.

Tích nước thủy điện thượng nguồn sông Ba: Hàng trăm ha lúa khô hạn

Thứ Bảy, 18/09/2010, 16:06 [GMT+7]
.
Trong hơn 10 ngày qua, 3 trạm bơm: Ia Kdăm, Plei Toan, Kim Tân 1 (huyện Ia Pa, Gia Lai) ngừng hoạt động vì thiếu nước. Hàng trăm ha lúa đang thời kỳ trổ bông, có nguy cơ bị cháy héo. Lúa giảm năng suất, mất trắng là điều khó tránh khỏi.
 
Quá hốt hoảng vì kênh nội đồng khô kiệt nước, trong khi thời tiết đã vào mùa mưa, hơn 1,3 sào lúa nước của gia đình anh Nay Đik, thôn Play Kdăn 2, xã Ia Kdăm, lúa đang ngả màu vàng và có nguy cơ chết héo. Anh Đik cho biết: Mặc dù nhiều cơn mưa lớn đã xuất hiện trong thời gian qua, thế nhưng, không hiểu sao trạm bơm lại ngừng hoạt động vì thiếu nước. Hậu quả, lúa đang thời kỳ trổ bông có nguy cơ mất trắng vì khô hạn.
 
Anh Nay Đik chỉ những cây lúa bị khô héo. Ảnh: H.S
Anh Nay Đik chỉ những cây lúa bị khô héo. Ảnh: H.S
Cả 3 xã Chư Mố, Ia Kdăm, Kim Tân, hàng trăm hộ đang rơi vào cảnh tương tự với tổng diện tích bị thiệt hại 340,4 ha do 3 trạm bơm trên địa bàn ngưng hoạt động vì mực nước sông Ba đột ngột hạ xuống khoảng 70 cm. Mực nước thấp hơn van hút (Crapin), cho nên các trạm bơm đang trong tình trạng “nghỉ hưu”. Anh Kpă Ran, thôn Ma Rin 3, xã Ia Ma Rơn, lái đò trên sông Ba kể lại: Cách đây hơn mười ngày, sông Ba nước cao ngập đầu. Nhưng nay, lũ trẻ xuống sông nước cũng chỉ tới bụng.
 
Nguyên nhân sông Ba đột ngột cạn nước là do hai thủy điện Đak Srong 2 và Đak Srong 2A, xã Yang Nam (huyện Kông Chro), đang chặn dòng tích nước làm hạn chế nước đổ về hạ nguồn. Tình trạng thiếu nước nặng nhất là tại xã Ia Kdăm, nếu tiếp diễn thì mức độ thiệt hại về năng suất lúa vào khoảng 80%. Tại hai xã Chư Mố và Kim Tân, lúa đã bắt đầu bị ảnh hưởng, thiệt hại cũng khó có thể tránh khỏi. Từ lịch tích nước của hai thủy điện không phù hợp dẫn đến thiếu nước ở hạ nguồn sông Ba. Trong khi vào thời điểm này, khu vực hạ nguồn lúa nước hai vụ lại đang vào thời kỳ làm đòng rất cần nước.
 
Trạm bơm Ia Kdăm ngưng hoạt động. Ảnh: H.S
Trạm bơm Ia Kdăm ngưng hoạt động. Ảnh: H.S
Không thể “bó gối” chờ ngày mất vụ, hiện UBND xã Ia Kdăm đã và đang huy động nhân dân trong khu vực chặn dòng chảy sông Ba để có thể chủ động nước cho các trạm bơm hoạt động. Nhưng tình hình cũng không mấy khả quan. Về phía huyện, ông Lữ Phúc Phong- Trưởng phòng Nông nghiệp và PTNT cho biết: Phòng đã tham mưu cho UBND huyện báo cáo lên tỉnh về tình hình khô nước của 3 trạm bơm. Huyện đã gởi công văn đề nghị UBND tỉnh làm việc với chủ hai thủy điện về vấn đề điều tiết lịch tích nước cho phù hợp, không gây ảnh hưởng đến sản xuất của khu vực hạ nguồn. Trong lúc chờ đợi hai thủy điện xả nước, cán bộ Phòng Nông nghiệp và PTNT hướng dẫn các hợp tác xã nạo vét, dẫn dòng đưa nước vào bể hút. Hiện tại chỉ khắc phục được trạm bơm Play Toan vào hoạt động. Nhưng cũng chỉ hoạt động trong những thời điểm nhất thời, không thể liên tục.
 
Hồng Sơn