.
.
(GLO)- Trong cái nắng nóng tháng 3, chúng tôi ghé thăm nhà bà Nay H’Ơm (buôn Hiao, xã Chư Băh, thị xã Ayun Pa). Dưới mái hiên nhà sàn, bà H’Ơm đang thoăn thoắt bên khung dệt để kịp giao sản phẩm theo đơn đặt hàng của khách.
 
 
Bà Nay H’Ơm (SN 1965) nổi tiếng khắp buôn bởi tay nghề dệt điêu luyện, khéo léo. Bà kể, năm 12 tuổi, nhìn bà ngoại và mẹ dệt thổ cẩm, bà rất thích thú. Rồi bà mày mò tìm hiểu và được mẹ truyền nghề cho. Đối với người Jrai lúc bấy giờ, mỗi cô gái đều phải biết tự dệt đồ cho mình, cho mẹ, cho bà, khi dệt thành thạo thì đem đi bán. Khung cửi vì thế luôn gắn bó với người phụ nữ Jrai. Họ nâng niu, cất giữ nó và truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác.
 
 
Bà Nay H’Ơm đang dệt thổ cẩm. Ảnh: V.T.C
Bà Nay H’Ơm đang dệt thổ cẩm. Ảnh: V.T.C
 
 
Nhìn dáng ngồi, động tác dệt vải của bà H’Ơm mới biết để làm nên một tấm thổ cẩm phải đầu tư nhiều công sức như thế nào. Mỗi sản phẩm làm ra đều thể hiện sự tài hoa, tinh tế, kỳ công của người dệt. Ngoài ra, họ còn gửi gắm vào đó tình cảm của mình. Bà H’Ơm cho biết: Trước kia, bà con phải tự xe sợi, nhuộm màu và dệt. Nhưng ngày nay đã có sợi chỉ bán sẵn trên thị trường nên công việc nhẹ nhàng đôi phần. Biết bà H’Ơm dệt thổ cẩm giỏi, nhiều người đã tìm đến đặt hàng, có nơi đặt làm với số lượng lớn để bán. Sản phẩm bà H’Ơm làm ra rất đa dạng về mẫu mã và màu sắc. Từng cái khố, chiếc áo, chiếc khăn hay nguyên bộ váy áo đều khiến người mua ưng cái bụng. Họ mặc trong lễ cưới, hội nghị hay các lễ hội truyền thống của làng… Giá mỗi bộ thổ cẩm dao động trong khoảng 1-1,5 triệu đồng. Từ nghề dệt, mỗi tháng, bà H’Ơm có nguồn thu nhập khoảng 5-6 triệu đồng. Một mình làm không xuể, bà liền lập một nhóm khoảng 5-6 người đam mê dệt thổ cẩm trong làng cùng tham gia để cho kịp giao hàng cho khách. Bà Nay H’Nir-một trong những thành viên của nhóm dệt thổ cẩm-nhận xét: “Chị H’Ơm dệt giỏi lắm, vừa đẹp vừa nhanh không ai theo kịp”. 
 
Ông Rcom Tam-Chủ tịch UBND xã Chư Băh-cho hay: “Tôi cũng đặt bà H’Ơm dệt cho 3 chiếc áo thổ cẩm, trước hết là mặc vào dịp đại hội Đảng các cấp sắp tới, còn lại cất để dành dịp lễ hội. Những sản phẩm bà H’Ơm dệt rất sắc sảo, tinh tế và vừa vặn, toát lên nét đẹp truyền thống văn hóa của người Jrai”.
 
Cùng với sự tác động của cuộc sống hiện đại, thế hệ trẻ trên địa bàn ít người theo đuổi nghề dệt thổ cẩm. Để gìn giữ nghề truyền thống của địa phương, từ năm 2017, xã phối hợp với Trường Trung cấp Kinh tế Kỹ thuật Nam Gia Lai mở 2 lớp dệt thổ cẩm cho chị em phụ nữ và mời bà H’Ơm đứng lớp truyền nghề. Mỗi lớp có trên 30 học viên đều được bà H’Ơm chỉ dạy nhiệt tình. Không chỉ truyền dạy kỹ thuật, bà H’Ơm còn khơi dậy niềm đam mê, lòng tự hào dân tộc. Em Siu H’Nhó chia sẻ: “Nhờ có lớp học này mà em mới biết dệt. Em thấy nghề dệt thổ cẩm rất thú vị. Tuy lúc mới làm rất đau lưng, mỏi cổ nhưng khi mình tự làm ra được những bộ đồ thổ cẩm đơn giản cho gia đình, em thấy rất hạnh phúc. Mỗi khi rảnh rỗi, em thường qua nhà nhờ bà H’Ơm chỉ bảo thêm”. Còn bà H’Ơm thì bộc bạch: “Dệt thổ cẩm đã ăn vào máu của mình rồi. Một ngày không dệt thấy buồn, thấy nhớ cái khung cửi lắm. Mình già rồi, chỉ mong truyền được nghề cho con cháu”.
 
Chủ tịch UBND xã Chư Băh Rcom Tam cho biết: Thời gian tới, xã sẽ tiếp tục phối hợp với các ban, ngành mở thêm lớp dệt thổ cẩm để vừa lưu giữ nghề truyền thống của địa phương, vừa giúp người dân tăng thu nhập và quảng bá sản phẩm truyền thống của bà con ra thị trường.
 
VŨ THỊ CHI
 
.