.

Rà soát hộ nghèo tiếp cận đa chiều:Đảm bảo công bằng, chính xác

Thứ Bảy, 05/11/2016, 03:22 [GMT+7]
.

(GLO)- Những ngày đầu tháng 11-2016, các địa phương trong toàn tỉnh đã đồng loạt “ra quân” thực hiện rà soát hộ nghèo, cận nghèo theo hướng tiếp cận đa chiều mới.

Lúng túng ban đầu

Chúng tôi theo chân Ban Chỉ đạo rà soát hộ nghèo và cận nghèo xã Đak Tơ Pang (huyện Kông Chro) thực hiện việc điều tra rà soát hộ nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2016-2020 tại làng Kráp. Trong ngày đầu tiên thực hiện, ngoài điều tra viên ở làng Kráp, cán bộ của Ban Chỉ đạo của xã cũng có mặt để hỗ trợ. Mặc dù các điều tra viên đã được tập huấn ở huyện, sau đó còn được xã hướng dẫn thêm lần nữa về quy trình, phương pháp điều tra, nhưng khi áp dụng vào thực tế vẫn không tránh khỏi lúng túng ban đầu.

 

Điều tra, rà soát hộ nghèo và cận nghèo tại xã Đak Tơ Pang (huyện Kông Chro). Ảnh: Đ.Y
Điều tra, rà soát hộ nghèo và cận nghèo tại xã Đak Tơ Pang (huyện Kông Chro). Ảnh: Đ.Y

Theo quan sát của chúng tôi, khi thu thập thông tin nhận diện nhanh hộ gia đình (phiếu A) thì điều tra viên thực hiện khá nhanh, còn khi chuyển sang phiếu khảo sát xác định hộ nghèo (phiếu B1), chỉ tiêu về các nhu cầu xã hội cơ bản (phiếu B2) hay thu thập đặc điểm hộ nghèo, cận nghèo (phiếu C) thì sự lúng túng thể hiện rõ. Chẳng hạn, một số chỉ tiêu ước tính thu nhập của hộ, điều tra viên phải rà đi xét lại nhiều lần mới tính đúng số điểm của hộ. Do có nhiều nguyên nhân nên tiến độ thực hiện công tác điều tra vào những ngày đầu khá chậm. Hơn nữa, xã Đak Tơ Pang có 6 thôn, làng nhưng nằm cách xa nhau, điều kiện đi lại khó khăn, phần việc nhiều, thời gian ngắn nên dù xã phải huy động toàn bộ nhân lực để thực hiện việc rà soát nhưng vẫn gặp không ít những khó khăn.

Ông Đinh Văn Uốc-Trưởng thôn, điều tra viên làng Kráp chia sẻ: “Điều tra hộ nghèo, cận nghèo giai đoạn 2016-2020 theo Thông tư 17 của Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội có nhiều biểu mẫu và tiêu chí mới nên chúng tôi thấy rất lúng túng, nhất là việc ghi chữ và số vào phiếu khảo sát, phải đảm bảo theo mẫu quy định, lúc đầu chưa quen nên viết chậm và không tránh khỏi tình trạng sai sót. Vì vậy, trong buổi sáng đầu tiên, chúng tôi chỉ thu thập được thông tin của 3 hộ gia đình”.

 

Theo Quyết định 59/2015/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, các tiêu chí tiếp cận đo lường nghèo đa chiều dựa trên các tiêu chí thu nhập và tiêu chí mức độ thiếu hụt tiếp cận dịch vụ xã hội cơ bản gồm tiếp cận về y tế, giáo dục, nhà ở, nước sạch và vệ sinh môi trường, thông tin.

Tiêu chí thu nhập xác định hộ nghèo, cận nghèo quy định: hộ nghèo khu vực nông thôn là hộ có thu nhập bình quân đầu người/tháng từ đủ 700.000 đồng trở xuống; hoặc có thu nhập bình quân đầu người/tháng trên 700.000 đồng đến 1 triệu đồng và thiếu hụt từ 3 chỉ số đo lường mức độ thiếu hụt tiếp cận các dịch vụ cơ bản xã hội trở lên. Còn hộ cận nghèo là hộ có thu nhập bình quân đầu người/tháng trên 700.000 đồng đến 1 triệu đồng và thiếu hụt dưới 3 chỉ số đo lường mức độ thiếu hụt tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản. Trong khi đó, quy định hộ nghèo khu vực thành thị là hộ có thu nhập bình quân đầu người/tháng từ đủ 900.000 đồng trở xuống; hoặc có thu nhập bình quân đầu người/tháng trên 900.000 đồng đến 1,3 triệu đồng và thiếu hụt từ 3 chỉ số đo lường mức độ thiếu hụt tiếp cận các dịch vụ cơ bản xã hội trở lên. Hộ cận nghèo có thu nhập bình quân đầu người/tháng trên 900.000 đồng đến 1,3 triệu đồng và thiếu hụt dưới 3 chỉ số đo lường mức độ thiếu hụt tiếp cận các dịch vụ cơ bản xã hội.

Trong 3 hộ thu thập thông tin rà soát điều tra tại làng Kráp, theo điều tra viên Uốc, khó nhất là xác định hộ nghèo gia đình ông Đinh Hu. Gia đình ông Đinh Hu có 2 vợ chồng là lao động chính, còn 4 con nhỏ chưa đủ tuổi lao động (dưới 15 tuổi) và một mẹ già. Nhà ở vừa được một nhà hảo tâm hỗ trợ 50 triệu đồng xây mới, có tổng diện tích sử dụng là 30 m2. Ngoài ra, nhà không có nhà vệ sinh, không có công trình nước sạch, đất sản xuất cũng  không có. Hàng ngày, vợ chồng ông Đinh Hu chủ yếu đi làm thuê, thu nhập một ngày công là 150.000 đồng/người, tháng nào có việc làm đều thì 2 vợ chồng có tổng thu nhập là gần 4 triệu đồng, còn không có việc hoặc mưa gió ở nhà thì thu nhập lại giảm. Vì thế, việc xác định khai thác thông tin để chấm điểm rất khó.

Đảm bảo công bằng, chính xác

Trong khi đó, tại huyện Krông Pa-một trong những địa phương khó khăn nhất tỉnh, công tác rà soát hộ nghèo và cận nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều cũng được tiến hành khẩn trương. Theo ông Nguyễn Văn Hường-Phó Trưởng phòng Lao động-Thương binh và Xã hội huyện Krông Pa, để thực hiện tốt việc điều tra, rà soát hộ nghèo, cận nghèo theo chuẩn mới giai đoạn 2016-2020, địa phương đã có bước chuẩn bị kỹ lưỡng từ xây dựng kế hoạch đến rà soát nắm đối tượng và phân công cán bộ đảm nhận nhiệm vụ điều tra. Trong quá trình thu thập thông tin, địa phương cũng đã yêu cầu các điều tra viên phải thu thập thông tin một cách chính xác, chi tiết, công tâm, phản ánh đúng tỷ lệ hộ nghèo, cận nghèo ở địa phương.

Tính đến cuối năm 2015, tỷ lệ hộ nghèo theo chí mới ở huyện Krông Pa còn khá cao, toàn huyện còn 6.917 hộ nghèo, chiếm trên 40%, trong đó có 86% hộ nghèo là đồng bào dân tộc thiểu số. Riêng trong đợt rà soát hộ nghèo, cận nghèo năm 2016, huyện Krông Pa huy động trên 200 cán bộ các cấp để tiến hành điều tra rà soát tại 131 thôn, buôn thuộc 14 xã, thị trấn. “Với sự nỗ lực của các địa phương, tin tưởng rằng kết quả điều tra, rà soát hộ nghèo, cận nghèo sẽ là căn cứ chính xác nhất để đánh giá kết quả giảm nghèo trong năm, cũng như là căn cứ để tỉnh xây dựng chương trình giảm nghèo trong thời gian tiếp theo một cách sát thực và hiệu quả, hướng tới các giải pháp giảm nghèo bền vững”-ông Nguyễn Văn Hường nhấn mạnh.

Tại Công văn số 4604/KH của UBND tỉnh do Phó Chủ tịch UBND tỉnh Huỳnh Nữ Thu Hà ký đã nêu rõ mục đích của việc điều tra, rà soát hộ nghèo, cận nghèo trên địa bàn tỉnh năm 2016 cần phải đảm bảo chính xác, dân chủ, công khai, công bằng, đúng quy trình và thời gian quy định, có sự tham gia của các cấp, các ngành, người dân và cộng đồng, bảo đảm đúng đối tượng, không bỏ sót và phản ánh đúng thực trạng đời sống của nhân dân. Số liệu thu thập được là cơ sở để tỉnh thực hiện các chính sách an sinh xã hội, giảm nghèo năm 2017 và các năm tiếp theo trên địa bàn tỉnh.

Theo tính toán bước đầu, với chuẩn nghèo đa chiều, trong đó tiêu chí thu nhập là 700.000 đồng/người/tháng ở khu vực nông thôn và 900.000 đồng/người/tháng ở khu vực thành thị thì tỷ lệ hộ nghèo ở tỉnh ta có thể tăng so với hiện nay. Song việc xác định nghèo đa chiều là cần thiết vì cuộc sống ngày càng nâng cao, việc chuyển sang tiếp cận nghèo đa chiều là yêu cầu tất yếu.

Đinh Yến (thực hiện)

Ông LÊ VĂN THÀNH-Phó Giám đốc Sở Lao động-Thương binh và Xã hội, Ủy viên Thường trực Ban Chỉ đạo giảm nghèo tỉnh:
“Rà soát hộ nghèo làm cơ sở thực hiện chính sách an sinh xã hội”


Quanh các tiêu chí về chuẩn nghèo, chuẩn cận nghèo, mức độ thiếu hụt các dịch vụ xã hội cơ bản theo Quyết định 59 của Thủ tướng Chính phủ, Sở đã có văn bản hướng dẫn cụ thể, chi tiết cho địa phương thực hiện rà soát. Việc thực hiện rà soát điều tra được tổ chức thông qua các phương pháp đánh giá, chấm điểm tài sản, thu thập thông tin đặc điểm, điều kiện đời sống của hộ gia đình để ước lượng thu nhập và xác định mức độ thiếu hụt tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản của hộ nghèo, cận nghèo, qua đó xác định được chính xác về hộ nghèo, cận nghèo, nhất là hộ nghèo, cận nghèo là đồng bào dân tộc thiểu số. Qua đó làm cơ sở để thực hiện chính sách an sinh xã hội.

Ông TRẦN ĐÌNH PHÙNG-Trưởng phòng Lao động-Thương binh và Xã hội huyện Kông Chro, Phó Trưởng ban Chỉ đạo điều tra rà soát hộ nghèo và cận nghèo huyện năm 2016:
“Chính xác, công khai, đúng quy trình”


Trong đợt rà soát lần này, huyện Kông Chro huy động 160 cán bộ làm thành viên và tổ giúp việc để điều tra tại 114 thôn, làng của 14 xã, thị trấn trên địa bàn huyện. Theo quy trình điều tra sẽ tiến hành 7 bước. Bước 1 là xác định, lập danh sách các hộ gia đình cần rà soát; bước 2 là tổ chức rà soát, lập danh sách phân loại hộ gia đình qua điều tra, rà soát; bước 3 tổ chức họp dân thống nhất kết quả rà soát; bước 4 niêm yết công khai danh sách hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ thoát nghèo, hộ thoát cận nghèo tại trụ sở UBND cấp xã, nhà sinh hoạt cộng đồng thôn và thông báo trên các phương tiện thông tin đại chúng trong thời gian 7 ngày làm việc. Nếu người dân có thắc mắc, ý kiến thì tổ giúp việc sẽ rà soát lại, sau đó, tổng hợp kết quả báo cáo về Ban chỉ đạo huyện, tỉnh. Nhờ đó sẽ đảm bảo chính xác, công bằng trong việc rà soát.

Ông HUỲNH MINH TIẾN-Phó Chủ tịch UBND xã Phú Cần, Trưởng ban Điều tra rà soát hộ nghèo xã Phú Cần, huyện Krông Pa năm 2016:
“Cần linh hoạt”


Theo Thông tư số 17 của Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội hướng dẫn các biểu mẫu điều tra theo các tiêu chí và thang điểm số, hộ nằm trong 120 điểm thì hộ nghèo đó theo diện B1; hộ trên 120 điểm và dưới 150 điểm và các yếu tố dịch vụ từ 30 điểm trở lại thì hộ đó là hộ nghèo B2 hoặc là cận nghèo. Tuy nhiên, Phú Cần là một xã thuần nông, năm nay tình hình cây mì có năng suất sản lượng thấp, đầu năm hạn hán và cuối năm mưa nhiều cho nên hàm lượng tinh bột mì không đạt, bà con gặp nhiều khó khăn. Vì thế, nếu chúng ta điều tra về thang điểm mà không lưu ý về thu nhập thì cũng khó khăn. Có những hộ gia đình xét về thang điểm thì không phải là hộ nghèo nhưng xét vào thu nhập mỗi khẩu/tháng không đạt 700.000 đồng, nên việc bình xét rất khó cho cơ sở. Vì thế, xã đang tính toán kỹ lưỡng, những hộ đủ thang điểm trên 150 điểm không thuộc hộ nghèo nhưng mức thu nhập chưa đạt 700.000 đồng/khẩu/tháng thì chúng tôi sẽ xét lại đưa vào nhóm hộ cận nghèo phát sinh, cận nghèo do thiên tai.

 

.
Bình luận (0)
.
.