Chiều ngày 11-11, Nghệ sĩ Nhân dân Lê Tiến Thọ- Thứ trưởng Bộ Văn hóa- Thể thao và Du lịch kiêm Tổng đạo diễn chương trình Festival Cồng chiêng Quốc tế năm 2009 đã có mặt tại Gia Lai tham dự buổi tổng duyệt chuẩn bị cho lễ khai mạc Festival. Trao đổi về ý tưởng chính cho lễ khai mạc và bế mạc Festival, Thứ trưởng cho biết:

Nghệ sĩ Nhân dân Lê Tiến Thọ (bên phải). Ảnh: P.D

- Cho đến giờ, kịch bản vẫn không có gì thay đổi so với ý tưởng ban đầu. Ý tưởng của lễ khai mạc và bế mạc Festival sẽ tập trung tôn vinh giá trị văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên. Bên cạnh đó, văn hóa ấy trong quá trình bảo tồn, phát triển thì không thể thiếu yếu tố hội nhập, vì vậy Festival lần này được tổ chức mang tầm quốc tế. Thông qua Festival lần này, chúng tôi muốn giới thiệu đến du khách về nét đẹp, tiềm năng của đất nước và con người Tây Nguyên, đặc biệt là tỉnh Gia Lai.

* Bộ Văn hóa- Thể thao và Du lịch cùng tỉnh Gia Lai đã phối hợp rất tích cực để tổ chức cho một Festival mang tầm quốc tế lần đầu tiên diễn ra tại đây. Chúng ta đặt kỳ vọng gì vào Festival lần này, thưa Thứ trưởng?

- Kỳ vọng của chúng tôi trước tiên là phải làm sao để tôn vinh giá trị văn hóa truyền thống, thứ hai là bảo tồn, phát huy giá trị ấy, đồng thời từ sự kiện này thúc đẩy phát triển du lịch. Tuy vậy quan trọng nhất vẫn là nói lên được hình ảnh mới mẻ của đất nước Việt Nam hôm nay, đó là sự phát triển ổn định trong xu thế toàn cầu.

* Nhiều người lo ngại một số hoạt động tại Festival bị đưa ra khỏi không gian làng và mang đậm tính sân khấu hóa, như vậy sẽ ảnh hưởng đến mục đích bảo tồn. Quan điểm của Thứ trưởng về vấn đề này ra sao?

Biểu diễn cồng chiêng

- Chúng tôi không sân khấu hóa gì cả. Chúng tôi chỉ trình diễn toàn bộ những sinh hoạt của đồng bào những lúc mừng chiến thắng, những lúc mừng nhà mới, mừng được mùa… Chúng tôi vẫn giữ nguyên trạng như thế, chỉ tổ chức lại để trình diễn và giới thiệu rộng rãi hơn cho mọi người cùng biết, trong đó có các nước bạn cùng tham dự Festival. Đây là một lễ hội, chúng tôi không yêu cầu bà con hay các nước bạn phải thế này thế kia, phải sân khấu hóa lên để mà đồ rê mi pha son la si đô gì cả…

* Sau Festival lần này, Bộ có kế hoạch gì để giúp Gia Lai và các tỉnh Tây Nguyên trong việc bảo tồn, phát huy giá trị của Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên?

- Sau khi UNESCO công nhận “Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên là Kiệt tác truyền khẩu và Di sản phi vật thể của nhân loại”, chúng ta phải thực hiện các cam kết với tổ chức này về thực hiện công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản này. Về vấn đề này, các đơn vị chức năng của Bộ như: Cục Di sản, Cục Văn hóa quần chúng… cũng đã có các kế hoạch để giúp buôn làng giữ được cồng chiêng, đào tạo cho lớp trẻ hiểu được giá trị truyền thống ấy.

Sắp tới, để thực hiện Nghị quyết 23 của Bộ Chính trị, các bộ, ngành, đặc biệt là Bộ Văn hóa-Thể thao và Du lịch cũng đã có những đề án về giữ gìn, phát triển văn hóa truyền thống, trong đó có cồng chiêng Tây Nguyên. Trước cơ chế thị trường và sự tác động của văn hóa ngoại lai, nếu mình không có kế hoạch bảo tồn thì lớp trẻ sẽ quên dần, từ đó dẫn đến phai nhạt văn hóa dân tộc. Vì vậy bản thân các cơ quan quản lý nhà nước trong lĩnh vực này cũng phải xây dựng cho được chế độ chính sách cho các nghệ nhân, tổ chức thêm nhiều hoạt động để tôn vinh giá trị cồng chiêng, chẳng hạn tổ chức các liên hoan từ buôn làng cho đến liên hoan cấp tỉnh và lớn hơn nữa…, đồng thời có các đề án phát triển hợp lý.

* Xin cảm ơn Thứ trưởng!

Phương Duyên (thực hiện)