánh giá có nhiều lợi thế để tham gia sâu vào thị trường tiềm năng này.

Đưa ứng dụng ngân hàng số vào hoạt động tín dụng chính sách: Nhiều lợi ích cho ngân hàng, khách hàng

Nhiều lợi ích cho ngân hàng, khách hàng

(GLO)- Ngân hàng Chính sách xã hội (CSXH) Chi nhánh tỉnh Gia Lai đang tích cực ứng dụng công nghệ thông tin nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành hoạt động tín dụng chính sách, tăng chất lượng phục vụ người nghèo và các đối tượng chính sách khác.

null